خوشبختانه با افزایش میزان مصرف آب و اعمال تغییرات کوچک در شیوه‌ی زندگی، می‌توان از تشکیل سنگ در کلیه جلوگیری نمود.
«مگان بولنر»، پزشک متخصص اورولوژی در مرکز پزشکی UT Southwestern واقع در «دالاس»، راهکارهایی را برای پیشگیری از سنگ کلیه و همچنین تسکین دردی که به دنبال آن ممکن است ایجاد شود، ارائۀ می‌دهد.
اگر به‌طور قبلی دچار سنگ کلیه شده‌اید، این احتمال وجود دارد که در طول ۱۰ سال آینده دوباره به این مشکل مبتلا شوید؛ اما خوشبختانه بسیاری از عوامل خطر برای بروز مجدد سنگ کلیه تحت کنترل شما قرار دارد.
سنگ کلیه معمولاً در افرادی که ادرار با غلظت بالا و رنگ زرد تیره دارند، به وجود می‌آید. این سنگ‌ها از کریستال‌ها شکل می‌گیرند و می‌توانند مسیر ادراری را مسدود کنند، زیرا از کلیه‌ها از طریق لوله‌هایی که ادرار را به مثانه منتقل می‌کنند، خارج می‌شوند.
اگزالات کلسیم و سایر مواد معدنی قادرند سنگ‌هایی را تشکیل دهند که معمولاً به اندازه دانه‌های شن هستند؛ اما امکان دارد که رشد کرده و درون کلیه‌ای استقرار یابند. با گسترش این سنگ‌ها، عبور از آن‌ها نیز به طرز قابل توجهی دشوار خواهد شد.
عوامل مؤثر در بروز دوباره این مشکل شامل سابقه خانوادگی، بیماری کلیوی مرتبط، چاقی، دیابت، عادات غذایی نادرست، کم‌آبی مزمن و بیماری‌های التهابی روده می‌باشد. علائمی نیز مانند درد شدید در ناحیه پهلو، حالت تهوع، استفراغ، تب، لرز و وجود خون در ادرار ممکن است مشاهده شود، هرچند که برخی افراد ممکن است هیچ نشانه‌ای را تجربه نکنند.
بولنر توصیه می‌کند:
برای هیدراته ماندن و رقیق کردن ادرار، نوشیدن مایعات بیشتر امری حیاتی است؛ روزانه حداقل هشت لیوان آب بنوشید، البته در صورتی که سابقه ابتلا به سنگ کلیه دارید، مصرف ۱۲ لیوان حتی سودمندتر خواهد بود. در روزهای گرم و وقتی که عرق می‌کنید، مقدار بیشتری آب بنوشید. به خاطر داشته باشید که اضافه کردن آب‌لیمو یا لیموترش به آب نیز بسیار مؤثر است.
همچنین باید توجه داشته باشید که انتخاب رژیم غذایی با سدیم بالا منجر به افزایش کلسیم در ادرار می‌شود؛ سعی کنید مصرف سدیم را به ۲۳۰۰ میلی‌گرم در روز محدود کنید که تقریباً معادل یک قاشق چای‌خوری می‌باشد.
نکته دیگر در مورد مصرف غذاهای غنی از کلسیم است؛ کلسیم می‌تواند در ایجاد سنگ کلیه نقش داشته باشد. روزانه بیش از ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ میلی‌گرم کلسیم را مصرف نکنید. مقدار زیادی میوه و سبزیجات بخورید تا به افزایش سیترات ادرار کمک کرده و از تشکیل سنگ کلیه جلوگیری کنید.
به کاهش مصرف پروتئین‌های حیوانی نیز توجه نمایید. این پروتئین‌ها می‌توانند خطر ابتلا به سنگ را افزایش دهند؛ بنابراین مصرف گوشت را به ۲۳۰ گرم در روز محدود کنید.
حتی اگزالات موجود در غذاهای مفید نیز ممکن است به تشکیل سنگ کلیه کمک کنند، لذا میزان مصرف این غذاها را کنترل کنید: اسفناج، چغندر، آجیل، جوانه گندم، ریواس و سویا.