«گروهی از وعده‌های آزاد» در برنامه‌های تغذیه‌ای

، روش تقلب در برنامه غذایی یا “cheat day”، شامل مجوزی محسوب می‌شود که به طور حساب‌شده و از پیش تعیین‌شده به فرد داده می‌شود تا در زمانی خاص، قوانین سخت رژیم غذایی را موقتا نادیده بگیرد.

تئوری مطرح شده برای استراتژی تقلب در رژیم غذایی بر اساس مفهوم پاداش استوار است. این استراتژی به این باور است که با تجویز دوره‌های کوتاه‌مدت شکست، شانس پایبندی به رژیم غذایی در بلندمدت افزایش می‌یابد.

در روند تقلب در رژیم غذایی، معمولاً دو گزینه «وعده تقلب» و «روز تقلب» مورد استفاده قرار می‌گیرد. بسته به نوع رژیم هر فرد، گزینه‌های تقلب مختلفی وجود دارد. به دلیل تنوع ذائقه افراد، غذاهایی که در وعده تقلب مصرف می‌شوند، نیز متفاوت بوده و معمولاً این غذاها از نظر کالری غنی هستند.

هر چند می‌توان از روش تقلب در برخی رژیم‌های غذایی بهره برد، اما این امکان برای همه افراد فراهم نیست؛ چرا که برخی نمی‌توانند رفتارهای خود را در چارچوب معین تنظیم کنند. به عنوان مثال، رژیم کتوژنیک نیاز به پیروی دقیق و بدون انعطاف دارد، در حالی که این استراتژی می‌تواند در رژیم‌های غذایی با انعطاف‌پذیری بیشتر عملی‌تر باشد.

از سوی دیگر، تجاوز به حد مجاز مصرف کالری، حتی در وعده‌های تقلب، می‌تواند افراد را به سمت شکست در فرایند کاهش وزن سوق دهد.

ادعا می‌شود که استفاده از وعده‌های تقلب در رژیم غذایی به دلیل توانایی آن در بهبود سطح هورمون «لپتین»، که مسئول کم کردن احساس گرسنگی است، می‌تواند به کارکرد بهتر متابولیسم کمک کند. نتایج برخی تحقیقات نشان می‌دهد که پس از کاهش وزن قابل توجه، سطح لپتین در بدن کاهش می‌یابد.

نگرش افراد به غذا در سطح موفقیت آن‌ها در روند کاهش وزن تأثیرگذار است. افرادی که با احساسات مرتبط با مصرف غذا دچار چالش هستند، ممکن است بعد از وعده تقلب دچار احساس گناه و ناامیدی شوند. از سوی دیگر، اصطلاح «تقلب» در ذهنافراد به عنوان یک واژه منفی شناخته می‌شود که این خود می‌تواند باعث احساس شرمساری و بی‌عزم شدن شخص در ادامه روند کاهش وزن شود.

شاید بتوان خاطر نشان کرد که اگر ما به جای واژه «تقلب» از عبارات مثبتی مانند «وعده سالم‌سازی» یا «وعده درمانی» استفاده کنیم، می‌توانیم نتایج بهتری از نظر تغییر الگوهای رفتاری و کنترل بهتر رژیم غذایی به دست آوریم.

پرخوری، یکی از دغدغه‌هایی است که در ارتباط با وعده تقلب به وجود می‌آید و می‌تواند به عادت‌های دائمی منجر شده و در نتیجه، باعث شکست در رژیم غذایی شود. بکارگیری استراتژی‌های تقلب می‌تواند برخی افراد را به چالش‌هایی چون اعتیاد به غذا، اختلالات خوردن و ناتوانی در خود تنظیمی دچار کند که این عوامل به نوبه خود می‌توانند مانع از کاهش وزن مؤثر شوند.

افرادی که از غذا برای مدیریت احساسات خود استفاده می‌کنند، احتمالاً بیشتر در معرض پرخوری قرار دارند.

برنامه‌ریزی برای وعده تقلب امری ضروری است؛ چرا که باید فرد به نشانه‌های گرسنگی و سیری توجه کند و از افراط در دریافت کالری پرهیز کند. آگاهی در استفاده از رویکرد تقلب از نکات کلیدی موفقیت در این رویکرد محسوب می‌شود. غذا خوردن به صورت آگاهانه به معنای توجه به نشانه‌های سیری و گرسنگی، کنترل سرعت در مصرف غذا و همچنین لذت بردن از وعده غذایی می‌باشد. تغذیه آگاهانه می‌تواند به پیشگیری از افزایش وزن و کاهش تمایلات احساسی و پرخوری یاری رساند.

هنگام طراحی وعده‌های تقلب، بهتر است که تمرکز بر روی یک یا دو نوع خوراکی باشد؛ چرا که این موجب می‌شود احتمال خطا و از دست رفتن کنترل رژیم غذایی به حداقل برسد. این روش برای افرادی که در کنترل اشتها مشکل دارند، می‌تواند سودمند باشد.

به گزارش دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت، برنامه‌ریزی دقیق از پیش می‌تواند احتمال تسلیم شدن در برابر وسوسه‌ها را کاهش دهد. بنابراین، پیشنهاد می‌شود برای روزهای تقلب مانند روزهای عادی، برنامه‌ای مشخص تنظیم گردد.

ترکیب و استخدام غذاهایی که علاوه بر سالم بودن، لذت غذا خوردن را نیز فراهم می‌کنند، حتی در روزهای معمولی رژیم غذایی، می‌تواند به موفقیت در رژیم‌ها کمک کند. این کار ممکن است از خستگی ناشی از رژیم غذایی بکاهد و توانمندی در پایبندی به رژیم را افزایش دهد.