ایسنا/لرستان سد معشوره به عنوان یکی از سدهای استراتژیک در لرستان شناخته می‌شود که به عنوان پروژه‌ای حیاتی برای توسعه کشاورزی در این منطقه یاد شده و اهالی منطقه در انتظار افتتاح و بهره‌برداری از آن به سر می‌برند.
مطالعات مربوط به سد بتنی دو قوسی تنگ معشوره در سال ۸۱ آغاز گردید و طبق مصوبه سال ۱۳۸۴ هیئت وزیران در سفر به لرستان، این پروژه در تاریخ چهارم خردادماه ۹۲ با حضور محمود احمدی‌نژاد به زمین زده شد.
با روی کار آمدن دولت سیزدهم، آغاز دوباره ساخت این سد حیاتی به یکی از اولویت‌های اصلی فرهاد زیویار، استاندار لرستان تبدیل گردید و اخبار مثبتی از پیشرفت کار سد معشوره در رسانه‌ها منتشر شد اما…
این سد که به عنوان زیرساختی مهم برای توسعه کشاورزی در لرستان معرفی شده و در شرایط کنونی که این استان تشنه منابع آبی است، همواره یکی از خواسته‌های اصلی مردم بوده و همچنان به انتظار بهره‌برداری از آن به سر می‌برند.
تکمیل این سد به ۵ همت نیاز دارد
در رابطه با جدیدترین وضعیت سد، داریوش حسن‌نژاد، مدیر عامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان به ایسنا گفت: این سد در حدود ۹۰ کیلومتری شمال‌غربی خرم‌آباد و تحت نظارت شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران در حال ساخت است.
وی با اشاره به اینکه زمین پروژه در تاریخ بیست و پنجم آبان ۱۳۹۳ به پیمانکار واگذار شده، به اهداف این سد پرداخت و افزود: تأمین ۶ میلیون مترمکعب آب برای صنعت، ۱۷ میلیون مترمکعب آب شرب، ۱۶۲ میلیون مترمکعب آب کشاورزی، کنترل سیلاب با دبی ایمن ۶۵۰ مترمکعب در ثانیه و تولید ۱۶۳ گیگاوات ساعت برق از جمله اهداف راه‌اندازی سد معشوره محسوب می‌شوند.
این مقام مسئول همچنین تصریح کرد که مجوز ماده ۲۳ سد معشوره در مردادماه امسال اخذ شده و خاطر نشان کرد: شهرستان‌های سلسله، دلفان، چگنی، رومشکان و کوهدشت از مزایای این سد بهره‌مند خواهند شد و به علت ارتفاع بالای سد، تأمین آب این شهرستان‌ها بدون نیاز به پمپاژ صورت خواهد گرفت.
وی افزود: در سال جاری بر اساس قراردادی که قبلاً با قرارگاه خاتم‌الانبیاء منعقد شده بود، پیشرفت‌هایی داشته‌ایم، اما در بودجه ۱۴۰۴ برای این سد اعتبار لازم پیش‌بینی خواهد شد.
مدیر عامل آب منطقه‌ای لرستان همچنین تأکید کرد: پس از تخصیص اعتبار، مناقصه برگزار شده و قرارداد با پیمانکار منعقد خواهد شد و به‌طور رسمی عملیات اجرایی سد آغاز خواهد گردید.
او مبلغ اعتبار مصوب سال جاری برای معشوره را ۱۵۰ میلیارد تومان اعلام کرد و گفت: برای اتمام کل پروژه به ۵ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز است که شامل هزینه‌های تملک اراضی نیز می‌شود و در صورت تحقق اعتبارات لازم، آبگیری سد در شهریور ۱۴۰۵ ممکن خواهد بود.
حسن‌نژاد یکی از دلایل تأخیر در پیشرفت این پروژه را خشکسالی‌های اخیر عنوان کرد و افزود: در زمان وزارت آقای چیت‌چیان، تخصیص‌های حوزه کرخه برای بازنگری و بررسی مجدد متوقف شد که یکی از این پروژه‌ها سد معشوره بود. در آن زمان مخزن سد قابل توجهی داشت، اما به سبب کاهش بارش‌ها و تغییرات اقلیمی، نیاز به بازنگری ایجاد شد و امیدواریم به زودی ساخت این پروژه مجدداً شروع شود.
معشوره، عنصر کلیدی اقتصاد لرستان
اهمیت ساخت و تکمیل سد معشوره به قدری بالاست که هادی هاشمی‌نیا، عضو کمیسیون کشاورزی و منابع طبیعی مجلس، این سد را به عنوان یک نقطه کلیدی برای اقتصاد لرستان و حتی منطقه توصیف می‌کند.
وی در گفت‌وگویی با ایسنا اظهار کرد: سد معشوره به لحاظ موقعیت جغرافیایی و آبدهی در نورآباد پایین‌ترین سد این منطقه محسوب می‌شود، اما شهرستان‌های پلدختر، چگنی و کوهدشت نیز از این سد بهره خواهند برد.
هاشمی‌نیا افزود: با احداث سد معشوره بخش‌های عمده‌ای از اراضی دیم استان، به‌ویژه در این چهار شهرستان، به آبی تبدیل خواهد شد و این امر به رونق اقتصادی کشاورزی کمک شایانی خواهد کرد و ساخت آن به‌صورت ویژه‌ای ضروری است.
وی تأکید کرد که سد معشوره پس از سد رودبار بزرگ‌ترین سد در حال ساخت در استان لرستان است و بیان کرد: لرستان ظرفیت‌های قابل توجهی در بخش کشاورزی دارد و یکی از محورهای توسعه استان باید متمرکز بر این حوزه باشد.
عضو کمیسیون کشاورزی مجلس تأکید کرد: ساخت معشوره می‌تواند منجر به تحولات مثبتی در این منطقه شود و ادامه داد: در صدد هستم تا اعضای کمیسیون کشاورزی و وزیر جهاد کشاورزی را برای بازدید از سد معشوره دعوت کنم.
این نماینده مجلس نیاز به منابع آبی و بهینه‌سازی مصرف آن در عرصه کشاورزی را یکی از ضروریات لرستان برشمرد و تصریح کرد: بر اساس گزارش‌های سازمان برنامه و بودجه، نیاز به ذخیره آب در استان بین ۴ تا ۵ میلیارد مترمکعب برآورد شده است.
سد معشوره به یک الزام تبدیل شده است
علی امامی راد نماینده مردم کوهدشت و رومشکان در مجلس شورای اسلامی نیز بر لزوم وجود سد معشوره برای لرستان تأکید دارد و بیان می‌دارد: مشکل اصلی کشور و به‌ویژه لرستان و به خصوص شهرستان کوهدشت، تأمین آب است.
وی ادامه داد: سد معشوره به یک هدف حیاتی تبدیل شده و با وضعیت کنونی ذخیره‌سازی آب در لرستان، راهی جز احداث معشوره وجود ندارد.
این نماینده مجلس افزود: بر این باورم که این دوره از مجلس و مدیریت جدید باید با کارایی بیشتری از گذشته عمل کند و این تصور را دارم که سرنوشت و نتایج پروژه‌های عمرانی استاندار و نمایندگانی که در ارتباط با سد معشوره هستند، از جمله خودم به ساخت این سد در زمان مناسب وابسته است.
نماینده مردم کوهدشت و رومشکان در مجلس شورای اسلامی اضافه کرد: اعتباراتی که دولت و مجلس به این سد اختصاص داده‌اند، برای تکمیل آن کافی نیست.
وی خاطرنشان کرد: در پی راهکارهایی هستیم تا با حمایت‌های دولت و مجلس، اقداماتی بزرگ‌تر و مؤثرتر صورت گیرد و امیدواریم هر چه سریع‌تر مشکلات این سد حل و فصل شوند.
امامی راد با اشاره به اینکه در حالی که بیشتر سطح زمین را آب پوشانده، اما مشکل اصلی بشر در آینده تأمین این مایه حیات است و در این راستا، مشکل کشور، استان لرستان و به ویژه شهرستان کوهدشت تأمین آب است.
وی تأکید کرد که اتمام ساخت سد معشوره یکی از مهم‌ترین خواسته‌های استان است و افزود: با پایان این پروژه، بخش کشاورزی چندین شهرستان از جمله خرم‌آباد، دلفان، کوهدشت، چگنی و رومشکان تقویت خواهد شد.
تکمیل سد معشوره، یکی از خواسته‌های جدی مردم لرستان
حجت‌الاسلام و المسلمین سید احمدرضا شاهرخی نماینده ولی فقیه در لرستان نیز درباره سد معشوره اظهار کرد: این سد از جمله پروژه‌های اولویت‌دار استان لرستان است که در سفر رئیس جمهور شهید آیت‌الله رئیسی مورد بحث و بررسی قرار گرفته و جزء مصوبات آن سفر بوده است.
وی تصریح کرد که این سد به عنوان یکی از پروژه‌های اولویت‌دار استان لرستان باید در روند تکمیل سریع‌تری قرار گیرد و تأکید کرد که این موضوع از جمله مطالبات جدی مردم لرستان است.
شاهرخی ادامه داد: لرستان یکی از پنج استان پربارش کشور است و لازم است که نگاه بلندمدت به ساخت این سد داشته باشیم.
۱۶۱ میلیارد تومان اعتبار برای سد معشوره در نظر گرفته شده است
با توجه به نیازمندی به تزریق اعتبار به منظور تسریع در ساخت سد تنگ معشوره، رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی لرستان اعلام کرد: ۱۶۱ میلیارد تومان در حال حاضر برای این سد در نظر گرفته شده است.
سمانه حسن‌پور تصریح کرد: انتظار داریم تا پایان سال ۱۴۰۳ اعتبارات مناسبی برای این سد تخصیص یابد.
وی افزود: با صدور مجوز ماده ۲۳ برای سد معشوره، این میزان اعتبار افزایش خواهد یافت.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی لرستان همچنین تأکید کرد که به طور قطع پیگیر تقویت اعتبار و تخصیص بودجه برای این سد خواهیم بود تا مراحل تکمیل آن تسریع یابد.
حسن‌پور افزود: سد معشوره با توجه به موقعیت استراتژیکش برای نجات بخش کشاورزی استان، به ویژه منطقه، می‌تواند موجب عمران و حتی توسعه گردشگری گردد.
آب، برای لرستان حیاتی است
وجود سد معشوره و آغاز بهره‌برداری از آن به قدری در حوزه اقتصادی لرستان که عمدتاً به کشاورزی وابسته است اهمیت دارد که سعید شاهرخی، استاندار جدید لرستان در گفتگو با ایسنا مسئله تأمین آب را بسیار ضروری می‌داند و می‌افزاید: برای شتاب بخشی به توسعه در استان، زیرساخت‌های این حوزه باید به سرعت گسترش یابد.
وی که در حاشیه بازدید از سد معشوره با ایسنا گفت‌وگو می‌کرد، اضافه کرد: همان‌طور که بارها طی روزهای اخیر اشاره کرده‌ام، موضوع آب برای لرستان موضوع بسیار حساسی است و اگر بخواهیم شتاب توسعه در استان را بیشتر کنیم، باید زیرساخت‌ها در این زمینه به سرعت پیشرفت کنند.
شاهرخی ادامه داد: یکی از زیرساخت‌ها، تأمین آب و تکمیل سدهای در حال احداث در نقاط مختلف استان است که باید به نتایج مطلوب برسند.
استاندار لرستان خاطرنشان کرد: سد معشوره یکی از مهم‌ترین سدهایی است که قادر خواهد بود چهار شهرستان استان را تحت تأثیر قرار داده و مسیر توسعه این مناطق را تسریع کند؛ من در اوایل ورودم به مسئولیت از این سد نیز بازدید کرده‌ام.
وی همچنین خبر داد: به همراه امامی‌راد نماینده مردم کوهدشت و رومشکان و هاشمی‌نیا نماینده خرم‌آباد و چگنی در مجلس، آخرین وضعیت اجرای سد را به طور میدانی مورد بررسی قرار داده‌ایم.
نماینده عالی دولت در لرستان بیان کرد: خوشبختانه با تلاش‌های دولت و پیگیری نمایندگان، پیشنهادات مناسبی برای تأمین منابع مالی در سال ۱۴۰۴ مطرح گردیده و در حال حاضر در حال پروسه تصویب بودجه برای سال آینده هستیم و امیدوارم که بتوانیم مبلغ معناداری را به این پروژه اختصاص دهیم.
وی افزود: با توجه به اظهارات مسئولین و مجریان طرح، امیدواریم بتوانیم این سد را ظرف سه سال آینده آبگیری و مورد بهره‌برداری قرار دهیم.
شاهرخی در پایان تأکید کرد: نجات شهرستان کوهدشت به اجرای این سد وابسته است و همچنین رفع مشکلات آبی شهرستان‌های چگنی، دلفان و خرم‌آباد نیز برای احداث این پروژه ضروری است؛ لذا اجرای این سد، اولویت اصلی ماست و ما بر آنیم که با تلاش همه نمایندگان استان، این مسئله را به سرانجام برسانیم.
شاهرخی ادامه داد: با مدیریت منابع موجود و نگاه بلندمدت به آینده، باید منابع را به گونه‌ای سامان دهیم که به صورت متوازن در تمام استان به کار گرفته شود.
وی افزود: با توجه به ارزیابی‌های کارشناسی، حجمی که برای بهره‌برداری از سد معشوره در نظر گرفته‌ایم نه تنها می‌تواند شهرستان کوهدشت بلکه سایر شهرستان‌های همجوار را نیز تحت پوشش قرار دهد و تحولی قابل توجه را رقم بزند.
استاندار لرستان تأکید کرد: ما همواره به دنبال تأمین نیازها و حقوق مردم خواهیم بود و تلاش خواهیم کرد تا سد معشوره در مدت زمان کوتاهی تکمیل و به نحو احسن به بهره‌برداری برسد.
شاهرخی تصریح کرد: در بلندمدت این پروژه نه تنها به تأمین آب کشاورزی و شرب کمک خواهد کرد بلکه به تولید برق نیز کارایی خواهد داشت.
در شرایط کنونی که زنگ خطر کمبود آب و هدررفت بی‌رویه آن در لرستان به صدا درآمده و کشاورزان استان به دلیل عدم رعایت الگوی کاشت به دنبال تأمین معیشت و نیازهای خانوادگی خود هستند، ساخت سد معشوره می‌تواند نقش سرنوشت‌سازی در تحول اقتصادی خانوارهای لرستانی ایفا کند.