احتمالاً در حال حاضر وسوسه شده‌اید که در نیمه‌شب یک ساندویچ پنیر گریل‌شده میل کنید، اما همین لقمه غذایی در خواب می‌تواند بدعادت‌هایتان را تشدید کند.
بر اساس گزارشی از انتخاب و به نقل از gizmodo، تحقیقات تازه‌ای که منتشر شده، نشان می‌دهد که بین عدم تحمل لاکتوز و افزایش احتمال خواب‌های پریشان و کابوس‌ها ارتباط وجود دارد.
این تحقیق توسط دانشمندان کانادایی با انجام نظرسنجی از دانشجویان دانشگاه صورت گرفت. آن‌ها متوجه شدند افرادی که خواب‌های آشفته و کیفیت خواب پایین‌تری داشتند، غالباً از آلرژی‌های غذایی—از جمله عدم تحمل لاکتوز—رنج می‌برند. محققان بر این باورند که ناراحتی‌های گوارشی ایجادشده به‌واسطه‌ی این حساسیت‌ها می‌تواند بر خواب ناخودآگاه افراد تأثیر بگذارد.
راس پاول، روان‌شناس و استاد بازنشسته‌ی دانشگاه مک‌اوان در ادمونتون آلبرتا، در مصاحبه با گیزمودو گفت: «یافته‌های ما فرضیه‌امان را تأیید کرد: عدم تحمل لاکتوز واقعاً می‌تواند پیش‌بینی‌کننده‌ی خواب‌های نا آرام و کابوس باشد».
آیا آیا به خاطر سپردن خواب‌های خود برایتان آسان است؟ ممکن است پژوهشگران پاسخی برای این سؤال یافته باشند.
نظریه‌ای که غذا، به‌ویژه لبنیات یا پنیر، می‌تواند کیفیت خواب را تحت تأثیر قرار دهد، چندان جدید نیست. به‌عنوان مثال، در اوایل قرن بیستم، کاریکاتوریست آمریکایی «وینزور مک‌کی» کمیک استریپی با عنوان «خواب‌های شیفته‌ی رِربیت» خلق کرد که در آن شخصیت‌ها پس از خوردن غذاهای سنگین یا عجیب، تحت تأثیر کابوس‌ها یا رؤیاهای عجیب و غریب قرار می‌گرفتند. به‌طور معمول، خوراک تحریک‌کننده‌ای که در این داستان‌ها به‌طور مکرر ذکر می‌شد، پنیر بر روی نان تست بریتانیایی معروف به رِربیت ولزی بود.
با این حال، پاول معتقد است که این پدیده تا کنون به‌طور جدی در آزمایشات علمی مطالعه نشده است. تقریباً یک دهه پیش، همین تیم تحقیقاتی مطالعه‌ای را انجام داد که نشان داد حدود ۲۰٪ از شرکت‌کنندگان اعلام کردند که پس از مصرف برخی غذاها، به‌ویژه در زمان‌های دیرهنگام، خواب‌هایی عجیب و غریب دیده‌اند و بسیاری از آن‌ها لبنیات را عامل این خواب‌ها می‌دانستند.
در تحقیق جدید، پاول و همکارانش به‌دنبال تأیید دوباره یافته‌های گذشته و بررسی دقیق‌تر علل کابوس‌های ناشی از پنیر بودند.
این بار پژوهشگران بیش از ۱٬۰۰۰ دانشجوی دانشگاه را در مورد رژیم غذایی و عادات خواب‌شان مورد پرسش قرار دادند که بیش از دو برابر نمونه‌ی مطالعه‌ی سال ۲۰۱۵ بود. تقریباً ۴۰٪ از پاسخ‌دهندگان احساس کردند که برخی غذاها یا غذا خوردن در زمان‌های نامناسب بر خواب آن‌ها تأثیر می‌گذارد و ۲۵٪ اعتقاد داشتند که رژیم غذایی‌شان کیفیت خواب را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
این‌بار فقط ۵٫۵٪ از افراد به‌طور صریح تأکید کردند که غذاها بر محتوای خواب‌هایشان تأثیرگذارند، اما در میان همین گروه، لبنیات، غذاهای تند و شیرینی‌ها به‌عنوان اصلی‌ترین مقصران شناسایی شدند.
محققان همچنین دریافتند افرادی که خود را مبتلا به عدم تحمل لاکتوز می‌دانستند، بیشتر به کابوس و خواب بی‌کیفیت دچار می‌شدند. این وضعیت همچنین درباره‌ی دیگر آلرژی‌های غذایی نیز دیده شد. با توجه به انتظار، عدم تحمل لاکتوز با علائم گوارشی همراه بود و کسانی که رژیم غذایی ناسالم‌تری داشتند، بیشتر در معرض کابوس و مشکل در یادآوری خواب‌ها قرار داشتند.
یافته‌های این تیم تحقیقاتی روز سه‌شنبه در نشریه‌ی Frontiers in Psychology منتشر شد (هم مطالعه‌ی کنونی و هم مطالعه‌ی سال ۲۰۱۵ به‌طور مستقیم در عنوان خود به کمیک استریپ خواب‌های شیفته‌ی رِربیت اشاره دارند).
کابوس‌های مکرر با پیری زودرس و مرگ زودهنگام ارتباط دارند.
هر فردی که تجربه‌ی عدم تحمل لاکتوز را داشته باشد، می‌داند که مصرف لبنیات می‌تواند موجب پدیدار شدن دردهای شدید شکمی و نفخ شود. محققان بر این باورند که این علائم می‌توانند فرد را از خواب بیدار کنند یا به‌طور نامحسوس بر محتوای خواب اثر بگذارند—و به‌احتمال زیاد توضیحات این موضوع برای نوعی دیگر از دردهای جسمی نیز صادق است.
پاول می‌گوید: «دردهای گوارشی ممکن است نسبت به دیگر دردها تأثیر مستقیمی بر خواب و رؤیا داشته باشند. به‌عنوان مثال، نشان داده شده است که گرفتگی‌های قاعدگی نیز می‌تواند احتمال بروز خواب‌های نا آرام را افزایش دهد.»
او همچنین حدس می‌زند که از آن‌جا که علائم گوارشی می‌توانند به‌عنوان نشانه‌ای از مسمومیت غذایی در نظر گرفته شوند، کابوس‌های ناشی از لبنیات ممکن است واکنشی دفاعی از سوی بدن باشند برای هشدار دادن در مواقع خطر.
محققان امیدوارند که در آینده این یافته‌ها را از طریق مطالعات تجربی تأیید کنند—مانند تجزیه و تحلیل تأثیر مصرف یا جلوگیری از لبنیات بر کیفیت خواب افراد مبتلا به عدم تحمل لاکتوز. پاول معتقد است جالب خواهد بود که بررسی شود آیا برخی اختلالات مرتبط با کابوس به‌طور مستقیم ناشی از حساسیت‌های غذایی هستند یا خیر.
تقریباً یک‌سوم از آمریکایی‌ها در هضم لاکتوز دچار مشکل‌اند، هرچند تمامی آن‌ها پس از مصرف لبنیات احساس ناخوشایندی نمی‌کنند. اما با توجه به اینکه عدم تحمل لاکتوز به‌خودی‌خود می‌تواند دردسرآفرین باشد، این یافته‌ها ممکن است دلیلی قاطع برای اجتناب از مصرف لبنیات در شب فراهم کنند. نویسنده‌ی مقاله در خاتمه می‌نویسد: «خود من، دفعه‌ی دیگر به‌جای بستنی، احتمالاً انتخابم یک اسکوپ سوربه خواهد بود.»