سومین عامل مرگ و میر در سطح جهانی کدام است؟

آمارهای اخیر نشان می‌دهد که سکته مغزی به عنوان سومین عامل مرگ و میر در سطح جهانی، سالیانه میلیون‌ها نفر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. علی‌رغم اینکه بسیاری از سکته‌ها می‌توانند به سادگی پیشگیری شوند، عوامل نظیر آلودگی هوا و شیوه زندگی نادرست همچنان به افزایش آمار آن کمک می‌کنند. در دو دهه گذشته، تعداد افرادی که دچار سکته مغزی شده‌اند به طرز چشمگیری افزایش یافته است.

براساس گزارش مدیسن نت و به نقل از تیمی به سرپرستی «والری فیگین» از دانشگاه فناوری اوکلند در نیوزلند، «در سال ۲۰۲۱ تقریباً ۱۲ میلیون نفر در سراسر جهان سکته مغزی را تجربه کرده‌اند که این رقم نسبت به سال ۱۹۹۰ حدود ۷۰ درصد افزایش یافته است.»

در حال حاضر، سکته مغزی به عنوان سومین علت مرگ و میر در دنیا شناخته می‌شود و بیش از ۷.۳ میلیون نفر را سالانه به خاک می‌سپارد.

متخصصان بر این باورند که این روند می‌توانست متفاوت باشد، چرا که سکته مغزی عمدتاً قابل پیشگیری است.

از جمله عوامل خطر مرتبط با سکته مغزی می‌توان به آلودگی هوا (که تحت تأثیر تغییرات اقلیمی قرار دارد)، چاقی، فشار خون بالا، استعمال دخانیات و فقدان فعالیت بدنی اشاره کرد. محققان تأکید دارند که این خطرات همگی قابل کاهش یا کنترل هستند.

علاوه بر میلیون‌ها مرگ ناشی از سکته مغزی، این حملات معمولاً بازماندگان را به شدت ناتوان می‌کنند. بررسی‌ها حاکی از آن است که تعداد سال‌های زندگی سالم از دست رفته در سطح جهانی به سبب سکته مغزی، طی سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۱ تقریباً یک سوم (۳۲ درصد) افزایش یافته است.

دلایل افزایش سکته مغزی چیست؟ طبق تحلیل‌های جدید، میزان قرارگیری افراد در معرض چندین عامل خطر مرتبط با سکته مغزی به طور مداوم در حال افزایش است.

بین سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۱، بار جهانی سکته به واسطه عوامل مختلفی از جمله شاخص توده بدنی بالا (افزایش ۸۸ درصدی)، دماهای بالا (۷۲ درصد)، میزان قند خون بالا (۳۲ درصد)، رژیم غذایی با نوشیدنی‌های شیرین (۲۳ درصد)، کمبود فعالیت بدنی (۱۱ درصد)، فشار خون سیستولیک بالا (۷ درصد) و رژیم غذایی با اسیدهای چرب غیراشباع امگا ۶ کمتر (تا ۵ درصد) به طور قابل توجهی افزایش یافته است.

افزایش دما به معنای وخیم‌تر شدن آلودگی هوا، که یکی از دلایل شناخته شده سکته مغزی است، می‌باشد. محققان معتقدند که اثر روزهای گرم و مرطوب بر خطر سکته مغزی، به ویژه در کشورهای با درآمد کمتر، می‌تواند بسیار سنگین‌تر باشد و احتمالاً تحت تأثیر تغییرات اقلیمی افزایش یابد.

زمانی که به خطر سکته مغزی هموراژیک (نوع خون‌ریزی سکته) اشاره می‌شود، تحقیقات نشان می‌دهد که ریسک ناشی از تنفس هوای آلوده اکنون معادل با مصرف سیگار است.

سکته مغزی هموراژیک به میزان قابل توجهی کمتر از سکته مغزی ischemic (مرتبط با لخته) است و فقط حدود ۱۵ درصد از موارد را شامل می‌شود، اما محققان تأکید می‌کنند که این نوع از اختلال نیمی از مرگ و ناتوانی‌های مرتبط با سکته مغزی در سطح دنیا را سبب می‌شود.

بدتر شدن کیفیت رژیم غذایی نیز در افزایش میزان سکته مؤثر است، زیرا چاقی، کلسترول بالا و فشار خون بالا را افزایش می‌دهد که همگی از عوامل خطر اصلی سکته مغزی به شمار می‌آیند.

آسیب‌های ناشی از سکته به طور ناهمسان بر کشورهای محروم آسیایی و مناطق جنوب صحرای آفریقا تأثیر می‌گذارد، چرا که افزایش بار عوامل کنترل‌نشده، به ویژه فشار خون بالا، و رشد چاقی و دیابت نوع ۲ در جمعیت بزرگسال جوان، مشکلات عمده‌ای را ایجاد کرده است.

جانسون یادآور شد: «با توجه به ارتباط نزدیک آلودگی هوا با افزایش دما، اهمیت اجرای اقدامات فوری برای مقابله با تغییرات اقلیمی و کاهش آلودگی هوا غیرقابل انکار است؛ همچنین با افزایش مواجهه با عوامل خطر همچون قند خون بالا و رژیم غذایی پرشیرینی، نیاز به مداخلات متمرکز بر چاقی و سندرم‌هایی مانند دیابت بسیار ضروری به نظر می‌رسد.»

منبع: فرتاک نیوز