سیمون والدمن مدرس کینگزکالج لندن در مقالهای در هاآرتص ضمن پرداختن به این موضوع میگوید اردوغان رئیس جمهور ترکیه سالهاست که علیه غرب موضع گرفته و به شیوهای مضر علیه منافع ایالات متحده عمل کرده است.
والدمن ادامه میدهد: در آغاز جنگ، ترامپ، ناامیدی خود را از برخی از رهبران اروپایی به دلیل عدم حمایت عملی آنها از جنگ علیه ایران پنهان نکرد و با تمسخر کییر استارمر، نخست وزیر انگلیس را ضعیف دانست و گفت او «وینستون چرچیل» نیست. بعداً، ترامپ از پدرو سانچز، نخست وزیر چپگرای پوپولیست و چپ اسپانیا به دلیل امتناع از پرواز بر فراز خاک آمریکا یا استفاده از پایگاههایش، خشمگین شد اما اگر بخواهیم چیزی بگوییم، ترامپ باید به جای رهبران اروپایی اردوغان را سرزنش کند.
آنکارا مانند اسپانیا، استفاده از حریم هوایی یا پایگاههای خود برای عملیات علیه ایران را رد کرد. اما برخلاف اسپانیا، از سختافزار ناتو برای از کار انداختن موشکهای ایرانی در آسمان ابراز خوشحالی کرد.
سپس، آنکارا از حملات پهپادی ایران به پایگاه نیروی هوایی سلطنتی انگلیس در قبرس به عنوان بهانهای برای اعزام شش جنگنده اف ۱۶ کاملاً مجهز به شمال قبرس استفاده کرد و موقعیت خود را در بخش شمالی اشغال شده غیرقانونی این کشور جزیرهای عضو اتحادیه اروپا، بیش از پیش تقویت کرد.
بدون شک این فرصتی برای به دست آوردن یک مزیت استراتژیک در جزیره مورد مناقشه بود، در حالی که واشنگتن و بروکسل دست خالی بودند.
در همین حال، هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، در یک برنامه تلویزیونی به مردمی که شیفته توطئه هستند گفت صهیونیسم سیاست خارجی آمریکا را دیکته میکند و علیه منافع مردم آمریکا عمل میکند.
فیدان مردی امنیتی است که از سایههای سازمان جاسوسی ترکیه (MIT) – معادل موساد یا سیا در ترکیه – بیرون آمده است، فردی که با امثال قاسم سلیمانی معاشرت داشته و همچنین با رهبران قدیمی حماس مانند اسماعیل هنیه و صالح العاروری ارتباط نزدیکی داشته و آنها را به استانبول دعوت کرده و سپس در آنکارا اجازه تاسیس دفتر مرکزی آنها را داده است.
در واقع، در حالی که حماس یک گروه تروریستی در فهرست گروههای تروریستی اروپا و آمریکای شمالی است، اردوغان از آنها تمجید میکند.
این واقعیت که بسیاری از رهبران حماس همچنان مهمان ترکیه هستند، مایه نگرانی قابل توجهی است. همانطور که گزارشها حاکی از آن است که از سال ۲۰۲۵، ترکیه به عنوان یک مرکز مالی و لجستیکی برای تلاشهای حزبالله برای فرار از تحریمها کمک حال بوده است.
در همین حال، طرفداران جنگ، اسرائیل را در تیررس خود میبینند، در حالی که اردوغان در یک رویداد صنایع دفاعی اعلام کرد که ارتش ترکیه «ارتش نهایی اسلام» است.
نقش ترکیه در خنثی کردن نقشههای آمریکا و اسرائیل برای سرنگونی نظام ایران
اگرچه تغییر (یا اصلاح) رژیم هدف اعلام شده واشنگتن نبود، اما یک هدف ضمنی بود. با این حال، این کارآسانی نبود.
یکی از این راهها، مسلح کردن معترضان است. راه دیگر حمایت از نیروهای کرد در غرب کشور است.
برای مسلح کردن معترضان، تجهیزات باید یا از طریق هوایی یا قاچاق وارد میشدند. پرتاب اسلحه یا دستگاههای ارتباطی از طریق هوایی خطرناک است زیرا ممکن است به دست تهران بیفتد.
در صورت قاچاق، باید از مسیرهای قاچاق عبور کنند. این به معنای عبور از طریق کردها است. تخمین زده میشود که ۸۰ درصد از کالاهای قاچاقی که وارد ایران میشوند – الکل، مواد مخدر و کالاهای خانگی بدون مالیات – از مناطق کردنشین غرب کشور عبور میکنند. ارسال سلاح برای مبارزه با نظام نیز به همین ترتیب است.
به عقیده نویسنده مقاله در هاآرتض، به همین دلیل است که طرح شوم سیا و موساد برای استفاده از نیروهای کرد علیه رژیم ایران، حیاتی و احتمالاً تغییر دهندهی بازی میبود. اگرچه به دلیل خطر متزلزل کردن وحدت جمعیتی ملت ایران خطرناک بود، اما حمایت از گروههای کرد میتوانست چالشی جدی برای حفظ قدرت رژیم ایران باشد.
با این حال، ترکیه این طرح را رد کرد.
روزنامهی طرفدار اردوغان، دیلی صباح، گزارش داد که آنکارا هرگونه حمایت آمریکا یا اسرائیل از کردها را خنثی کرده است، زیرا اردوغان نگرانیهای خود را در اوایل ماه مارس در یک تماس تلفنی با ترامپ ابراز کرده بود.
ظاهراً، آنکارا تهدید کرده است که در صورت مداخلهی نیروهای کرد، اقدام نظامی خواهد کرد.
همچنین، ابراهیم کالین، رئیس سازمان جاسوسی ترکیه، در اشارهای نه چندان ظریف به مسلح کردن کردها افزود: «ما در برابر کسانی که سعی در گسترش درگیری دارند، خواهیم ایستاد… ما میدانیم دشمنان چه کسانی هستند و دوستان چه کسانی هستند.»
مقامات ترکیه همچنین اطمینان حاصل کردند که عبدالله اوجالان، رهبر زندانی و بانفوذ حزب کارگران کردستان (پ.ک.ک) که آتشبس و پایان مبارزه مسلحانه علیه ترکیه را اعلام کرده بود، بگوید که پ.ک.ک نباید وارد جنگ در ایران شود.این مهم است زیرا پ.ک.ک ارتباط نزدیکی با حزب
حیات آزاد کردستان (پژاک)، یکی از گروههای اصلی کرد در ایران، دارد.
به زعم نویسنده، نظام ضد غربی در تهران، حداقل تا حدی به لطف اردوغان پابرجا مانده است. این نمونه دیگری از چگونگی عملکرد ترکیه به شیوهای است که برای منافع واشنگتن مضر است.
فهرست چنین فعالیتهای ضد غربی هر روز طولانیتر میشود، اما شامل موارد زیر میشود و مطمئناً محدود به آنها نیست: حمایت گذشته آنکارا از ایران در دور زدن تحریمها از طریق یک بانک دولتی ترکیه؛ خرید موشکهای زمین به هوای اس ۴۰۰ روسی علیرغم درخواست واشنگتن برای عدم خرید سختافزاری که میتواند اطلاعات حساس جنگندههای اف ۳۵ را به خطر بیندازد؛ تهدید به حمله به نیروهای آمریکایی مستقر در سوریه؛ ارعاب اعضای دیگر ناتو، مانند یونان، با این گفته اردوغان که ترکیه میتواند “ناگهان یک شب” به آن حمله کند؛ تأخیر در ورود سوئد و فنلاند به ناتو.
رئیس جمهور اردوغان سالهاست علیه غرب موضع گرفته و به شیوهای مضر برای منافع ایالات متحده عمل کرده است. جای تعجب نیست که آنکارا در این دور از جنگ با ایران به شیوهای مشابه عمل کرده و در آینده نیز به این کار ادامه خواهد داد.
۴۲/۴۲