حکومت بایدن اقداماتی را علیه شرکتهای چینی که در زمینه توسعه هوش مصنوعی پیشرو فعالیت میکنند، در پیش گرفته است. با این حال، رئیسجمهور پیشین، دونالد ترامپ، میتواند رویکردی وسیعتر و سختگیرانهتر در اجرای این محدودیتها انتخاب کند.
در اواخر ماه گذشته، وزارت خزانهداری ایالات متحده محدودیتهای جدیدی را بهمنظور حفظ امنیت ملی به پایان رساند که تعیین میکرد شرکتهای سرمایهگذاری ریسکپذیر آمریکایی مجاز به سرمایهگذاری در چه نوع استارتآپهای فناوری چینی هستند. این اقدامات به محض اجرایی شدن در ژانویه، مانع از سرمایهگذاری آمریکاییها در مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی چینی خواهد شد. پس از به قدرت رسیدن ترامپ، ممکن است دولت او این ضوابط را گسترش دهد و بر سختگیری آنها بیفزاید.
به گفته وایرد، هرچند ایالات متحده همچنان در عرصه هوش مصنوعی پیشرفته رهبری میکند، اما نگرانی فزایندهای وجود دارد که چین به زودی بتواند به این سطح دست یابد. محدودیتهای جدید سرمایهگذاری خارجی به گونهای طراحی شدهاند که به همراه دیگر اقدامات مانند کنترل صادرات چیپهای کامپیوتری پیشرفته و نظارت کمیته سرمایهگذاری خارجی در ایالات متحده (CFIUS) به کاهش پیشرفت هوش مصنوعی در شرکتهای چینی کمک کنند، یا حداقل سرعت این پیشرفتها را کند نمایند.
این محدودیتهای تازه، دو حوزه ممنوعه وسیع را برای سرمایهگذاران هوش مصنوعی آمریکایی مشخص میکنند. مورد نخست شامل شرکتهایی است که فناوریهایی را خاصاً برای کاربردهای حساس، نظیر ارتش و سازمانهای اطلاعاتی چین توسعه میدهند؛ سرمایهگذاران در این مورد از سرمایهگذاری در این شرکتها، فارغ از اینکه تواناییهای هوش مصنوعی آنها چه مقدار پیشرفته است، منع میشوند.
در ارتباط با استارتآپهای چینی که روی هوش مصنوعی مصرفکننده کار میکنند، شرکتهای سرمایهگذار ریسکپذیر آمریکایی باید از محدودههای مشخصی پیروی کنند تا تعیین کنند آیا میتوانند در آنها سرمایهگذاری کنند یا خیر.
مدل هوش مصنوعی یک استارتآپ بایستی حداکثر دارای ۱۰۲۵ فلاپ یعنی عملیات ممیز شناور در ثانیه باشد. ممیز شناور بهعنوان یک مقیاس عددی، نشاندهنده ابعاد و قابلیتهای مدلهای هوش مصنوعی محسوب میشود. همچنین حداقل محدودهای با ۱۰۲۴ فلاپ برای سیستمهای هوش مصنوعی که با دادههای توالیهای زیستی آموزش میبینند، در نظر گرفته میشود، چرا که نگرانی از این است که این ابزارها بهمنظور مقاصد حساسی مانند تولید سلاحهای بیولوژیک مورد استفاده قرار گیرند.
جیمی سویلا (Jaime Sevilla)، مدیر سازمان تحقیقاتی Epoch AI که پیشرفتهای صنعت هوش مصنوعی را پیگیری میکند، بیان میکند که یک مدل ۱۰۲۵ فلاپ بهعنوان پیشرو شناخته میشود. بزرگترین مدلهایی که در حال حاضر وجود دارند، همگی در این محدوده بین ۱۰۲۵ تا ۱۰۲۶ فلاپ قرار دارند. این شامل نامهای بزرگی نظیر چت جیپیتی اوپنایآی، جمینای گوگل، لاما فیسبوک و کلود آنتروپیک میشود. سویلا توضیح میدهد که مدل ۱۰۲۴ فلاپ پیشرفتهترین نوع در سال ۲۰۲۲ بهشمار میرفت. در حال حاضر، آموزش مدلهایی با اندازه بزرگتر از ۱۰۲۴ فلاپ برای بسیاری رایجتر شده است.
سازمان Epoch AI در حال نظارت بر تعداد فلاپهایی است که شرکتهای هوش مصنوعی بهطور عمومی مطرح کردهاند یا میتوان از مشخصات فنی آنها برآورد کرد، اما سویلا خاطرنشان میکند که شرکتها در افشای جزئیات دقیق مربوط به اندازهگیریهای مدلهای خود بسیار محتاط شدهاند.
در حال حاضر، فقط دو شرکت چینی، شامل تیک تاک (TikTok)، بایت دنس (ByteDance) و ژیپو (Zhipu AI)، بهطور عمومی مدلهایی با بیش از ۱۰۲۵ فلاپ را اعلام کردهاند. در خصوص مدلهای چینی که عمدتاً مبتنی بر دادههای توالی زیستی آموزش میبینند، هیچ یک قادر به ثبت پیشرفت فراتر از ۱۰۲۴ فلاپ نبودهاند.
امیلی کیلکریز (Emily Kilcrease)، کارشناس ارشد اندیشکده مرکز امنیت جدید ایالات متحده، معتقد است که اعمال محدودیت ۱۰۲۵ فلاپ از سوی وزارت خزانهداری برای دولت آمریکا راحتتر است تا ممنوعیت کلی سرمایهگذاری در سیستمهای هوش مصنوعی با کاربردهای نظامی. او میگوید: با در نظر گرفتن اینکه هوش مصنوعی در واقع دو کاربرد پیدا میکند، من همواره محدودیتهای استفاده را عملاً غیرقابل اعمال میدانم.
تنظیم استاندارد ۱۰۲۵ فلاپ، وزارت خزانهداری را قادر میسازد تا بخش نسبتا کوچکی از صنعت هوش مصنوعی چین را هدف قرار دهد که از هرگونه سرمایهگذاری احتمالی از ایالات متحده از ژانویه، فوری جلوگیری خواهد کرد. با توجه به دایره محدود این سرمایهگذاریها، ممکن است تاثیر مالی فوری آنها کم باشد، اما به احتمال زیاد سبب خواهد شد که تمامی شرکتهای چینی فعال در حوزه هوش مصنوعی از درخواست کمکهای مالی یا موارد مشابه از ایالات متحده خودداری نمایند. این موضوع بهویژه میتواند در صورتی معتبر باشد که دولت آینده ترامپ تصمیم به افزایش حتی بیشتر این محدودیتها بگیرد.
چندین فرد منصوب شده اولیه ترامپ، تجربه زیادی در برخورد با چین دارند و برخی از آنها بهصورت مشخص ابراز علاقهمندی خود را برای جلوگیری از جریان سرمایهگذاریها از ایالات متحده به جمهوری خلق نشان دادهاند.
با پیشنهادی از سناتور آمریکایی مارکو روبیو (Marco Rubio) از فلوریدا، که برای سمت وزیر امور خارجه جدید ترامپ نامزد شده، در سپتامبر، قانونی ارائه شد که مالیات سرمایهگذاران بر روی سرمایهگذاریهایشان در شرکتهای چینی را بهمیزان قابلتوجهی افزایش میدهد.
در کوتاهمدت مشخص نیست که آیا صنعت هوش مصنوعی چین واقعاً تاثیر این قوانین جدید را احساس خواهد کرد یا نه.
جریان سرمایهگذاری میان ایالات متحده و چین، در پی سالها تنشهای روابط بین دو کشور، بهویژه در زمینههای مرتبط با فناوری پیشرفته، پیش از این کاهش قابلتوجهی داشته است. بیثباتیهای نظارتی، رکود اقتصادی در چین و سرکوب فناوریهای داخلی، همگی به کاهش فعالیت سرمایهگذاریها دامن زدهاند.
سارا بائرل دانزمن (Sarah Bauerle Danzman)، دانشیار مطالعات بینالملل در دانشگاه ایندیانا، بلومینگتون، که پیشتر در کمک به دولت ایالات متحده در بررسی سرمایهگذاریهای خارجی فعال بوده، میگوید: اوج اینگونه سرمایهگذاریها به سال ۲۰۱۶ برمیگردد و پس از آن بهطور چشمگیری کاهش یافته است. با این حال، این احتمال وجود دارد که سرمایهگذاران آمریکایی به دوباره به معامله با شرکتهای هوش مصنوعی چینی علاقهمند شوند.
تاثیر فوری این وضعیت این است که سرمایهگذاران آمریکایی که همچنان به استارتآپهای هوش مصنوعی چینی علاقه دارند، ناچارند بررسیهای دقیقتری انجام دهند. وزارت خزانهداری هرگز کمیته دولتی جدیدی را برای بررسی هر معاملهای که سرمایهگذاران ارائه میدهند تشکیل نخواهد داد و در عوض از آنها انتظار میرود که وظایف خود را انجام دهند و گزارش دهند که آیا معتقدند یک شرکت هوش مصنوعی چینی تحت شمول ضوابط قرار میگیرد یا خیر.
طبق قواعد جدید، حتی اگر مدل هوش مصنوعی یک استارتآپ چینی پایینتر از آستانه اندازه ۱۰۲۵ فلاپ باشد، یک سرمایهگذار آمریکایی ممکن است همچنان موظف باشد وزارت خزانهداری را در جریان تراکنشهایی که انجام داده، قرار دهد. حداقل مدل ۱۰۲۳ فلاپ در اینجا وجود دارد که در واقع شامل تمام مدلهای بزرگ مقیاس که امروزه و در آینده توسعه خواهند یافت، میشود. چنین موضوعی بدان معناست که دولت ایالات متحده در حال ایجاد نظامی برای نظارت بر جریان کلی سرمایهها از سرمایهگذاران آمریکایی به سمت شرکتهای چینی محاسبه میکند.
رابرت فریدمن (Robert A. Friedman)، یک وکیل حقوق بینالملل در شرکت حقوقی هالند اند نایت (Holland & Knight)، اظهار می دارد که بهمنظور تأسیس یکی از معاملات خارج از محدوده، به بررسیهای دقیقی نیاز است که سرمایهگذاران آمریکایی ناچار به انجام آن خواهند بود. او میگوید در حالی که این قوانین از سوی شرکتهای هوش مصنوعی داخلی و حامیان آنها مورد تقدیر قرار گرفته، مانعی برای فعالیت سرمایهگذاران ریسکپذیر خواهد شد.
آیندهای نامشخص
محدودیتهای سرمایهگذاری خارجی از تاریخ دوم ژانویه بهاجرا خواهند درآمد و در این میان، وزارت خزانهداری اعلام کرده که تغییرات جزئی در مسیر برنامهریزی شدهاند تا شفافیت بیشتری به قوانین ارائه دهند. مقامات همچنین اعلام کردهاند که در تلاشاند تا با دوستان و متحدان ایالات متحده هماهنگی لازم را جهت عرضه اقداماتی مشابه ارائه دهند که از منافذی برای شرکتهای چینی بهمنظور جذب سرمایهگذاریهای ممنوعه در ایالات متحده به اروپا، کانادا یا ژاپن ممانعت کنند.
بزرگترین ابهام فعلی، همانند دیگر بخشهای دولت فدرال ایالات متحده، این است که ریاست جمهوری ترامپ در دور دوم ممکن است چگونه بر اوضاع تأثیر بگذارد. دانزمن خاطرنشان کرده که بسیاری از اعضای جامعه سرمایهگذاری ریسکپذیر که از ترامپ حمایت میکنند با انواع مقرراتی که وزارت خزانهداری معین کرده مخالفاند و بنابراین ممکن است بخواهند رئیسجمهور را متقاعد کنند تا آنها را لغو کند. چندین شرکت بزرگ آمریکایی مانند تسلا و بلکاستون که تحت هدایت میلیاردرهای طرفدار ترامپ قرار دارند، سرمایهگذاریهای معتنابهی در چین دارند و احتمال دارد که تحت تأثیر این محدودیتها قرار بگیرند.
انتظار میرود که دولت جدید جمهوریخواه دامنه قوانین را گسترش دهد. ممکن است شاهد صدور فرمان اجرایی جدیدی باشیم. یا با توجه به وابستگی یکدست جمهوریخواه، ممکن است گسترش از طریق اقدامات قانونی نتیجه دهد. این میتواند به معنای ایجاد محدودیتهای بیشتر برای انواع دیگری از استارتآپهای چینی در حوزههایی از زیستفناوری تا فناوری باتری باشد.
