به گزارش گروه سیاست خارجی ایرنا، پایگاه تحلیلی نشنال اینترست در گزارشی با عنوان «معامله ای تازه با ایران؛ هر چه سریع تر، لطفاً!» ادعاهای مبنی بر اینکه «ایران در زمینه نظامی دچار ضعف شده» را تکرار کرد و افزود: این ادعا نه تنها نادرست است بلکه می تواند پیامدهای وخیمی برای منافع ایالات متحده داشته باشد.
نویسنده مقاله با اشاره به تحولات اخیر در منطقه غرب آسیا پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳، شامل ضربات وارد شده به محور مقاومت در لبنان و سقوط دولت بشار اسد، نوشت: با این وجود، ایران همچنان دارای تعداد زیادی موشک و پهپاد است که قادر به حمله به زیرساخت های نفتی کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس می باشد، قابلیتی که پیشتر در سال ۲۰۱۹ به وضوح بروز داده است. (به حملات انجام شده به تأسیسات نفتی عربستان سعودی آرامکو اشاره می شود، حملاتی که ایران هرگز مسئولیت آن ها را بر عهده نگرفته است.)
در این گزارش ذکر شده است: به مانند پیش بینی ها، ترامپ در تاریخ ۵ فوریه دستوری را امضا کرد که بر اساس آن، سیاست «فشار حداکثری» علیه ایران، که ویژگی سال های آخر ریاست جمهوری نخست او بود، دوباره فعال شد. اما این اقدام با چه هدفی دنبال می شود؟
زمینه کنونی به طرز قابل توجهی متفاوت است. در سال ۲۰۱۸، دولت ترامپ از تمایل خود به «توافقی بهتر» نسبت به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) سخن گفته بود. این توافقنامه هسته ای که توسط تیم باراک اوباما در سال ۲۰۱۵ به امضاء رسید، ایران تا زمان خروج ایالات متحده از آن به خوبی به آن پایبند بود. بسیاری از ناظران معتقدند که هدف واقعی تیم ترامپ، تضعیف حکومت ایران با امید به دستیابی به راه حلی از طریق «تغییر رژیم» بوده است، هرچند که جان بولتون، مشاور امنیت ملی آن زمان، به صراحت با این نظر مخالف بود.
این گزارش می افزاید: دولت اول ترامپ هرگز به شیوه ای جدی در زمینه هسته ای با ایران تعامل دیپلماتیک نداشت. اما اکنون، ترامپ تمایل بسیار بیشتری برای چنین گفتگویی از خود نشان می دهد، در حالی که در عین حال منطقه را به خاطر تایید اخراج فلسطینی ها از غزه و نوعی تسلط آمریکا بر این سرزمین به اشوب می کشد، ایده ای غیرعملی که تحلیل آن را به دیگران واگذار می کنم. این سوال باقی می ماند که این پیش درآمد چه میزان شانس موفقیت خواهد داشت.
این گزارش ادامه می دهد که ادعای رژیم صهیونیستی در مورد «حملات موفقیت آمیز به پدافند هوایی و تولید موشک های بالستیک ایران» نیز تکرار شده است: این شرایط باعث شده تا نخست وزیر نتانیاهو در گفتگو با خبرنگاران اسرائیلی، از «پنجره طلایی فرصت» سخن بگوید. تعدادی از مقامات آمریکایی نیز این ادعا را تکرار کرده اند. همچنین نتیجه گیری این استدلال دیرینه مبنی بر اینکه «حملات نظامی به برنامه هسته ای ایران می تواند به تضعیف قدرت حکومت ایران کمک کند» وجود دارد.
برای رسیدن به یک توافق، دولت ترامپ باید از خودخواهی فاصله بگیرد و به علاوه بپذیرد که خروج از برجام در سال ۲۰۱۸ یک اقدام نادرست بوده است. در آن زمان، مقامات دولت ترامپ در حالی که منتظر تسلیم شدن ایران یا وقوع تغییر رژیم بودند، از «توافق بهتر» صحبت کردند. این بار، در صورتی که آن ها به موفقیت دست یابند، باید درک کنند که برنامه هسته ای ایران در سال ۲۰۲۵ به مراتب پیچیده تر از شرایطی است که یک دهه پیش برجام به امضاء رسید.
نویسنده در ادامه بدون ذکر نظارت آژانس بین المللی انرژی اتمی بر برنامه هسته ای ایران و تأکید بر صلح آمیز بودن این برنامه از سوی تهران، نوشت: حتی بدون سلاح هسته ای، ایران به روشنی «وضعیت آستانه هسته ای» خود را به عنوان ابزاری برای تقویت وزن ژئوپلیتیکی خویش می بیند و کارکرد خاص خود را دارد. آن چه ایالات متحده به آن نیاز دارد، زمان کافی برای ارزیابی این موضوع است که «ایران سلاحی تولید نمی کند.» این احتمالاً مستلزم آن است که ایران اورانیوم ۶۰ درصدی خود را که دارای غنای بالا است، کنار گذاشته و سطحی از نظارت و شفافیت را بپذیرد که فراتر از پروتکل الحاقی باشد، که به عنوان بخشی از برجام بر آن پایبند بود.
با این حال، تهران به واسطه غیر فعال سازی سانتریفیوژهای پیشرفته تری که از سال ۲۰۱۸ ساخته، به کاهش ظرفیت غنی سازی به سطح برجام تن نمی دهد. بار دیگر، این موقف به صورت محسوسی نامطلوب در واشنگتن تلقی می شود، اما احتمالاً تنها راه برای تضمین دستیابی به یک توافق واقعی و برقراری مقایسه های بی معنا با شرایط سال ۲۰۱۵ خواهد بود.
درگیر کردن ایالات متحده در یک بحران دیگر در خاورمیانه، بر مبنای تمام گفته های ترامپ در دهه گذشته، تناقض آمیز است؛ او باید تمام تلاش خود را به کار گیرد تا از وقوع این رویداد جلوگیری کند.
این گزارش ادامه می دهد: چنین توافقی باید با جدیت دنبال شود. زمان از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است. احتمالاً اقدام علیه ایران تا پایان فوریه، زمانی که فاز اول توافق آتش بس غزه پایان می یابد، به تعویق خواهد افتاد. دولت ترامپ قصد دارد که فاز اول را به فاز دوم گسترش دهد و یک آتش بس دائمی برقرار کند. با این حال، به رغم فقدان تجربیات دیپلماتیک پیشین استیو ویتکاف، به نظر می رسد که او آگاه و منطقی عمل می کند.
با در نظر گرفتن اینکه ایران به تسریع برنامه هسته ای خود به منظور ایجاد اهرمی در مذاکرات ادامه می دهد، فرصتی وجود دارد که باید از آن بهره برداری کرد. به همین فضای موجود نیز محدودیت زمانی برای شرکای اروپایی آمریکا برای بازگرداندن تحریم ها بر اساس قطعنامه های شورای امنیت سازمان ملل که مبنای برجام بوده، در ماه اکتبر به پایان می رسد.
نویسنده این گزارش ادعا می کند که «تحریم ها تنها در صورتی می توانند ایران را به دادن امتیاز وادار کنند که با یک استراتژی جدی و واقعی مذاکره همراه باشد»، همان گونه که در دوره اوباما مشهود بود. انتظار برای اینکه تحریم ها قدرت دولت ایران را تضعیف کنند، بسیار خطرناک خواهد بود. مشاهده تغییر رویکرد دولت دوم ترامپ نسبت به ونزوئلا با سفر اخیر ریک گرنل جالب توجه است که تمرکز را از احیای دموکراسی به معضلات بازگشت مهاجران، جایی که نگرانی های اساسی آمریکایی ها معطوف شده، تغییر داده است. به نظر می رسد که تخلیه هدف حداکثری تغییر رژیم در کشورهای مختلف می تواند به دستاوردهای چشمگیری منجر شود.
ترامپ باید بر هدف اصلی خود یعنی اولویت دادن به امنیت آمریکا تمرکز کند و متوجه شود که منافع ایالات متحده و اسرائیل به طور کامل با یکدیگر همراستا نیستند و پاسخ نظامی ایران ممکن است فشارهای تورمی و آسیب اقتصادی به منافع آمریکا را به دنبال داشته باشد و سایر اهداف او را به انحراف بیندازد. درگیر کردن ایالات متحده در یک بحران دیگر در خاورمیانه، با در نظر گرفتن تمام مواضع ترامپ در طول دهه اخیر، در تناقض است. او باید هر اقدامی که می تواند برای جلوگیری از این نتیجه انجام دهد.