استاد دانشگاه تهران اعلام کرد که این دستگاه برای نخستین بار در ایران طراحی گردیده و فرآیند بهینه سازی خشک کردن شلتوک برنج یکی از قابلیت های بارز آن محسوب می شود.
اکبر عرب حسینی، عضو هیات علمی گروه فنی کشاورزی دانشکده فناوری کشاورزی (ابوریحان) دانشگاه تهران در معرفی این دستگاه بیان کرد: «توسعه بهینه سازی فرایندهای کشاورزی و کاهش هزینه های تولید همراه با حفظ کیفیت محصولات، از بزرگترین چالش های صنعت کشاورزی به شمار می آید. دستگاه خشک کن با سیستم تبرید هوای خشک (LPG) با به کارگیری فناوری های مدرن مهندسی و هوش مصنوعی، قادر است فرآیند خشک کردن شلتوک برنج و دیگر محصولات زراعی را با هزینه کمتر و کیفیتی بالاتر به انجام رساند.»
وی به نوآوری های موجود در این طرح پژوهشی اشاره کرده و گفت: «این طرح از یک سیستم تبرید مبتنی بر گاز مایع (LPG) برخوردار است که نقش مهمی در جلوگیری از اتلاف انرژی ایفا می کند. این سیستم با کاهش دمای گاز در مرحله تبرید، رطوبت هوا را کاهش می دهد و علاوه بر تسریع در فرآیند خشک کردن، مصرف انرژی را نیز تا حد زیادی پایین می آورد.»
عرب حسینی به استفاده از فناوری هوش مصنوعی نیز به عنوان نوآوری دیگر در این دستگاه اشاره کرده و گفت: «مدل های پیچیده هوش مصنوعی به کار رفته در این دستگاه، از جمله سیستم استنتاج عصبی فازی تطبیقی (ANFIS) و شبکه های عصبی مصنوعی (ANN)، توانایی تحلیل و پیش بینی دقیق پارامترهای مختلف فرآیند خشک کردن مانند دما، رطوبت و سرعت جریان هوا را داشته و این امر به بهینه سازی عملکرد دستگاه و کاهش هزینه های اجرایی کمک قابل توجهی می کند.»
استاد دانشکده فناوری کشاورزی ابوریحان با بیان اینکه این دستگاه برای نخستین بار در ایران طراحی شده، فرآیند بهینه سازی خشک کردن را از ویژگی های بارز این دستگاه دانست و افزود: «شلتوک برنج، به عنوان یکی از محصولات کشاورزی حساس، معمولاً در روش های سنتی خشک کردن دچار ترک خوردگی و افت کیفیت می شود. این دستگاه می تواند به طور مؤثری این مشکلات را حل کرده و با کنترل دقیق شرایط، مدت زمان انبارداری محصول خشک شده را نیز افزایش دهد.»
وی همچنین از مزایای رقابتی این دستگاه، از جمله کاهش زمان و هزینه های خشک کردن، یاد کرد و اظهار داشت: «تحقیقات نشان می دهد که به کارگیری این دستگاه در مناطق مرطوب می تواند زمان خشک کردن را نسبت به روش های سنتی تا ۳۹ درصد کاهش داده و به صرفه جویی قابل توجهی در هزینه های انرژی و اجرایی منجر شود.»
وی در پایان به سهولت استفاده در شرایط مرطوب نیز به عنوان یکی دیگر از ویژگی های این دستگاه اشاره کرده و گفت: «این دستگاه به طور ویژه برای مناطق با رطوبت بالا طراحی شده و سیستم تبرید آن در شرایط جوی مرطوب نقش کلیدی در حفظ کیفیت محصول و تسریع فرآیند خشک کردن ایفا می کند.»
این دستگاه خشک کن کشاورزی که در چارچوب رساله دکتری مائده لیلایی، دانشجوی رشته مهندسی مکانیک بیوسیستم با راهنمایی اکبر عرب حسینی و محمدحسین کیانمهر، از اساتید گروه فنی کشاورزی دانشکده فناوری کشاورزی (ابوریحان) دانشگاه تهران و هادی صمیمی اخیجهانی از دانشگاه کردستان طراحی و ساخته شده است، با ترکیب فناوری های نوین و در نظر داشتن نیازهای بخش کشاورزی ایران، به علاوه افزایش بهره وری و کاهش هزینه ها، تأثیرات منفی بر محیط زیست را نیز به حداقل می رساند.
این دستگاه با بهینه سازی مصرف انرژی، کاهش انتشار گازهای گلخانه ای، حذف مراحل مبنی بر سوخت های فسیلی، کاهش ضایعات با حفظ کیفیت محصول و کاهش ترک خوردگی از مزایای طراحی شده در این تحقیق است. علاوه بر برنج، این دستگاه قابلیت خشک کردن سایر محصولات زراعی نظیر گندم، ذرت و همچنین گیاهان دارویی حساس به حرارت و رطوبت را نیز داراست.
