شناخت رایج‌ترین مشکلات گردنی

در برنامه طبیب صبح دوشنبه ۲۵ خردادماه ۱۴۰۱، دکتر علیرضا زالی به تشریح دلایل ایجاد دردهای گردن پرداخت و به ضعف عضلات گردن، نشستن‌های مکرر و طولانی، استفاده از کامپیوتر، تبلت و تلفن‌های همراه به عنوان عوامل مؤثر اشاره کرد. وی تصریح کرد که کم‌تحرکی و فقدان ورزش‌های مناسب سبب تضعیف عضلات گردن می‌شود که این موضوع منجر به تغییرات در قوس گردن و در پی آن ایجاد درد خواهد شد.

رییس دانشگاه متذکر شد که در گذشته بیشترین شیوع دردهای گردنی در افراد ۲۵ تا ۵۰ سال دیده می‌شد، اما اکنون به علت استفاده بیش از حد از دستگاه‌های الکترونیکی از جمله تبلت‌ها و تلفن‌های همراه، شاهد افزایش ابتلا به دردهای گردنی در میان کودکان و نوجوانان هستیم.

دکتر زالی بیان کرد که وزن سر انسان حدود چهار تا شش کیلوگرم است و اگر سر به میزان ۱۵ درجه خم شود، فشار اضافی معادل ۱۲ کیلوگرم به گردن و ستون فقرات وارد می‌شود. این فشار در صورت خم شدن ۶۰ درجه به حدود ۲۷ کیلوگرم افزایش می‌یابد.

این متخصص جراحی مغز و اعصاب، فشار بیش از حد و کشیدگی گردن را شایع‌ترین علت درد گردن برشمرد و با تأکید بر ساختارهای مختلف گردن، از جمله عضلات، رباط‌ها، دیسک‌ها و مهره‌ها، اشاره کرد که مهره‌های گردنی به خاطر جابه‌جایی و تحرک بالا، مکان مناسبی برای بروز آرتروز و دردهای گردنی به شمار می‌آیند.

وی در توضیحاتی درباره رگ به رگ شدگی گردن یا sprain توضیح داد که به حالتی اطلاق می‌شود که عضله یا رباطی به بیش از حد توان و تاب‌آوری خود کشیده شود.

دکتر زالی اضافه کرد که تکرار این مشکل در یک فرد می‌تواند نشان‌دهنده ضعف عضلات و رباط‌ها و نیز رعایت نکردن اصول بهداشتی گردن باشد.

مهمترین دردهای گردنی:

دکتر زالی تأکید کرد که بیش از ۹۰ درصد دردهای گردنی از نوع غیرمخاطره‌آمیز هستند، اما به بیان مهمترین دردهای گردنی پرداخت که شامل موارد زیر است:

دردهای گردنی که بیش از سه هفته استمرار پیدا کند

دردهای گردنی که به تدریج شدت می‌گیرد

دردهای گردنی که با سردرد شدید و تب همراه باشد

دردهای گردنی که با خم شدن سر به جلو افزایش یابد، به ویژه در صورت وجود تب

دردهای گردنی که به بازوها انتشار یابد

دردهای گردنی که با بی‌حسی، گزگز، و ضعف در اندام‌های فوقانی همراه باشد

دردهای گردنی که منجر به عدم تعادل شوند

این متخصص جراحی مغز و اعصاب همچنین به روش‌های درمانی و جراحی برای کاهش دردهای گردنی اشاره کرد.

این استاد دانشگاه از نشستن‌های طولانی، عدم رعایت ارگونومی صحیح در محیط کار، خمیدگی طولانی مدت سر، ضعف عضلانی و تاریخچه خانوادگی به عنوان عوامل خطر در ابتلا به دیسک گردن و دردهای گردنی نام برد و خاطرنشان کرد که این افراد بیشتر در معرض مشکلات گردنی و دردهای ناشی از آن قرار دارند.

اهمیت تقویت عضلات در کاهش دردهای گردنی

دکتر زالی تأکید کرد که تقویت عضلات گردنی در درمان دردهای مزمن گردنی امری حیاتی و ضروری است.

وی با تأکید بر تأثیر تقویت عضلات در تسکین و پیشگیری از دردهای مزمن گردن بیان کرد: افرادی که عضلاتی قوی و قوام‌دار دارند، کمتر به آرتروز و دیسک گردن مبتلا می‌شوند و در صورت ظهور این مشکلات، نیاز کمتری به جراحی خواهند داشت.

این جراح مغز و اعصاب بر اهمیت ورزش‌های گردن در درمان دردهای گردنی تأکید کرد و گفت که این ورزش‌ها متناسب با شرایط و ضعف عضلات بیمار باید توسط متخصص فیزیوتراپی تجویز شود تا موجب تقویت عضلات و رباط‌ها و کاهش بسیاری از دردها شوند.

دکتر زالی در ادامه خاطرنشان کرد که هرگونه ورزشی باید تحت نظر متخصص فیزیوتراپی انجام شود، زیرا تمرینات نادرست ممکن است فشار بیش از حدی به بیمار وارد کرده و آسیب‌هایی ایجاد کند.

وی به دردهای گردنی ثانویه اشاره کرده و گفت: منبع برخی از دردهای گردنی ممکن است در نواحی دیگر بدن باشد و با بررسی علائم بیمار توسط متخصص مشخص می‌شود.

دکتر زالی دردهای منتشره به دست را مهم ارزیابی کرده و به این نکته اشاره کرد که پزشک به وسیله علائم و درد می‌تواند منشأ این ناراحتی‌ها و علت آن را شناسایی کند و نقشه‌ای از اختلالات حسی فرد را ترسیم نماید.

این استاد دانشگاه بر لزوم توجه به دردهای ناحیه کف دست و تحلیل عضلات این ناحیه تأکید کرد، چرا که ممکن است این علائم در آینده پیشرفت کنند.

در پایان، دکتر زالی خاطرنشان ساخت که اگر دردهای گردنی کمتر از سه هفته ادامه داشته باشند، معمولاً نیازی به انجام آزمایش‌های تشخیصی خاص نیست. اما در صورت همراه بودن درد گردن با علائمی از قبیل بی‌حسی، گزگز، اختلال در راه رفتن، عدم تعادل و یا ادامه‌دار بودن آن بیش از سه هفته، پزشک اقدام به انجام آزمایش‌هایی از جمله MRI و نوار عصب و عضله برای بررسی‌های بیشتر خواهد کرد.