در زمینه پیشگیری و شناسایی زودهنگام سرطان سینه، مهم است که با دو اصل اساسی آشنا شویم:
روشهای پیشگیری از سرطان
علایم هشداردهنده سرطان
بیایید به شناسایی عوامل خطر سرطان سینه و چگونگی پیشگیری از آن بپردازیم.
ترکیبی از عوامل مختلف همچون ژنتیک، محیط و سبک زندگی برای به وجود آمدن سرطان ضروری است. برخی از این عوامل قابل تغییر و اصلاح هستند در حالی که برخی دیگر خارج از کنترل فرد و غیرقابل تغییر میباشند؛ از این رو افراد میتوانند اقداماتی را برای کاهش ریسک ابتلا به این بیماری انجام دهند. بیشتر عواملی که خطر ابتلا به سرطان سینه را افزایش میدهند، قابل اصلاح میباشند.
عوامل خطر غیرقابل اصلاح
سن بالا: با افزایش سن، احتمال ابتلا به سرطان سینه بیشتر میشود. اغلب موارد این بیماری مربوط به سنین بالای ۵۰ سال است.
سابقه خانوادگی و جهشهای ژنتیکی: وجود سابقه خانوادگی مثبت، ریسک ابتلا به سرطان سینه را بیشتر میکند. در حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد بیماران مبتلا به سرطان سینه، سابقه خانوادگی این بیماری را دارند.
تحقیقات نشان داده که تقریباً تنها حدود ۱۰ درصد موارد سرطان سینه به جهشهای ارثی مربوط میشود و این میتواند برخی زنان را ترغیب کند تا به اهمیت روشهای پیشگیرانه و معاینات غربالگری توجه بیشتری داشته باشند.
سن شروع قاعدگی زیر ۱۱ سال: آغاز قاعدگی در سنین پایینتر میتواند یک عامل خطر برای سرطان سینه محسوب شود. در نخستین قاعدگی در دوره نوجوانی، بافت سینه تحت تأثیر استروژنها و دیگر هورمونها قرار میگیرد و قرار گرفتن در معرض سطوح دائمی هورمونی افزایش مییابد. قاعدگی در دختران چاق و کمتحرک زودتر آغاز میشود؛ به همین دلیل آموزش اهمیت فعالیت بدنی و رعایت یک رژیم غذایی سالم برای نوجوانان و والدین آنان حیاتی است. به ازای هر سال شروع زودتر قاعدگی، خطر ابتلا به سرطان سینه چهار درصد افزایش مییابد.
سن یائسگی بالای ۵۴ سال: یائسگی در سنین بالاتر با افزایش خطر سرطان سینه مرتبط است. پایان دورههای قاعدگی منجر به کاهش سطح هورمونهای داخلی و پایان رشد بافت سینه که در دوران باروری دیده میشود، میگردد. خطر ابتلا به سرطان سینه به ازای هر سال تأخیر در یائسگی تا سه درصد افزایش پیدا میکند.
قد: زنان با قد بلند، خطر بیشتری برای ابتلا به سرطان سینه دارند. قد در بزرگسالان میتواند نشاندهنده میزان تغذیه در دوران کودکی و نوجوانی باشد و رشد سریع قد ممکن است با خطر بالا رفتن جهشهای سلولی و احتمال سرطان مرتبط باشد.
زمینه نژادی و قومی: زنان سفیدپوست نسبت به زنان آفریقاییتبار در آمریکا، خطر بالاتری برای ابتلا به سرطان سینه دارند. زنان آسیایی تبار، اسپانیایی تبار و بومی آمریکا بهطور مشخص خطر کمتری نسبت به دیگر گروههای نژادی و قومی دارند. تفاوتهای معنادار در این خطر به احتمال زیاد ناشی از عوامل اقتصادی-اجتماعی و همچنین سبک زندگی و شرایط محیطی است.
وضعیت اقتصادی اجتماعی بهتر: ریسک ابتلا به سرطان سینه با بهبود وضعیت اقتصادی اجتماعی افزایش مییابد. زنان با وضعیت اقتصادی اجتماعی بالاتر معمولاً تمایل دارند بارداری را در سنین بالاتر آغاز کنند و تعداد فرزندان کمتری داشته باشند که هر دو این عوامل به عنوان عوامل افزایش دهنده خطر سرطان سینه شناخته میشوند.
سابقه هیپرپلازی (رشد غیرطبیعی سلولها) در بافت سینه: زنانی که از نظر بافت شناسی دارای سابقه قطعی بیماری خوشخیم «پرولیفراتیو» در بافت سینه هستند، در معرض ریسک بالاتری برای ابتلا به سرطان سینه قرار دارند. بیماری خوشخیم پرولیفراتیو به تکثیر غیرطبیعی سلولها در مجاری و لوبولهای پستان اشاره دارد.
