آیا مصرف غذا در بازه‌ی کمتر از ۸ ساعت در روز ممکن است خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی را افزایش دهد؟ یک تحقیق جدید به این پرسش پاسخ مثبت داده و نشان می‌دهد که محدود کردن زمان مصرف غذا به چنین مقطعی با ۱۳۵ درصد افزایش احتمال مرگ ناشی از بیماری‌های قلبی-عروقی همراه است.
بر اساس گزارش انتخاب و به نقل از انلی مای هلث، روزه‌داری متناوب (Intermittent Fasting – IF) در سال‌های اخیر به عنوان روشی مؤثر برای کاهش وزن و بهبود وضعیت سلامتی شناخته شده است. حامیان این سبک زندگی بر این باورند که IF می‌تواند به کاهش وزن، افزایش انرژی و سهولت در مدیریت رژیم غذایی کمک کند. در این روش، افراد معمولاً وعده‌های غذایی خود را در یک بازه‌ی زمانی محدود، به طور مثال ۸ ساعت، مصرف کرده و در باقی ساعات روز از خوردن غذا پرهیز می‌کنند.
تحقیقات قبلی نشان داده‌اند که IF می‌تواند به کاهش مقاومت به انسولین، پایین آمدن فشار خون و بهبود سطح کلسترول منجر شود. از همین رو، این روش به انتخابی محبوب برای کسانی تبدیل شده که به دنبال کاهش وزن هستند.
اما مطالعه‌ای اخیر نگرانی‌هایی در مورد ایمنی این شیوه ایجاد کرده، به ویژه زمانی که افراد زمان مصرف غذا را به کمتر از ۸ ساعت محدود می‌کنند. به نظر می‌رسد روزه‌داری شدید حتی ممکن است به سلامت قلب آسیب برساند.
درباره‌ی تحقیق: نتایج چه بود؟
این تحقیق که در نشریه‌ی Diabetes and Metabolic Syndrome: Clinical Research and Reviews منتشر شده، داده‌های بیش از ۱۹ هزار بزرگسال در ایالات متحده را بررسی کرده است. این داده‌ها از پایگاه «بررسی ملی سلامت و تغذیه» (NHANES) جمع‌آوری شده‌اند و تغییرات وضعیت سلامت افراد را در طول زمان پیگیری می‌کنند.
پژوهشگران دریافتند کسانی که زمان مصرف غذای روزانه‌ی خود را به یک بازه‌ی ۸ ساعته محدود کرده بودند، نسبت به افرادی که غذا خوردن را در بازه‌ی ۱۲ تا ۱۴ ساعته انجام می‌دادند، با ۱۳۵ درصد افزایش خطر مرگ ناشی از بیماری‌های قلبی-عروقی (مانند حمله قلبی یا سکته مغزی) رو‌به‌رو بودند.
ویکتور ونزه ژونگ، نویسنده‌ی اصلی پژوهش، به افراد هشدار داد که نباید بدون شواهد علمی کافی درباره‌ی ایمنی بلندمدت، رژیم‌های غذایی فوق‌العاده کوتاه و سخت را اتخاذ کنند.
چرا روزه‌داری متناوب می‌تواند خطرات قلبی را افزایش دهد؟
کارشناسان به چند دلیل ممکن اشاره کرده‌اند:
• کاهش توده‌ی عضلانی لاغر: روزه‌داری شدید ممکن است موجب کاهش عضله شود و این برای سلامت قلب زیان‌آور است.
• اختلال در ریتم شبانه‌روزی: محدودیت شدید زمان غذا خوردن می‌تواند باعث سردرگمی ساعت بیولوژیک بدن شده و عملکرد قلب را مختل کند.
• کیفیت پایین غذاها: برخی افراد در زمان مجاز برای غذا خوردن ممکن است بیشتر به سراغ خوراکی‌های پرکالری و کم‌ارزش بروند که این نیز به قلب آسیب می‌زند.
• فشار بر بدن: روزه‌داری بلندمدت می‌تواند استرس بدن را افزایش داده و این موضوع بر سلامت قلب تأثیر منفی بگذارد.
همچنین خاطرنشان شده که الگوهایی چون «۱۶ ساعت روزه و ۸ ساعت غذا خوردن» ممکن است برای افرادی با مشکلات خاصی مانند آریتمی قلبی مناسب نباشد؛ زیرا کاهش قند خون یا کمبود کالری می‌تواند منجر به تپش یا حمله قلبی شود.
چه نکاتی را باید در نظر داشت؟
چنانچه کسی قصد دارد با استفاده از IF به کاهش وزن یا بهبود سلامت بپردازد، باید:
• از بازه‌های بسیار کوتاه‌تر از ۸ ساعت اجتناب کند.
• در زمان‌های مجاز، غذاهای سالم و مغذی برای قلب و کنترل وزن را انتخاب کند.
• نسبت به علائمی مانند سرگیجه، تپش قلب یا خستگی هوشیار باشد.
• بدون مشاوره پزشک به روزه‌داری شدید روی نیاورد.
• به یاد داشته باشد که کاهش تدریجی و معقول کالری همراه با تغذیه درست، راهی ایمن‌تر برای سلامت قلب محسوب می‌شود.
جمع‌بندی
با وجود اینکه روزه‌داری متناوب همچنان روشی پرطرفدار برای کاهش وزن و کنترل قند خون است، لیکن مطالعه‌ی اخیر نشان می‌دهد که محدود کردن زمان غذا خوردن به کمتر از ۸ ساعت در روز می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی را افزایش دهد.
این یافته‌ها به ما یادآوری می‌کنند که هیچ رژیمی به‌طور کلی برای همه مناسب نیست. هر شخص باید با دقت و بر اساس نیازهای خاص بدنی‌اش و با مشاوره پزشک، رویکردهای غذایی را انتخاب کند تا بجای آسیب، سلامتی خود را تقویت نماید.