صبحانه بهعنوان یکی از کلیدیترین وعدههای غذایی در هر سنی دارای اهمیت فوقالعادهای است. با این حال، بسیاری از کودکان به بهانههای مختلف از خوردن آن سر باز میزنند. ممکن است شما نیز جزو والدینی باشید که فرزندتان در قبال مصرف صبحانه مقاومت نشان میدهد و سعی دارید تا با ترفندهای گوناگون او را به خوردن یک لقمه ترغیب کنید. این چالشی است که بسیاری از والدین با آن روبرو هستند.
خانم سمیرا ابراهیماف، متخصص در زمینه علوم تغذیه، به بررسی اهمیت صبحانه برای کودکان پرداخته و اظهار نظر کرده است:
صبحانه به واقع اصلیترین وعده غذایی به شمار میرود. اولین وعدهای که در صبح خورده میشود، کودک را از خواب طولانی 10 تا 12 ساعته بیدار میسازد. اگر بچه شب گذشته غذای خود را به موقع دریافت کرده و به خواب رفته باشد، در طول خواب، ذخایر غذایی او مصرف میشود و برای آغاز روز جدید نیاز به مواد مغذی جدیدی نظیر ویتامینها و املاح دارد تا بدن بتواند به فعالیت بپردازد.
وی در ادامه به کیفیت صبحانه اشاره کرده و تاکید کرد: صبحانه باید شامل کربوهیدرات باشد تا بدن امکان آزاد کردن مقداری گلوکز و تأمین انرژی لازم برای مغز را داشته باشد. این فرآیند موجب میشود که کودک بتواند به بازی و یادگیری درسها بپردازد. همچنین پروتئین هم باید در صبحانه موجود باشد، چرا که بچه در طول روز به فعالیتهای زیادی مشغول است و برای رشد به پروتئین نیاز دارد. علاوه بر این، وجود ویتامینها و املاح در صبحانه نیز ضروری است تا انرژی روزانه مورد نیاز کودک تا زمان میانوعده یا ناهار تأمین گردد.
متاسفانه، امروزه بچهها دیر به خواب میروند و شبها غذاهای سنگین مصرف میکنند. بنابراین، زمانی که صبح از خواب بیدار میشوند، به علت خوابآلودگی یا هضم نامناسب غذای شب گذشته، اشتهای چندانی برای خوردن صبحانه ندارند و به همین دلیل صبحانه خوبی نمیخورند.
بسیاری از آنها حتی تمایلی به خوردن یک فنجان چای ندارند. بهعنوان یک متخصص، چه پیشنهاداتی برای شما وجود دارد؟
اولین پیشنهاد این است که کودک زودتر از خواب بیدار شود. باید بین زمان بیدار شدن و خوردن صبحانه فاصلهای وجود داشته باشد تا سیستم بدنی کودک بتواند آماده دریافت غذا شود.
ما سنتهایی برای صبحانه داریم، مثل نوشیدن چای شیرین یا مصرف نان و پنیر. برخی از کودکان به دلیل گرمای بدنشان قادر به خوردن این غذاها نیستند یا علاقهای به آنها ندارند. برای حل این مشکل، میتوان صبحانه را با گزینههای خنکتر آغاز کرد. مثلاً میتوان چند تکه میوه را کنار نان و پنیر اضافه کرد تا حس بهتری به بچهها بدهد. البته باید حواسمان باشد که مقدار آن زیاد نباشد تا معدهشان را اذیت نکند. برخی بچهها به شیر علاقه ندارند، اما والدین آنها اصرار دارند که باید صبح شیر بنوشند. میتوان شیر را از صبحانه حذف کرده و در وعدههای غذایی دیگر گنجاند و از خوراکیهایی استفاده کرد که کودک بتواند آنها را در صبح راحتتر بپذیرد.
برای نمونه، اگر بچهای به پنیر علاقه ندارد، میتوان به جای آن از کره استفاده کرد، و در صورتی که به کره نیز تمایلی ندارد، میتواند کمی نان و گردو بخورد. باید به ذائقه کودک توجه کرد. بهطور کلی، در صبحانه کودک باید حتماً نان و غلات وجود داشته باشد. گاهی برای تنوع میتوان از غلات آماده استفاده کرد. اگر از لبنیات مانند پنیر یا شیر در صبحانه استفاده شود، بسیار مناسب باشد. در برخی فرهنگها از ماست چکیده همراه با مقداری میوه استفاده میشود که میتواند گزینه خوبی باشد. این میوه میتواند شامل خرما، کشمش یا مویز باشد یا میوههای تازهتری مانند انگور یا تکههای کوچکی از هندوانه باشد. برای تنوع بیشتر در صبحانه، در فصل گرما میتوان از میوههای تازه استفاده کرد و در فصلهای سردتر از آش یا حلیم بهرهمند شد.
اینکه هر روز کودک پس از بیداری باید تکهای نان لواش فریزری به همراه پنیر شور را بخورد، ممکن است واکنشهای متفاوتی به همراه داشته باشد و برخی بچهها بخورند و برخی دیگر نه. بنابراین، اگر کودک در زمان مناسب بیدار شود و تنوع در صبحانه داشته باشد، احتمالاً بهتر صبحانه خواهد خورد.
برخی از کودکانی که ذائقهشان به سمت غذاهای شیرین مثل شکلات و انواع خامهها متمایل است، آیا خوردن این مواد غذایی برای صبحانه توصیه میشود؟
نمیتوان اینگونه مواد غذایی را بهکلی ممنوع کرد. بهطور کلی، مصرف یک صبحانه بسیار شیرین اقدام خوبی نیست، زیرا این نوع صبحانه موجب افزایش سریع قند خون شده و پس از آن انسولین ترشح میشود که قند را به سرعت پایین میآورد. در نتیجه ممکن است کودک در ظرف یک یا دو ساعت بعد مجدداً احساس گرسنگی کند. به همین دلیل میبایست برای آنها میانوعده در نظر گرفته شود. اگر بچهها صبحانهای شیرین مصرف میکنند، باید حتماً بعد از آن میانوعدهای برایشان فراهم شود.
در نهایت، هیچکدام از افراد نمیتوانند از مصرف غذاهای شیرین بهرهمند شوند. این تغییر در ذائقه کودکان را باید به تدریج با جایگزینی مواد غذایی دیگر کاهش داد. برای مثال، اگر کودکی عادت به چای شیرین دارد، میتوان به آرامی مقدار چای و شکر را کم کرد. اگر به تدریج این شیرینیها از صبحانه آنها حذف شوند و منابع پروتئینی همچون مغزها به جای آنها قرار داده شود، اینها گزینههای بسیار مناسبی برای یک صبحانه سالم و مفید برای کودکان خواهند بود.
