جنرال موتورز، به عنوان یکی از پیشگامان و نوآوران؛ در عرصه تولید خودرو، همواره در زمینه طراحی و ساخت خودروهای مفهومی در ردیف اول قرار داشته است. این شرکت با معرفی بیوک YJob در سال 1938، نه تنها به ساخت نخستین خودرو مفهومی جهان دست یافت بلکه معیاری نوین برای طراحی خودروها را ترسیم کرد.
طبق گزارشی از خبر آنلاین؛ بیش از یک دهه بعد الجنرال موتورز با معرفی کانسپتی زیبا و آینده نگر، خلاقیت و نبوغ خود را بار دیگر به رخ کشید. این خودرو که نامش لسابر (Le Sabre) بود و در سال 1951 رونمایی شد، به خاطر ویژگی های پیشرفته و مدرنش، در کوتاه ترین زمان به نمادی تبدیل گردید. لسابر ثمره خلاقیت هارلی ارل (Harley Earl) بود، طراح نامور که در سال های گذشته، کانسپت YJob را نیز خلق کرده بود.
ارل که تقریباً یک دهه از YJob به عنوان خودروی روزمره اش استفاده می کرد، در سال 1947 تصمیم گرفت تا نمونه ای نو و مدرن برای آن طراحی کند. این خودروی جذاب با طراحی فوق العاده و امکاناتی دلپذیر، به گونه ای توسعه یافته بود که حتی از بسیاری خودروهای امروزی ایرانی نیز امکانات بیشتری ارائه می داد. در ادامه، به بررسی جنرال موتورز لسابر خواهیم پرداخت.
معرفی خودرو آمریکایی لسابر؛ کانسپت افسانه ای که فراموش شد
کانسپت لسابر جنرال موتورز، با ادغام طراحی نوآورانه و فناوری های پیشرفته، به یکی از افسانه های تاریخ خودروسازی بدل گردید. لسابر فقط یک طرح مفهومی ساده نبود، بلکه ویترینی از نوآوری ها و خلاقیت های جنرال موتورز به شمار می رفت. نکته قابل توجه اینکه هارلی ارل، طراح افسانه ای جنرال موتورز، به شخصه از این کانسپت به عنوان خودروی شخصی خود بهره جسته و مسافتی بالغ بر 70 هزار کیلومتر را با آن طی کرده بود. این تجربه روزانه رانندگی به ارل فرصتی داد تا عملکرد و قابلیت های لسابر را تحت شرایط گوناگون آزمایش کند و ایده های خود را برای بهبود طراحی خودروهای آتی توسعه بخشد.
بدنه این خودرو از آلیاژ منیزیم ساخته شده بود؛ ماده ای که به خاطر وزن سبک و استحکام بالایش در صنایع هوافضا نیز به کار می رود. استفاده از منیزیم در ساختار لسابر، گامی مهم به سوی کاهش وزن کل خودرو و افزایش کارایی آن بود. همچنین کف خودرو از آلومینیوم با طراحی لانه زنبوری بسیار مقاوم ساخته شده بود.
این ساختار نه تنها به حفظ استحکام و ایمنی کمک می کرد بلکه به طور معناداری وزن خودرو را نیز کاهش می داد. علاوه بر این، در برخی بخش ها از فایبرگلاس به منظور بهینه سازی وزن خودرو استفاده شده بود. شایان ذکر است که تمام این مواد به طور گسترده در تولید خودروهای مدرن بعدی نیز به کار رفته و لسابر در این زمینه پیشتاز به شمار می رفت.
یکی از نوآوری های بارز لسابر، استفاده از شیشه جلوی منحنی بود. در زمان طراحی، اکثر خودروها از شیشه های تخت استفاده می کردند، اما لسابر از شیشه های خمیده الهام گرفته از طراحی جنگنده های جت بهره جست، که الهام بخش آن جنگنده افسانه ای F86 Sabre بود و میدان دید وسیع تری برای راننده فراهم می آورد.
در طراحی چراغ های این خودرو، هارلی ارل از المان های طراحی جنگنده ها الهام گرفت. در جلو خودرو، یک ورودی هوا به شکل بیضی شبیه به ورودی هوای موتور جت تعبیه شده بود که دو چراغ گرد درون آن قرار داشتند. این طراحی به ظاهر خودرو ظاهری تهاجمی و مدرن می بخشید. در بخش عقبی خودرو نیز المان هایی مشابه اگزوز جت ها به شکل چراغ های عقب طراحی شده بودند.
طراحی جذاب موتور کانسپت لسابر
موتور کانسپت لسابر، شاهکاری در زمینه مهندسی و نوآوری بود. این پیشرانه که به طور کامل از آلومینیوم ساخته شده بود، نه تنها به کاهش وزن خودرو کمک می کرد بلکه نمایانگر پیشرفت موتورهای آینده نیز به شمار می رفت. در واقع این موتور پروتوتایپی بود که بعدها در سال 1956 با نام موتور V8 فایربال بیوک وارد تولید انبوه گردید. فایربال بیوک جزو نخستین موتورهای آلومینیومی جهان محسوب می شود و راه را برای توسعه پیشرانه های V8 روور و V6 مشهور بیوک هموار کرد.
این پیشرانه آلومینیومی در کانسپت لسابر ۳.۵ لیتر حجم داشت و به یک سوپرشارژر مجهز بود که توانایی تولید قدرتی بی نظیر به میزان ۳۳۵ اسب بخار را داشت. به لطف این قدرت، لسابر قادر بود تا تنها در ۸ ثانیه از حالت سکون به سرعت ۹۶ کیلومتر بر ساعت برسد که در آن دوران یک عدد شگفت انگیز به حساب می آمد.
ویژگی منحصربه فرد موتور لسابر، قابلیت کارکرد با دو نوع سوخت بنزین و متانول بود. برای این منظور، خودرو به دو کاربراتور مجزا مجهز شده بود که یکی با بنزین و دیگری با متانول کار می کرد. در شرایط عادی موتور از بنزین استفاده می کرد، اما در صورتی که فشار بر پدال گاز افزایش می یافت، سیستم به طور خودکار به متانول تغییر وضعیت می داد تا حداکثر توان ممکن تولید شود. برای ذخیره این دو نوع سوخت، در هر یک از باله های عقبی لسابر دو مخزن سوخت ۷۵ لیتری، یکی برای بنزین و دیگری برای متانول تعبیه شده بود.
این باک های سوخت از مواد منعطف و تقویت شده ساخته شده و در ابتدای نصب اندازه کوچکی داشتند، اما پس از قرارگیری در محل مشخص، گشوده شده و به اندازه واقعی خود می رسیدند. این نوع باک، بیشتر در صنعت هواپیمایی کاربرد داشت تا نیاز به ایجاد حفره های بزرگ برای نصب آنها در بدنه هواپیما نباشد. جالب توجه است که چند دهه بعد، خودرو سوپراسپرت مک لارن F1 نیز از این نوع باک های بازشونده استفاده کرد.
دیگر ویژگی پیشرفته قوای محرکه لسابر، نصب گیربکس در قسمت عقب خودرو به شکل ترنس اکسل بود. این قرارگیری به بهبود توزیع وزن خودرو کمک کرده و پایداری و هندلینگ را نیز ارتقا می بخشید. در سال های آینده، بسیاری از خودروهای اسپرت با موتور جلو همچون استون مارتین و فراری از همین روش انتقال نیرو بهره بردند.
ویژگی های خاص خودرو آمریکایی لسابر Le Sabre
این خودرو از جک های برقی یکپارچه ای بهره می برد که تعویض تایرها را به آسانی و بدون زحمت میسر می کردند. این جک ها به راننده این امکان را می داد که با فشردن دکمه ای، خودرو را برای تعویض تایرها بالا ببرد. گرچه این ایده به دلیل هزینه های بالا هرگز به تولید انبوه نرسید، اما در سال های بعد، برخی تیم های فرمول یک از آن الگو برداشتند.
در اوایل دهه ۱۹۵۰، خودروهای آمریکایی همچنان از سیستم برق ۶ ولتی بهره می بردند، ولی لسابر به عنوان اولین خودرو با سیستم برقی ۱۲ ولتی، استاندارد جدیدی را در صنعت خودروسازی بنا نهاد. این سیستم ۱۲ ولتی که همچنان به عنوان شایع ترین سیستم برقی در خودروها شناخته می شود، قادر به تأمین انرژی برای تجهیزات برقیشدیدتر بود.
کانسپت 1951 جنرال موتورز برای تامین برق گرم کن صندلی ها و جک های برقی یکپارچه نیاز به توان بیشتری داشت و به همین علت به سیستم ۱۲ ولتی مجهز گردید. سقف تاشوی برقی که آن زمان لوکس و نادر تلقی می شد، از ویژگی های دیگری بود که به لسابر افزوده شده بود. افزون بر این، لسابر به سنسور باران نیز مجهز بود که به محض تشخیص بارش، به طور خودکار سقف را می بست. این قابلیت آنقدر پیشرفته بود که حتی در بسیاری از ماشین های کانورتیبل امروزی نیز وجود ندارد.
تاثیر کانسپت لسابر بر صنعت خودروسازی
به طور کلی، لسابر به خاطر دارا بودن فهرستی قابل توجه از فن آوری های نوآورانه که سال ها بعد در تولید خودروها به کار گرفته شد، به عنوان یکی از مؤثرترین کانسپت های دهه ۱۹۵۰ شناخته می شود. این خودروی آمریکایی، پیشگام بسیاری از فناوری ها و امکاناتی بود که امروز در خودروهای مدرن مشهود است.
این کانسپت به عنوان الهام بخش برای طراحی بسیاری از خودروهای تولیدی این شرکت در دهه های 1950 و 1960 عمل کرده و عناصر طراحی آن در مدل هایی همچون شورولت کوروت (Chevrolet Corvette) و بیوک اینویکتا (Buick Invicta) به وضوح قابل مشاهده است. لسابر همچنین به عنوان نمادی از عصر طلایی طراحی خودرو در آمریکا در تاریخ این صنعت جایگاه خاصی دارد.