جشنواره فیلم فجر در چهارمین روز خود با نمایش اثر «دست ناپیدا» به کارگردانی انسیه شاه‌حسینی و گرامیداشت یاد پروانه معصومی آغاز شد.
در شروع نشست خبری این فیلم که در تاریخ یکشنبه، ۱۵ بهمن‌ماه در سینمای رسانه برگزار گردید، مجتبی امینی – دبیر جشنواره – با اهدا نشان جشنواره به برادرزاده پروانه معصومی یاد این بازیگر را گرامی داشت.
انسیه شاه حسینی پس از این مراسم به روی صحنه آمد و بیان کرد: وقتی نام پروانه معصومی ذکر شد، واقعاً شوکه شدم. من سالیان درازی با ایشان زندگی کردم و پس از شنیدن این خبر به همکارانم گفتم که مطمئنم این خبر نادرست است و به زودی با پروانه تماس می‌زنم تا او شخصاً جواب دهد. تماس گرفتم، ولی هرچه منتظر ماندم، ایشان پاسخ ندادند.
او اضافه کرد: پروانه همیشه به من می‌گفت اگر به جنوب رفتی، مراقب باران‌های ناگهانی آنجا باش. او همیشه نگران من بود که مبادا عوامل پروژه را به خطر بیندازم. پروانه معصومی حقیقتاً یک معجزه بود.
برادرزاده پروانه معصومی با یادآوری خاطراتی از تقدیر این بازیگر در جشنواره‌های پیشین، از محبت و خلأ او سخن گفت.
نشست فیلم «دست ناپیدا» ادامه یافت و انسیه شاه حسینی در این بخش به موضوع فیلمش اشاره کرد و اظهار داشت: من سال‌ها با خاطرات این زنان زندگی کرده‌ام و قصد داشتم زوایای ناپیدای زندگی آن‌ها را به تصویر بکشم. حاج قاسم سلیمانی می‌فرمود که اگر کسی جنگ را دیده و حس کرده و تریبونی به دستش بیفتد و درباره آن به صحبت نپردازد، لعنت بر او باد. من نیز می‌خواستم درباره زندگی این زنان در زمان جنگ صحبت کنم.
شاه حسینی در خصوص دلیل استفاده از لباس‌ها و رنگ‌های امروزی در فیلم گفت: این‌طور نیست که از لباس‌های امروزی استفاده کرده باشم؛ بلکه من از لباس‌های خودم که از دهه شصت دارم، در نمایشنامه بهره گرفتم.
او همچنین افزود: موضوع «دست ناپیدا» و کتاب «حوض خون» به لحاظ اصلی مشترک هستند، اما آدرس و زاویه دید و برداشت داستان متفاوتی دارند.
کارگردان «دست ناپیدا» همچنین عنوان کرد: درباره عاشورا آثار فراوانی تولید شده است، ولی زمانی که کسی بر روی منبر می‌رود، تأثیرگذارتر است. در برخی موارد کلام جلو می‌رود در حالی که تصویر عقب می‌ماند. ما حتی استخوان‌هایی که دست این زنان را می‌آزرد نشان ندادیم، زیرا می‌خواستیم حرمت شهدا حفظ شود. مسائلی مانند عشق و ایمان را نمی‌توان با هیچ المانی به تصویر کشید.
او همچنین درباره بهره‌مندی از بازیگران بومی در فیلم گفت: اساساً فیلم من مستند است و بهره‌گیری از سلبریتی‌ها این روایت را مختل می‌کرد. به همین علت از بازیگران بومی بااستعداد استفاده کردم که هنوز فرصت درخشش پیدا نکرده‌اند.
شاه حسینی در پاسخ به این سؤال که آیا از فیلم «در جبهه غرب خبری نیست» الهام گرفته است، اظهار داشت: خیر، این فیلم را بعد از دریافت پروانه ساخت مشاهده کردم و با خود گفتم ای کاش این فیلم را زودتر می‌دیدم و نامش را «در جبهه شرق خبری هست» می‌گذاشتم!
او به ادامه سخنانش افزود: ما ناچار شدیم مدت زمان «دست ناپیدا» را کاهش دهیم؛ اگر فیلم ۱۲۰ دقیقه بود، پاسخ بسیاری از سوالات روشن‌تر می‌شد. در این فیلم دختری آماده به جنگ است تا از کشتار عکس بگیرد و در یک مسابقه برنده شود و اجاره خانه‌اش را پرداخت کند، اما وقتی به حقیقت ماجرا پی می‌برد، «دست ناپیدا» او را به مسیر بهتری هدایت می‌کند.
او همچنین بیان کرد: موج انفجار تغییرات فراوانی را در جنگ ایجاد می‌کند. من کسی را دیدم که اثر موج انفجار باعث کشیده شدن رگ‌های دستش شده بود. ما در فیلم می‌گوییم این دختر نماد امید است. شاید اگر امکانات بیشتری داشتیم، بتوانیم داستان‌مان را با قدرت بیشتری روایت کنیم.
شاه حسینی ادامه داد: به اندازه تمام زنان در هر شرایط، اعم از جنگی و غیر جنگی، می‌توان درباره داستان‌ها و فیلم‌ها صحبت کرد.
سیدزاده در پاسخ به سوالی درباره ضرورت سرمایه‌گذاری دو نهاد دولتی برای ساخت این فیلم گفت: باید در کار باشید تا بدانید هزینه تولید فیلم چقدر است و غیرممکن است که یک نهاد به تنهایی بر این هزینه‌ها متکی باشد؛ به همین دلیل دو نهاد از جمله بنیاد شهید با ۵۱ درصد و فارابی با ۲۵ درصد و دو شریک دیگر درصدی از منابع مالی را تأمین کردند.
شاه حسینی در پاسخ به این سؤال که آیا از خاطرات خانم کاظم‌زاده عکاس جنگ در این فیلم بهره‌برداری شده است، گفت: خیر، من فقط نام خانم کاظم‌زاده را شنیده بودم.
او در ادامه درباره به‌کارگیری کتاب «حوض خون» در فیلم گفت: در این کتاب بیشتر به بیوگرافی زنان جنگ پرداخته شده و داستان به‌صورت دراماتیک روایت نشده است.
بافنده، یکی از بازیگران این فیلم، بیان داشت: حضور در این پروژه برای من مملو از خوشی و خاطرات است. من متولد جنگ هستم و دوران کودکی‌ام در سایه جنگ گذشت. همسایه‌ام در دوران کودکی به جبهه رفت و شهید شد. بنابراین به خوبی با درد و رنج زنان پشت صحنه جنگ آشنا هستم.
حسین پوریده، بازیگر دیگر این اثر، خاطرنشان کرد: «دست ناپیدا» در این فیلم دست مرا گرفت.
احمدخانی، بازیگر دیگری از این مجموعه، اظهار کرد: خانم شاه‌حسینی نقشی کوتاه اما بسیار تأثیرگذار را به من پیشنهاد کردند و من نیز به ایفای نقش پرداختم. از اعتماد و دلگرمی خانم شاه‌حسینی و آقای سیدزاده سپاسگزارم.
بافنده در جواب به تکرار سوال درباره ارتباط با کتاب «حوض خون» تصریح کرد: هیچ‌کس به اندازه من خاطرات خانم شاه حسینی را برای بازی در نقش لیلا به خوبی نشنیده است.
کاوه ایمانی، تدوینگر فیلم، خاطرنشان کرد: این فیلم در ابتدا ۱۸۰ دقیقه زمان داشت و در نهایت به اندازه‌ای رسید که شما روی صحنه مشاهده کردید.
نازنین سرایی، طراح چهره‌پردازی، با اشاره به شرایط جوی فیلمبرداری اظهار داشت: شرایط بسیار دشواری برای حفظ پیوستگی در فیلم وجود داشت و من از همه عوامل به خاطر همکاری‌شان قدردانی می‌کنم.
در این نشست، انسیه شاه حسینی به‌عنوان کارگردان، نویسنده و طراح صحنه، سید سعید میرزاده به‌عنوان تهیه‌کننده، کاوه ایمانی به‌عنوان تدوینگر، احسان نوبخت صدا بردار، آرش قاسمی صدا گذار، حسن ایزدی جلوه‌های ویژه بصری، احمد رسولیان جلوه‌های ویژه میدانی، نازنین سرابی طراح چهره، مسعود سخاوت دوست آهنگساز و بازیگران معصومه بافنده، نسرین احمدخانی، حسین پوریده در این نشست حضور داشتند.