ایسنا/خراسان رضوی تحقیقات نشان میدهد که قرنطینه ناشی از کووید، باعث تسریع در فرآیند پیری مغز در نوجوانان گردیده است.
در طول اپیدمی کووید-۱۹، دولتها در اقصی نقاط دنیا اقدام به اجرای محدودیتهای شدید از جمله دستورهای ماندن در منزل و تعطیلی مراکز آموزشی نمودند تا از انتشار این ویروس جلوگیری کنند.
مغز نوجوانان پس از دورههای قرنطینه به وضوح نشانههایی از وقفه در رشد و پیری زودرس را بروز داد که به ضعف سلامت روانی آنها نیز منجر شد. این اختلالات به شکل قابلتوجهی بر زندگی روزمره و فعالیتهای اجتماعی تأثیر گذاشته و آثار منفی آنها بر سلامت روان نوجوانان بهخوبی مستند شده است.
دوران نوجوانی و تأثیر قرنطینه کووید
نوجوانی، مرحلهای است سرشار از تحول و توسعه در زمینههای هیجانی، رفتاری و اجتماعی و زمانی است که احساس هویت، اعتماد به نفس و کنترل بر خویش شکل میگیرد. اما این اپیدمی به طور جدی تعاملات اجتماعی را برای نوجوانان محدود ساخت و منجر به افزایش گزارشها از اضطراب، افسردگی و استرس، به ویژه در بین دختران شد.
یکی از تأثیرات عمیق دیگر این همهگیری، شتاب در بلوغ مغز نوجوانان بود که این پدیده بهخصوص در دختران بیشتر محسوس است. متوسط سرعت رشد مغزی در زنان ۴.۲ سال و در مردان ۱.۴ سال اندازهگیری شد.
کووید-۱۹ تنها یک بحران بهداشتی بود؟
این ویروس در واقع یک بحران بهداشتی به شمار میرفت، اما تأثیرات عمیقتری در زندگی افراد، به ویژه نوجوانان، بهجا گذاشت.
در این پژوهش، محققان با اندازهگیری ضخامت قشر مغز، لایه بیرونی بافت مغز، به بررسی بلوغ مغز پرداختند. قشر مغز به طور طبیعی با افزایش سن، حتی در دوران نوجوانی، نازکتر میشود. استرس و چالشهای مداوم میتوانند فرایند نازک شدن این قشر را تسریع کند که با افزایش خطر ابتلا به اختلالات عصبی و رفتاری نظیر اضطراب و افسردگی همراه است. این اختلالات غالباً در دوره نوجوانی بروز میکنند و زنان بهخصوص در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
اثر قرنطینه کووید بر دختران بیشتر بود یا پسران؟
تأثیر قویتر بر روی مغز دختران احتمالاً به اهمیت تعامل اجتماعی در دوران نوجوانی دختران برمیگردد. دختران بیشتر تمایل دارند که به ارتباطات نزدیک با همسالان، به اشتراکگذاری احساسات و گفتوگو درباره مشکلات بپردازند، در حالی که پسران بیشتر به فعالیتهای فیزیکی هنگام گردهماییها تمایل دارند.
به نظر میرسد که این بیماری همهگیر منجر به انزوا بیشتر دختران شده است. اگرچه تمام نوجوانان تحت تأثیر قرار گرفتند، دختران بهویژه از این وضعیت آسیب بیشتری دیدند و این موضوع به طور قابل توجهی بر روی مغز آنها تأثیرگذار بود، هرچند نیاز به تحقیقات بیشتری وجود دارد.
پیری مغز چیست؟
بر اساس گزارشها، پیری مغز یک فرایند اجتنابناپذیر است، اما این روند برای هر فرد متفاوت است؛ مغز افراد منحصر به فرد است. کاهش یا توقف پیر شدن مغز بهعنوان یک هدف نهایی برای دستیابی به جوانی دائمی شناخته شده است.
تغییرات حافظه مرتبط با پیری مغز شامل دشواری در یادگیری اطلاعات جدید، به خاطر سپردن نامها و اعداد و یادآوری خاطرات میباشد.
با وجود اینکه پیری مغز یک امر طبیعی و غیرقابل اجتناب است، اما میتوان با رعایت چند نکته روند آن را کند کرد و شدت آن را کاهش داد. این موارد میتوانند شامل استفاده از مکملها و ویتامین D و انجام ورزش منظم باشند. همچنین باید از مصرف برخی مواد غذایی حاوی نمک زیاد، قند و شکر فراوان و محصولات گوشتی پرهیز و به جای آنها از خوراکیهای مفیدی مانند توت، مغزها، دانهها و مواد غذایی گیاهی بهره گرفت.
تحقیقات نشان داده است که آثار این روند پیری غیرقابل بازگشت نیستند و میتوان با استفاده از سلولهای بنیادی یا مولکولهای تولید شده در مغز موشها، جلوههای مختلف پیری در بدن را کاهش و حتی معکوس کرد.
محققان بیان کردند که این اقدام گام اولیهای در راستای کاهش روند پیری مغز و درمان بیماریهای مرتبط با سن محسوب میشود.
