آیا تعداد سقوط های هواپیما افزایش یافته است؟

بی بی سی: بعد از وقوع چندین حادثه عمده هوایی، برخی از کاربران در شبکه های اجتماعی به این نتیجه رسیده اند که تعداد سوانح هوایی به طرز قابل توجهی افزایش یافته است.

تصاویر و کلیپ هایی از لحظات ترسناک و نزدیک به تصادف در اینترنت به طور گسترده ای منتشر شده و شان دافی، وزیر ترابری آمریکا تلاش کرد تا در مصاحبه ای با شبکه سی بی اس، که شریک رسانه ای بی بی سی در ایالات متحده است، این نگرانی ها را کاهش دهد. او تأکید کرد که این موج اخیر حوادث هوایی در کشور «بسیار منحصر به فرد» بوده است.

اظهارات دافی پس از وقوع چندین سانحه جدی مطرح شد که از آن جمله می توان به برخورد هوایی در ژانویه اشاره کرد که در آن یک هواپیمای تجاری با یک بالگرد نظامی در واشنگتن برخورد کرد و ۶۷ نفر جان خود را از دست دادند.

علاوه بر این، ویدیویی از واژگونی یک هواپیما در تورنتوی کانادا پس از فرود در شرایط نامساعد جوی در اینترنت به طور گسترده ای پخش شد و نگرانی ها را بیشتر کرد.

اگرچه بررسی های کمی در این زمینه انجام شده، ولی نظرسنجی جدید خبرگزاری آسوشیتدپرس نشان داد که این تصاویر وحشت آور تأثیری منفی بر اعتماد برخی از مسافران آمریکایی به امنیت پروازها داشته است.

بخش راستی آزمایی بی بی سی به تحلیل داده ها و آمار مربوط به حوادث هوایی در آمریکا و سایر نقاط دنیا پرداخته و به این نتیجه رسیده است که در دو دهه گذشته به طور کلی تعداد حوادث هوایی کاهش یافته است.

در ایالات متحده، آمار رسمی سوانح هوایی تا پایان ژانویه سال جاری توسط هیئت ملی ایمنی حمل و نقل جمع آوری شده است.

این آمار نشان می دهد که از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۴، با وجود افزایش قابل توجه تعداد پروازها در این فاصله زمانی، تعداد حوادث هوایی به طور کلی در آمریکا کاهش یافته است.

همچنین، این آمار بیانگر این واقعیت است که تعداد حوادث در ژانویه ۲۰۲۵ (۵۲ مورد) نسبت به ژانویه سال گذشته (۵۸ مورد) و همچنین ژانویه ۲۰۲۳ (۷۰ مورد) کمتر بوده است.

داده های سازمان بین المللی هوانوردی غیرنظامی، که نهاد وابسته به سازمان ملل در نظارت بر حوادث هوایی جهانی می باشد، نشان می دهد که تعداد تصادفات هوایی به ازای هر یک میلیون پرواز از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۳ کاهش یافته است.

به گفته سازمان بین المللی هوانوردی غیرنظامی، یک سانحه هوایی شامل طیف وسیعی از رویدادها می شود. مواردی که منجر به جراحت شدید یا مرگ سرنشینان می شود، همچنین حوادثی که در آن هواپیما دچار خسارت شده و نیاز به تعمیر دارد، یا حتی مواردی که هواپیما ناپدید شده است، جزء این تعریف به حساب می آید.

آمار مربوط به کشته شدگان سوانح هوایی نیز نشان می دهد که در طول سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۳، علی رغم وجود افزایش مقطعی در برخی سال ها، مجموع تلفات در این بازه کاهش یافته است.

در سال ۲۰۱۴، دو سانحه بزرگ موجب افزایش قابل توجه آمار تلفات گردید.

در مارس این سال، پرواز MH370 خطوط هوایی مالزی که از کوالالامپور به پکن در حال پرواز بود، با ۲۳۹ سرنشین ناپدید شد. در ژوئیه، هواپیمای دیگری از خطوط هوایی مالزی (پرواز MH17) به دلیل اصابت یک موشک روسی بر فراز شرق اوکراین سرنگون شد که نتیجه آن کشته شدن قریب به ۳۰۰ نفر بود.

دیوید اشپیگل هالتر، استاد آمار در دانشگاه کمبریج، به بخش راستی آزمایی بی بی سی گفت که آمار سوانح هوایی با توجه به وقوع حوادث بزرگ ممکن است نوسانات قابل توجهی را تجربه کند.

او توضیح داد: «اگر به جای تمرکز بر تعداد حوادث، به تلفات انسانی توجه کنید، داده ها می توانند به شدت متغیر و تحت تأثیر یک واقعه بزرگ باشند.»

او همچنین اشاره کرد که «تصادف ها به طور یکسان روی نمی دهند و تمایل به تجمع دارند. به همین دلیل، ممکن است که سوانح هوایی به نظر هم زمان و مرتبط به نظر برسند، حتی اگر چنین نباشد.»

اشپیگل هالتر افزود: «این که در یک زمان کوتاه چندین سانحه مختلف پیش بیاید، فقط یک بدشانسی است. اما نباید به سرعت نتیجه گیری کرد، چرا که این حوادث به طرز قابل توجهی متفاوت از یکدیگر هستند.»

آلتونن به برخی از حوادث غیرقابل پیش بینی که اخیراً اتفاق افتاده اشاره کرد، از جمله سقوط هواپیمای خطوط هوایی آذربایجان در قزاقستان در دسامبر، که ناشی از هدف قرار گرفتن توسط یک موشک پدافندی روسیه بود.

مارکو چان، خلبان سابق و مدرس ارشد دانشگاه باکینگهام شایر جدید، به بخش راستی آزمایی بی بی سی گفت که افزایش آگاهی در مورد سوانح هوایی تا حد زیادی به دلیل پوشش رسانه های اجتماعی است که این وقایع پیدا می کنند.

ویدیویی در تیک تاک به طور گسترده دست به دست می شود که در اصل بخشی از یک فیلم سوپرمن است. این کلیپ نشان می دهد که قهرمان داستان از برخورد یک جت به یک استادیوم جلوگیری می کند و در کنار آن نوشته شده: «پیت بوتجیج هر روز طی چهار سال گذشته، با توجه به حوادث اخیر.» این ویدیو به طور غیرمستقیم به افزایش سوانح هوایی پس از کناره گیری پیت بوتجیج از مقام وزیر حمل و نقل آمریکا در ماه ژانویه اشاره دارد.

رشته ای از حوادث مرتبط با هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ مکس در سال های اخیر توجه ها را جلب کرده است، به خصوص پس از اینکه در ژانویه ۲۰۲۴ یکی از درهای این هواپیما در میانه پرواز جدا شد.

این نگرانی ها باعث شده برخی از مسافران پرواز با هواپیماهای بوئینگ را تحریم کنند و قیمت سهام این شرکت در بازار سقوط کند.

کارشناسان به بخش راستی آزمایی بی بی سی تأکید کردند که حوادث هوایی از این دست و همچنین سقوط های بزرگ به طور دقیق توسط نهادهای مسئول مورد بررسی قرار می گیرد و نتایج این تحقیقات در شبیه سازهای آموزشی خلبانان به کار گرفته می شود تا آنان را برای مواجهه با موقعیت های مشابه در آینده آماده کند.

ایسمو آلتونن، رئیس پیشین تحقیقات سوانح هوایی فنلاند، بیان کرد: «اگر به شبیه سازهای پرواز امروزی نگاه کنید، درمی یابید که چقدر پیشرفت کرده اند. آن ها تقریباً همانند یک هواپیمای واقعی عمل می کنند. تکنولوژی آن ها به طرز چشمگیری از ۴۰ سال پیش که من شروع به پرواز کردم، تغییر کرده است.»

نهادهای نظارتی قادرند برای تخلفات ایمنی جریمه، تعلیق مجوزها یا تحمیل محدودیت های عملیاتی صادر کنند. برخی از شرکت های هواپیمایی در صورت عدم رعایت استانداردهای ایمنی ممکن است حتی از پرواز به برخی کشورهای خاص یا بلوک های تجاری منع شوند.

با وجود مجموعه سوانح هوایی اخیر، سفر هوایی همچنان به عنوان ایمن ترین شیوه حمل ونقل شناخته می شود.

بر اساس آخرین آمار ارائه شده توسط وزارت حمل و نقل ایالات متحده، در سال ۲۰۲۲ بیش از ۹۵ درصد از مرگ های مرتبط با حمل و نقل در جاده ها رخ داده است، در حالی که کمتر از یک درصد مربوط به سفرهای هوایی بوده است.

و هنگامی که به آمار مرگ و میر به ازای مسافت طی شده نگاه کنیم، ایمنی سفرهای هوایی به وضوح بیشتر تبیین می شود.

در سال ۲۰۲۲، تعداد مرگ و میر مسافران خطوط هوایی تنها یک هزارم در هر ۱۰۰ میلیون مایل بوده است، در حالیکه این رقم برای سایر وسایل نقلیه برابر با ۵۴ صدم است. این آمار بر اساس جدیدترین داده های شورای ملی ایمنی که یک نهاد غیرانتفاعی مستقر در آمریکا است، به دست آمده است.

آقای آلتونن به مسافران توصیه می کند: «مراقب باشید که چطور به فرودگاه می روید. آن بخش از سفر در مقایسه با خود پرواز، خطرناک تر است.»