مخازن گاز اروپا تقریباً به حداکثر ظرفیت خود رسیدهاند، اما ممکن است برای تأمین نیازهای فصل زمستان کافی نباشند، و به همین دلیل، این مسئله به تأمین پیوسته گاز طبیعی مایع (الانجی) و اتخاذ استراتژیهای ذخیرهسازی اضافی نظیر استفاده از امکانات اوکراین منجر شده است.
، در هفته گذشته گزارشهایی منتشر شد که نشان میدهد شرکت آمریکایی شورون مشغول مذاکره برای تأمین الانجی برای اتحادیه اروپا بوده و به دنبال انعقاد قراردادی ۱۵ ساله است.
این خبر در پی امضای سه قرارداد بلندمدت دیگر میان شرکتهای انرژی اروپایی و قطر، که یکی از بزرگترین صادرکنندگان الانجی در سطح جهان است، منتشر میشود.
آلمان در طول یک سال اخیر، سه پایانه شناور واردات الانجی را راهاندازی کرده و هماکنون در حال توسعه سه پایانه دیگر نیز میباشد. اتحادیه اروپا که در سال جاری به عنوان بزرگترین واردکننده الانجی آمریکا شناخته شده، به تازگی به ۱۰۰ درصد پر شدن مخازن گاز خود افتخار کرده است. با این حال، این اتحادیه به هیچ عنوان آمادگی لازم برای فصل زمستان را ندارد و همچنین بهنظر میرسد در مسیر گذار انرژی نیز آماده نیست.
رسانهها در این ماه گزارش دادهاند که کشورهای اروپایی ذخیرهسازی گاز در اوکراین را آغاز کردهاند، زیرا مخازن ذخیرهسازی خودشان اشباع از گاز طبیعی خریداریشده در اوایل سال جاری بهصورت الانجی هستند. حدود ۳۰ کشتی الانجی هماکنون در حال حرکت به سمت بنادر اروپایی هستند و انتظار میرود تا پایان ماه جاری وارد شوند. باوجود ادعاهای اتحادیه اروپا مبنی بر عدم استفاده از هیدروکربنهای روسیه، سه کشتی روسی حامل الانجی به سمت این منطقه در حرکت هستند.
تمامی این موارد حکایت از آن دارد که تلاشهای اتحادیه اروپا برای کاهش وابستگی به هیدروکربنها هنوز ثمردهی نداشته است. با این وجود، کشورهای عضو اتحادیه بهطور قوی بر روی ظرفیتهای جدید تولید نیروی بادی و خورشیدی سرمایهگذاری کردهاند و علیرغم این سرمایهگذاریها و پر شدن ۱۰۰ درصدی مخازن ذخیرهسازی، هماکنون در تلاشند تا الانجی را به حداکثر رسانده و تأمین برق و گرمایش برای فصل زمستان را تضمین نمایند.
موضوع ذخیرهسازی گاز در اتحادیه اروپا جالب و پیچیده است. در حال حاضر میزان گاز در مخازن این منطقه به بالاترین سطح تاریخی خود رسیده است. اگرچه این مسئله برای اتحادیه اروپا خبر خوبی محسوب میشود، اما نکته حائز اهمیت این است که حتی پر شدن ۱۰۰ درصدی ظرفیت ذخیرهسازی نیز نمیتواند تأمین گاز برای زمستان را تضمین کند و به همین دلیل، کشتیهای الانجی در این ماه و احتمالاً در ماه آینده نیز به سمت این نواحی ادامه خواهند داشت.
یکی از چالشهای ضروری که به آسانی قابل حل نیست، این است که هیچ یک از اعضای اتحادیه اروپا ظرفیت ذخیرهسازی معادل ۱۰۰ درصد نیاز خود را برای مدت زمان معنادار ندارند. به همین دلیل، واردات گاز به اروپا با وجود پر بودن مخازن همچنان ادامه مییابد. همچنین این موضوع نشاندهندهی آن است که اتحادیه اروپا به دلیل خطر اختلالات ناشی از جنگ یا همچنین از دست دادن ذخیرهسازی، گاز را در اوکراین نگهداری میکند. به همین دلیل، شرکتهای شل، اِنِی و توتال انرژی در ماه گذشته قراردادهای بلندمدت الانجی را با شرکت انرژی قطر منعقد کردند.
محدودیت ظرفیت ذخیرهسازی و کمبود تولید داخلی نیز عواملی هستند که با وجود اطمینان از وجود گاز کافی برای فصل زمستان، نهاد نظارتی بازار برق آلمان به تازگی اعلام کرده است که مصرف باید محدود گردد تا از عرضه کافی در طول زمستان اطمینان یابد.
مصرف به احتمال زیاد به دلایل مختلف، اعم از میزان گاز موجود در مخازن یا محمولههای جدید الانجی، محدود خواهد ماند. دلیل این امر به محدودیت عرضه در بازار جهانی الانجی بازمیگردد. این محدودیت به دلیل استقبال اروپا از این منبع برای جایگزینی بیش از ۱۰۰ میلیارد متر مکعب گاز است که بهطور سنتی از طریق خط لوله از روسیه تأمین میشد و دیگر در دسترس نیست.
شاید اظهارات سال گذشته در خصوص اینکه اتحادیه اروپا میتواند بدون گاز روسیه به راحتی اقدام نماید، کمی زودهنگام بود. زودتر از آن هم، بحثهای مطرحشده مبنی بر اینکه این اتحادیه میتواند به حیات خود ادامه داده و کاملاً به انرژیهای بادی، خورشیدی، هستهای و هیدروآبی تکیه کند و شاید به مقداری هیدروژن نیز متکی باشد، پیش از موعد بهنظر میرسید.
بر اساس گزارش اویل پرایس، مشخصترین نشانه در خصوص غیرمحتمل بودن این ادعا، قراردادهای ۲۷ ساله واردات از الانجی قطر است. این قراردادها مدت زمانی فراتر از سال ۲۰۵۰ را شامل میشود که سال هدف کربن خنثی اتحادیه اروپا تعیین شده است. اما شرکتهایی که این قراردادها را منعقد کردهاند، به خوبی میدانند که بین آنچه میخواهند به دست آورند و آنچه عملاً میتوانند بدست آورند، فاصله زیادی وجود دارد و بهنظر میرسد که خودکفایی کامل گازی در زمره گزینههای قابل دستیابی قرار ندارد.
