این دردها عوامل بروز سکته قلبی محسوب می‌شوند

دکتر سینا مراد مند، متخصص قلب و عروق، با اشاره به اینکه دردهای ناشی از تنگی عروق کرونر تحت عنوان دردهای آنژینی شناخته می‌شوند، تصریح کرد: عروق کرونر وظیفه خون‌رسانی به عضله قلب را بر عهده دارند. همچنین این امکان وجود دارد که درد قلبی دارای علل دیگر نیز باشد، به عنوان مثال به دلیل التهاب لایه خارجی قلب یا پریکاردیت. درک اهمیت دردهای کرونری بسیار ضروری است.

این پزشک با تأکید بر ویژگی‌های خاص این دردها که در صورت تجمیع می‌توانند نشان‌دهنده مشکلات جدی باشند، ادامه داد: این دردها معمولاً در حین فعالیت بروز می‌کنند. برای نمونه، در حین بالا رفتن از پله‌ها، دویدن، پیاده‌روی یا جابجایی بار سنگین. این نوع دردها غالباً در ناحیه پشت جناغ سینه احساس می‌شود، البته ممکن است به سمت جداره سمت چپ یا راست سینه نیز انتشار یابد.

وی ضمن توضیح در مورد کیفیت درد، به ویژگی مبهم و گنگ آن اشاره کرد و گفت: بیمار عموماً نمی‌تواند مکان دقیق درد را مشخص کند و در عوض، احساس نارضایتی و عدم آسودگی در ناحیه سینه را گزارش می‌کند. بیمار ممکن است بگوید که گویی وزنه‌ای به روی سینه‌اش گذاشته‌اند؛ این درد ممکن است ۵، ۱۰ یا حتی ۲۰ دقیقه بعد به تدریج کاهش یابد و با استراحت یا مصرف داروی زیر زبانی بهبود یابد. در این راستا، مشخصات محل درد، مدت زمان آن و عواملی که منجر به بروز درد می‌شوند از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند.

در پاسخ به پرسشی درباره تفاوت آنژین پایدار و ناپایدار، وی توضیح داد: اگر مشخصات درد آنژینی که ذکر کردیم برای یکتا چندین ماه یا حتی سال‌ها تکرار شود و با استراحت بهبود یابد، به آن آنژین پایدار می‌گوییم؛ اما دردهایی که به تازگی ایجاد شده‌اند، مثلاً فرد ۱۵ روز از شروع درد نگران است، یا دردهای قبلی که شدیدتر شده و مدت آنها افزایش یافته است، آنژین ناپایدار نامیده می‌شوند.

این متخصص خاطرنشان کرد: اهمیت دردهای آنژینی ناشی از کاهش خون‌رسانی به عضله قلب است و چنانچه این خون‌رسانی به شدت کاهش یابد، احتمال بروز سکته قلبی وجود دارد. همچنین تشخیص ناحیه مربوط به درد به عهده پزشک است. پزشک از روش‌های پاراکلینیکی نظیر آنژیوگرافی، نوار قلب، تست ورزش و اکو استفاده می‌کند تا تشخیص نهایی را اعلام کند.

وی ادامه داد: دردهایی که در شرایط استراحت بروز می‌کنند و در حین فعالیت وجود ندارند، معمولاً مدت کوتاهی دارند و حداکثر چند ثانیه تا یک دقیقه به طول می‌انجامند و به صورت موضعی احساس می‌شوند، مانند تیر کشیدن یا سوزن سوزن شدن در ناحیه سینه، به عنوان درد قلبی شناخته نمی‌شوند و ارگانیک نیستند، بلکه ناشی از اسپاسم‌های عضلانی- عصبی هستند. تشخیص نوع درد فقط بر عهده پزشک است.

به پرسشی درباره اینکه آیا همه دردهای قلبی منشا کرونری دارند، پاسخ داد: نه، به عنوان مثال، شلی مادرزادی دریچه میترال (پرولاپس میترال) می‌تواند موجب بروز دردهای قلبی غیر آنژینی شود. دردهای ناشی از پرولاپس میترال ممکن است آزاردهنده باشند، اما خطرناک نیستند.

وی افزود: دردهای گوارشی ممکن است به شکل احساس درد پشت جناغ ظاهر شوند و اضافه کرد: اگر درد در یک نقطه از قلب احساس شود و به دست چپ انتشار یابد و با نفس کشیدن شدت یابد، این نشانه‌ها معمولاً مرتبط با درد قلبی نیستند.

در پاسخ به پرسش دیگری درباره موقعیت استخوان جناغ در بدن، وی ادامه داد: استخوان جناغ در ناحیه میانه سینه قرار دارد و از بالا به دو استخوان کلاویکول متصل می‌شود. دنده‌ها نیز از دو طرف به استخوان جناغ متصل هستند.

استخوان جناغ در امتداد بالای شکم ادامه پیدا می‌کند. نشانه‌هایی مانند ضعف، عرق سرد و تهوع ممکن است با دردهای آنژینی همراه باشند. البته اگر فردی به طور ناگهانی عرق کند و این عرق پس از ۱۰ دقیقه قطع شود، ممکن است به قلب مرتبط نباشد. در این مورد ممکن است استثناهایی نیز وجود داشته باشد؛ مثلاً فرد ۸۰ ساله‌ای که دارای دیابت است ممکن است درد قلبی را احساس نکند و فقط دچار تعریق شود، در حالی که مشکل قلبی داشته باشد.

وی در ادامه اظهار داشت: اسپاسم مری نیز می‌تواند دردهایی را در ناحیه پشت جناغ ایجاد کند که به کتف انتشار یابد و ممکن است بیمار به همراه آن عرق کند. زخم مری، التهاب مری ناشی از برگشت اسید معده به مری، و دیگر مشکلات ریفلاکس که به علت کارایی ناکافی اسفنگتر انتهای مری ایجاد می‌شود، می‌توانند چنین علائمی را تولید کنند. اسپاسم معده (زخم معده) و هم‌چنین سنگ کیسه صفرا که در حال حرکت است و ناراحتی لوزالمعده نیز ممکن است دردهایی مشابه درد قلبی را به وجود آورند.

وی با تأکید بر اینکه درد تنها یک علامت است و نه بیماری، گفت: افرادی که در ناحیه قلب احساس درد می‌کنند باید به پزشک مراجعه کنند تا با استفاده از روش‌های پاراکلینیکی تشخیص داده شود و بر اساس نظر پزشک درمان مناسب صورت پذیرد. درمان ممکن است شامل دارو یا آنژیوپلاستی باشد به طوری که پزشک برای رفع تنگی از استنت (به زبان عامیانه فنر) بهره‌برداری کند. گاهی هم برای اصلاح تنگی، پزشک از عمل جراحی قلب باز استفاده می‌کند. پزشک با بهره‌گیری از روش‌های پاراکلینیکی مانند تست ورزش، نوار قلب و اسکن و اکو، ممکن است بیمار را به متخصصان دیگر ارجاع دهد، یعنی به این نتیجه برسد که منبع دردها از قلب نیست.

در نهایت، وی اظهار داشت: بر این باور نیستم که کسی برای مدیریت درد قلبی باید به دمنوش متوسل شود، چرا که درد یک علامت است. این افراد باید به پزشک مراجعه کرده و به بررسی بپردازند و علت درد باید به دقت پیگیری شود. بنابراین طب سنتی بایستی در خصوص داروهای گیاهی نیز نظر خود را ارائه کند.