هواپیماهایی با اندازهها و طراحیهای گوناگون همواره به عنوان نمایندگان حیرتانگیز سفرهای هوایی، در سرتاسر دنیا مخاطبان را شگفتزده کردهاند.
طبق گزارشی از روزیاتو، با تعامل نوآوریهای خلاقانه و مهندسی مدرن، تولیدکنندگان هواپیما به طور مداوم در تلاش هستند تا ابعاد و وزنی که میتوانند برای هواپیماهای جدید در نظر بگیرند را دوباره تعریف کنند و شگفتیهای سفر هوایی را به عرصه بیاورند.
از کوچکترین هواپیماهای تکسرنشین گرفته تا هواپیماهای دو طبقه با ابعاد فراوان که فضای آسمان را تزیین کردهاند، شاید هیچ یک به اندازه سنگینترین هواپیماهای مسافربری، ذهن انسان را درگیر نکند. بدین ترتیب در این مطلب قصد داریم به ۵ نمونه از سنگینترین هواپیماهای مسافرتی یا ترابری در جهان بپردازیم.
۱- Antonov An-۲۲۵ Mriya
حداکثر وزن در هنگام برخاست: ۶۴۰،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت: ۱۹۰ تن
وزن خالی: ۲۸۵،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت سوخت: ۳۷۵،۰۰۰ لیتر
ظرفیت بار: ۱،۳۰۰ متر مکعب، با ابعاد ۴۳.۳۵ متر طول، ۶.۴ متر عرض و ۴.۴ متر ارتفاع
موتورها: ۶ موتور توربوفن Progress D-۱۸T، هر یک با توان ۲۲۹.۵ کیلو نیوتن (۵۱،۶۰۰ پوند)
حداکثر سرعت: ۸۵۰ کیلومتر بر ساعت
برد: ۱۵،۴۰۰ کیلومتر با حداکثر سوخت
هواپیمای An-۲۲۵ Mriya، که توسط شرکت آنتونوف ساخته شده است، علیرغم از دست رفتن تأسفبار آن در جریان حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، هنوز هم به عنوان سنگینترین هواپیمای ساختهشده به دست انسان شناخته میشود. این غول پرواز با شش موتور توربوفن، پیشتر برای انتقال محمولههای عجیب و غریب مانند شاتلهای فضایی و مدارگردها به کار میرفت.
بعد از اینکه برنامه فضایی شوروی به دنبال فروپاشی این ابرقدرت، متوقف شد، هواپیمای Antonov An-۲۲۵ Mriya به عنوان وسیلهای برای جابجایی بارهای سنگین برای خطوط هوایی آنتونوف به کار گرفته شد. متأسفانه، نسخهای که به طور کامل ساخته شده بود در سال گذشته در پی حمله نیروهای روسی به فرودگاهی در اطراف کییف تخریب شد و علیرغم اعلام آنتونوف برای بازسازی آن، پیشرفتی در این مسیر صورت نگرفته است.
۲- Airbus A۳۸۰
حداکثر وزن در هنگام برخاست: ۵۶۰،۰۰۰ کیلوگرم
خدمه: ۲ نفر (در کابین خلبان)
ظرفیت: مسافر: معمولاً ۵۷۵ نفر، حداکثر ۸۵۳ نفر
بار: ۱۷۵.۲ متر مکعب
وزن خالی: ۲۸۵،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت سوخت: ۳۲۳،۵۴۶ لیتر
موتورها: ۴ موتور توربوفن Trent ۹۷۰-۸۴/۹۷۰B-۸۴ یا GP۷۰۰۰، هر یک با ۳۴۸ کیلو نیوتن (۷۸،۰۰۰ پوند) قدرت
سرعت کروز: ۹۰۳ کیلومتر بر ساعت، معادل ۰.۸۵ ماخ
برد: ۱۴،۸۰۰ کیلومتر
در رده دوم، هواپیمای دو طبقه سوپرجامبو Airbus A۳۸۰ قرار میگیرد، که به دلیل ابعاد بسیار بزرگ و توانایی شگفتانگیز آن در حمل مسافران، به عنوان “پادشاه آسمانها” شناخته میشود. این هواپیما به عنوان بزرگترین هواپیمای مسافربری تجاری در سطح جهان عمل کرده و به تنهایی توسط سازمان هوانوردی فدرال به عنوان “سوپر” دستهبندی شده است.
با وجود ابعاد عظیم خود، Airbus A۳۸۰ دارای حداقل وزن برخاست ۵۶۰ تن (معادل ۵۶۰،۰۰۰ کیلوگرم) است. اگرچه این سوپرجامبو یک شاهکار بینظیر به شمار میرود، اما با چالشهای غیرمنتظرهای روبرو شد که نهایتاً منجر به توقف زودهنگام تولید آن گردید. اما علیرغم عمر کوتاه تولیدش، A۳۸۰ همچنان نماد شگفتانگیز و پیشرو در صنعت هوانوردی باقی مانده است.
۳- Boeing ۷۴۷-۸F
حداکثر وزن در هنگام برخاست: ۴۴۸،۰۰۰ کیلوگرم
خدمه: ۲ نفر (در کابین خلبان)
ظرفیت بار: ۸۷۳.۷ متر مکعب
وزن خالی: ۱۹۷.۱ تن
ظرفیت سوخت: ۲۲۶،۱۲۰ لیتر
موتورها: ۴ موتور توربوفن GEnx-۲B۶۷، هر کدام با ۲۹۶ کیلونیوتن (۶۶،۵۰۰ پوند) توان
سرعت کروز: ۸۹۸ کیلومتر بر ساعت، معادل ۰.۸۴۵ ماخ
برد: ۷،۸۹۹ کیلومتر
این هواپیمای بزرگ و مشهور به عنوان ملکه آسمانها، یعنی Boeing ۷۴۷، شایستگی این فهرست را دارد. نسخه ۷۴۷-۸ F، آخرین طراحی و بزرگترین مدل ترابری از نوع فریتر این خط هوایی به شمار میرود و قابلیت تحمل وزنی حدود ۴۴۸.۷ تن یا ۴۴۸،۷۰۰ کیلوگرم را دارد.
در مقایسه، مدل مسافربری آن با نام Boeing ۷۴۷-۸، وزنی در حدود ۴۴۳.۶ تن یا ۴۴۳،۶۰۰ کیلوگرم دارد و میتواند بیش از ۴۶۰ مسافر را در چینش معمول کابین سهکلاسه نظارت کند، در حالی که مدل ۷۴۷-۴۰۰ ER، با حداکثر وزن برخاستی در حدود ۴۱۲.۷ تن یا ۴۱۲،۷۷۰ کیلوگرم، در ردههای پایینتر قرار دارد.
۴- Antonov An-۱۲۴
حداکثر وزن در هنگام برخاست: ۴۰۲،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت: ۱۵۰،۰۰۰ کیلوگرم
وزن خالی: ۱۸۱،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت سوخت: ۲۶۲،۷۱۵.۱۵ لیتر
موتورها: ۴ موتور توربوفن با بایپس بالا از نوع Progress D-۱۸T، هر کدام با ۲۲۹ کیلونیوتن (۵۱،۰۰۰ پوند) عملکرد
حداکثر سرعت: ۸۶۵ کیلومتر بر ساعت
برد: ۳،۷۰۰ کیلومتر با حداکثر بار
یکی دیگر از تولیدات آنتونوف، یعنی هواپیمای باربری چهار موتوره An-۱۲۴، در جایگاه چهارم این لیست از سنگینترین هواپیماهای مسافربری یا ترابری غیرنظامی قرار دارد. این هواپیما در سالهای آغازین خود با ثبت رکوردهای جهانی نظیر بزرگترین هواپیمای آن زمان و سنگینترین بار تجاری حمل شده به صورت هوایی، افتخارات زیادی را در دوران جنگ سرد برای اتحاد جماهیر شوروی کسب کرد.
مانند Boeing ۷۴۷، An-۱۲۴ نیز دارای طراحی خاصی بوده و نسخههای متعددی ساخته شده است. جدیدترین نوع، AN-۱۲۴-۱۰۰M-۱۵۰، با حداکثر وزن برخاستی حدود ۴۰۲ تن (یا ۴۰۲،۰۰۰ کیلوگرم)، یکی از بزرگترین کشتیهای باری غیرنظامی در جهان به حساب میآید.
۵- Lockheed C-۵M Super Galaxy
حداکثر وزن در هنگام برخاست: ۳۸۱،۰۰۰ کیلوگرم
ظرفیت: ۳۶ پالت مستر ۴۶۳ لیتری (۱۲۷،۴۵۹ کیلوگرم)
وزن خالی: ۱۷۲،۳۶۵ کیلوگرم
ظرفیت سوخت: ۱۹۳،۶۰۰ لیتر
موتورها: ۴ موتور توربوفن General Electric F۱۳۸-۱۰۰، هر کدام با ۲۳۰ کیلونیوتن (۵۱،۰۰۰ پوند) قدرت
حداکثر سرعت: ۸۵۶ کیلومتر بر ساعت
برد: ۸،۹۰۰ کیلومتر با محمولهای به وزن ۵۴،۴۳۱ کیلوگرم
در انتهای این فهرست قابل توجه از پنج هواپیمای ترابری، Lockheed C-۵ Galaxy را مشاهده میکنیم که به عنوان یک وسیله نقلیه نظامی غولپیکر مشهور است. این هواپیمای چهار موتوره، به دلیل ظرفیت بالای خود در حمل بارهای بزرگ و استقامت بینظیرش، به ویژه در امور حمل و نقل هوایی استراتژیک بین قارهای، بسیار موثر واقع شده است.
با بهروزرسانیهای مستمر و نوآوریهایی که لاکهید مارتین در طول سالها انجام داده، میراث C-۵ Galaxy را به روز کرده و نسخه C-۵M Super Galaxy را با قابلیتهایی جدید عرضه کرده که عمر خدمات آن را تا سال ۲۰۴۰ و بالاتر افزایش میدهد. آخرین مدل این هواپیمای ترابری با سیستمهای پیشرفته و موتورها جدید، توانسته تا حدود ۳۸۱.۱ تن (۳۸۱،۱۰۰ کیلوگرم) حداکثر وزن برخاست خود را به نمایش بگذارد و اینگونه در این فهرست رتبه پنجم را به خود اختصاص دهد.
