بیماری کبد چرب به تجمع غیرعادی چربی در کبد اطلاق می‌شود. این فرآیند به دلیل مصرف بالای الکل روی نمی‌دهد؛ در واقع تجمع چربی ناشی از مصرف الکل، بیماری کبدی به ویژه مرتبط با الکل را ایجاد می‌کند.
بیماری کبد چرب به دو دسته تقسیم می‌شود: کبد چرب غیرالکلی و الکلی.
کبد چرب غیرالکلی به معنای انباشت چربی در کبد بدون وجود التهاب یا آسیب جدی است و ممکن است آسیب محدود باشد. این وضعیت معمولاً به پیشرفت خود ادامه نمی‌دهد، اما ممکن است منجر به بزرگ شدن کبد و احساس درد گردد.
وجود التهاب و آسیب در کبد می‌تواند به فیبروز و پیشرفت به سوی سیروز کبدی منجر شود. در وضعیت سیروز، کبد دچار زخم و آسیب دائمی می‌گردد و این مشکل نمایانگر نوع شدید بیماری کبد چرب است.
کبد چرب غیرالکلی رایج‌ترین نوع بیماری‌های مزمن کبدی است که در سطح جهانی به طور فزاینده‌ای در حال افزایش می‌باشد.
علی بهشتی نامدار، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با بیان اینکه کبد دومین اندام بزرگ در بدن انسان به حساب می‌آید و وزن آن حدود ۱ تا ۱.۵ کیلوگرم است، تصریح کرد: این عضو می‌تواند بیش از یک لیتر خون را در هر دقیقه تصفیه کرده و مواد مضر غذایی را حذف و به شکلی بی‌خطر وارد سایر سیستم‌های بدن کند.
او تأکید کرد: کبد به‌طور طبیعی توانایی ترمیم و پاکسازی خود را دارد، اما ورود فاکتورهای منفی می‌تواند این فرآیند را مختل کند و یکی از اصلی‌ترین این عوامل منفی انباشت چربی در کبد است.
بهشتی نامدار گفت: وجود چربی در کبد به صورت طبیعی پذیرفته شده است، اما اگر مقدار این چربی بیشتر از ۵ تا ۱۰ درصد از وزن کل کبد باشد، فرد به کبد چرب مبتلا شده است؛ این به معنای آن است که کبد در تجزیه چربی‌ها مشکل پیدا کرده و در نتیجه چربی در آن تجمع می‌یابد.
فوق تخصص گوارش با اشاره به اینکه کبد چرب در حالت عادی علائمی به همراه ندارد و بثورات پوستی ربطی به آن ندارد، ابراز کرد: کنترل دقیق دیابت و جلوگیری از اضافه وزن، راهکارهایی مؤثر برای پیشگیری از ابتلا به این بیماری است.
او ادامه داد: بی‌اشتهایی می‌تواند نشانه‌ای از مشکل کبد باشد، به ویژه زمانی که به‌طور ناگهانی تغییر می‌کند. ممکن است علت آن افسردگی یا بیماری کبد باشد. خستگی مزمن، خواب نامنظم، مشکلات حافظه، نوسانات وزن، خارش پوست، زردی در چشم‌ها و ادرار تیره، از دیگر نشانه‌های اختلال در عملکرد کبد به شمار می‌آید.
فوق تخصص کبد گفت: چاقی یکی از دلایل اصلی ابتلا به کبد چرب است و میزان چربی شکمی که با اندازه‌گیری دور کمر سنجیده می‌شود، نسبت به چاقی عمومی، شاخص مهم‌تری در بروز بیماری کبد چرب به حساب می‌آید.
او به افزایش چربی خون به عنوان یکی دیگر از اجزای سندرم متابولیک که با کبد چرب مرتبط است اشاره کرد و گفت: بیماری‌های مختلفی مانند افزایش چربی‌های مضر یا کلسترول و تری گلیسیرید، سندرم متابولیک، سندرم تخمدان پلی کیستیک، دیابت نوع ۲، کم کاری تیروئید (hypothyroidism)، و کم‌کاری غده هیپوفیز (hypopituitarism) می‌توانند خطر ابتلا به کبد چرب غیرالکلی را افزایش دهند.
بهشتی نامدار همچنین از تأثیر رژیم‌های غذایی نادرست و مصرف روزمره غذاهای فست فودی (مانند سوسیس، کالباس، سس، و پیتزا)، استرس‌های طولانی‌مدت شغلی و خانگی، مصرف بدون مشاوره دارو، سبک زندگی بی‌تحرک و تبعات ناشی از آن در افزایش خطر ابتلا به کبد چرب در سنین مختلف خبر داد. او افزود که کاهش وزن مناسب و سالم، انتخاب مواد غذایی صحیح، و کاهش چربی شکم به کمک ورزش برای بیماران مبتلا به کبد چرب سودمند است. پایبندی به برنامه ورزشی روزانه می‌تواند وزن بدن را در سطح مطلوب نگه داشته و از بروز بسیاری عوارض پیشگیری کند.
او تشریح کرد: تعدادی از بیماران مبتلا به کبد چرب ممکن است به سمت نارسایی کبدی بروند و از سویی شیوع کبد چرب در سطح دنیا نیز در حال افزایش است، بنابراین خطرات نیز افزایش می‌یابد. بهترین راه‌حل برای مقابله با کبد چرب اصلاح سبک زندگی و انجام فعالیت‌های ورزشی منظم است.
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بر این نکته تأکید کرد که کاهش کالری دریافتی و افزایش فعالیت‌های بدنی، مبنای درمان خواهد بود و ۱۰۰ گرم تنقلات حاوی حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ کالری است. بنابراین، مانند مصرف غذاهای چرب و شیرین، در استفاده از مواد خوراکی مانند خرما، کشمش و توت به عنوان شیرین‌کننده همراه چای نیز باید احتیاط لازم به عمل آید، زیرا قند موجود در این مواد غذایی نیز بالا بوده و می‌تواند خطر ابتلا به کبد چرب را افزایش دهد.