ترش کردن و سوزش معده از مشکلات شایع گوارشی هستند که معمولاً پس از خوردن غذاهای چرب، تند یا وعدههای غذایی سنگین بروز میکنند. اما اگر این علائم بهطور مداوم ادامه داشته باشند، هفتهها طول بکشند یا با وجود مصرف دارو بهبود پیدا نکنند، نباید آنها را نادیده گرفت.
به گزارش انتخاب و به نقل از انلیمای هلث؛ اگرچه ترش کردن مداوم لزوماً به معنای ابتلا به سرطان معده نیست، اما برخی از علائم اولیه این بیماری میتوانند شبیه سوءهاضمه و مشکلات معمول گوارشی باشند. به همین دلیل، شناخت نشانههای هشداردهنده و مراجعه به پزشک اهمیت دارد.
آیا ترش کردن مداوم میتواند نشانه سرطان معده باشد؟
بیشتر موارد ترش کردن و سوزش معده به مشکلاتی مانند رفلاکس اسید، بیماری رفلاکس معده به مری (GERD) یا التهاب معده مربوط میشوند و سرطان معده علت بسیار کمشیوعتری است.
با این حال، سرطان معده در مراحل اولیه ممکن است با علائمی مانند سوءهاضمه مداوم، ناراحتی در قسمت بالای شکم، حالت تهوع و احساس سیری زودهنگام همراه باشد.
موضوع نگرانکننده، سوزش معده گهگاهی نیست؛ بلکه تغییر مداوم در وضعیت گوارش است، بهخصوص زمانی که علائم با درمان بهبود پیدا نمیکنند یا بهتدریج شدیدتر میشوند.
تفاوت ترش کردن معمولی با علائم سرطان معده چیست؟
- ترش کردن معمولی: معمولاً با احساس سوزش در قفسه سینه یا قسمت بالای معده، بهویژه پس از خوردن غذاهای چرب، تند یا سنگین همراه است و ممکن است با مصرف داروهای ضداسید یا اصلاح عادتهای غذایی بهبود پیدا کند.
- رفلاکس معده: زمانی اتفاق میافتد که محتویات معده به سمت مری برمیگردند. سوزش مکرر معده، برگشت اسید به دهان و احساس ترشی در دهان از علائم آن هستند.
- سرطان معده: ممکن است در مراحل اولیه با نشانههای مبهمی مانند سوءهاضمه مداوم، درد قسمت بالای شکم، تهوع و کاهش اشتها ظاهر شود. در مراحل پیشرفتهتر، کاهش وزن بیدلیل، استفراغ مکرر و احساس سیری پس از خوردن مقدار کمی غذا نیز ممکن است رخ دهد.
البته این علائم با یکدیگر همپوشانی دارند و هیچکدام بهتنهایی نمیتوانند ابتلا به سرطان را تأیید کنند.
علائم هشداردهنده سرطان معده که نباید نادیده بگیرید
اگرچه سوءهاضمه گاهبهگاه معمولاً جای نگرانی ندارد، اما در صورت تداوم برخی علائم باید آنها را جدی گرفت:
- سوءهاضمه مکرر که با درمان برطرف نمیشود.
- کاهش وزن بدون دلیل مشخص.
- کاهش اشتها و بیمیلی به غذا.
- درد یا ناراحتی مداوم در قسمت بالای شکم.
- احساس سیری پس از خوردن مقدار کمی غذا.
- تهوع مداوم یا استفراغهای مکرر.
- مشکل در بلع غذا.
- خستگی و ضعف غیرعادی که گاهی میتواند ناشی از کمخونی بر اثر خونریزی داخلی باشد.
استفراغ خونی، مدفوع سیاه و قیری، مشکل در بلع و درد شدید یا مداوم شکم نیازمند بررسی فوری پزشکی هستند. استفراغ خون یا نشانههای خونریزی قابلتوجه نیز وضعیت اورژانسی محسوب میشوند.
چه عواملی خطر ابتلا به سرطان معده را افزایش میدهند؟
برخی عوامل میتوانند احتمال ابتلا به سرطان معده را افزایش دهند. یکی از مهمترین آنها عفونت با باکتری هلیکوباکتر پیلوری (H. pylori) است. این باکتری میتواند باعث التهاب مزمن پوشش داخلی معده شود و خطر ابتلا به برخی انواع سرطان معده را افزایش دهد.
عوامل خطر دیگر عبارتاند از:
- سیگار کشیدن و مصرف دخانیات.
- سابقه خانوادگی سرطان معده.
- مصرف مکرر غذاهای بسیار شور، دودی و نگهداریشده به روشهای خاص.
- ابتلا به برخی بیماریهای مزمن معده مانند التهاب آتروفیک معده.
- افزایش سن.
البته داشتن یک یا چند عامل خطر به معنای ابتلای قطعی به سرطان نیست.
چه زمانی برای بررسی ترش کردن مداوم باید آندوسکوپی انجام داد؟
اگر ترش کردن و سوزش معده بهطور مکرر اتفاق میافتد و با درمان بهبود پیدا نمیکند، بهتر است به متخصص گوارش مراجعه کنید.
در صورت همراهی این علائم با کاهش وزن بیدلیل، استفراغ مکرر، مشکل در بلع یا درد مداوم شکم، بررسی پزشکی اهمیت بیشتری دارد.
پزشک با توجه به سن، علائم، سابقه پزشکی و عوامل خطر ممکن است آندوسکوپی دستگاه گوارش فوقانی را توصیه کند.
در این روش، لولهای باریک و انعطافپذیر که در انتهای آن دوربین قرار دارد، از طریق دهان وارد میشود تا مری، معده و قسمت ابتدایی روده باریک بررسی شوند.
اگر پزشک ناحیه مشکوکی مشاهده کند، ممکن است نمونه کوچکی از بافت آن برای آزمایش برداشته شود. این نمونهبرداری که بیوپسی نام دارد، برای تأیید تشخیص سرطان معده ضروری است.
چگونه میتوان خطر ابتلا به سرطان معده را کاهش داد؟
اگرچه همیشه نمیتوان از سرطان معده پیشگیری کرد، اما رعایت برخی عادتهای سالم میتواند به کاهش عوامل خطر کمک کند:
- مصرف منظم میوه و سبزیجات.
- محدود کردن غذاهای بسیار شور و فرآوریشده.
- پرهیز از سیگار و دخانیات.
- حفظ وزن سالم.
- تشخیص و درمان عفونت هلیکوباکتر پیلوری با نظر پزشک.
در نهایت
بیشتر موارد ترش کردن و سوزش معده به مشکلات غیرسرطانی مانند رفلاکس و التهاب معده مربوط میشوند؛ اما علائمی که برای مدت طولانی ادامه پیدا میکنند، شدت میگیرند یا با نشانههایی مانند کاهش وزن و استفراغ همراه هستند، نیاز به بررسی دارند.
بهویژه اگر به عفونت هلیکوباکتر پیلوری مبتلا هستید، باید آزمایش و درمان آن را طبق توصیه پزشک پیگیری کنید. درمان این عفونت میتواند خطر ابتلا به سرطان معده را در برخی افراد کاهش دهد.
مهمترین نکته این است که برای کنترل سوزش و ترش کردن مداوم، مرتباً خودسرانه دارو مصرف نکنید و علت اصلی مشکل را با کمک پزشک مشخص کنید.
