اخترشناسان با بهره‌گیری از تلسکوپ فضایی جیمز وب، موفق به شناسایی سه کهکشان اولیه کیهان شده‌اند که سن آن‌ها به تنها ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیون سال پس از شروع شکل‌گیری جهان بازمی‌گردد.
در تصویر ثبت‌شده توسط تلسکوپ جیمز وب، این کهکشان‌ها همچون نقاط کدر و نامشخصی مشاهده می‌شوند که از گازهای هلیوم و هیدروژن اطراف خود تغذیه می‌کنند.
این عناصر گازی با گذشت میلیون‌ها سال به رشد و توسعه این کهکشان‌ها کمک می‌کنند و فرآیند شکل‌گیری آن‌ها به اشکال بیضوی و مارپیچی را تسهیل می‌نمایند.
کسپر الم هاینتز، اخترفیزیکدان از مرکز سپیده‌دم کیهانی (DAWN) و نویسنده ارشد این مطالعه، اظهار می‌دارد: «شما می‌توانید بگویید که این نخستین تصاویر ‘مستقیم’ از فرایند شکل‌گیری کهکشان‌ها است که تاکنون مشاهده کرده‌ایم.»
او همچنین اضافه کرد: «در حالی که جیمز وب پیش‌تر کهکشان‌های اولیه‌ای را در مراحل پیشرفته‌تری از تکامل به ما نشان داده بود، اما اینجا ما شاهد آغاز تولد آن‌ها و شکل‌گیری اولین منظومه‌های ستاره‌ای در جهان هستیم.»
سال‌های اولیه پس از مه‌بانگ همواره محل توجه کارشناسان بوده است. حدود ۴۰۰ هزار سال پس از این انفجار بزرگ، جهان ما دچار تاریکی شد. این کنش وقتی به وقوع پیوست که فضای آشفته و داغ پیشین به اندازه کافی سرد گردید و اتم‌های هیدروژن خنثی شروع به شکل‌گیری کردند.
این واکنش شیمیایی سبب گردید تا کیهان در یک مه ابتدایی پوشانده شود، مِه‌ای که حدود ۱ میلیارد سال پس از انفجار بزرگ جهان را در بر داشت، تا اینکه نور اولین نسل از ستارگان جهان را فراگرفت.
تحقیقات اخیر نشان داده است که کهکشان‌های کوتوله‌ای که در چند صد میلیون سال اول کیهان شکل گرفته‌اند، به طور شگفت‌انگیزی نقشی کلیدی در از بین بردن این فضای مه‌آلود ایفا کرده‌اند.
داراچ واتسون، یکی از نویسندگان این پژوهش، در این باره گفت: «این روندی است که ما در مشاهدات خود آغاز آن را مشاهده می‌کنیم. این کهکشان‌ها مشابه جزایر درخشانی در دریای گازهای خنثی و کدر به نظر می‌رسند.»
ابزار فروسرخ قدرتمند تلسکوپ جیمز وب توانسته است ساختار نور جذب‌شده توسط این سه کهکشان و اطراف آن‌ها را به تصویر کشد.
این تصویر همچنین نشان می‌دهد که کهکشان‌ها به شکل مخازن وسیع و متراکم از گاز هیدروژن خنثی هستند و هنوز اولین ستاره‌های خود را به دنیا نیاورده‌اند. برای به‌وجود آمدن ستاره‌ها، برخی از این بخش‌های گاز اولیه باید در حفره‌های بسیار متراکم ادغام شوند که کلید شکل‌گیری اجرام ستاره‌ای را به همراه دارد.
طبق گفته دانشمندان، احتمالاً میلیون‌ها سال طول کشیده تا اولین نسل از ستارگان در این کهکشان‌ها متولد شوند.
اخترشناسان هنوز به درک واضحی از نحوه توزیع گاز بین مراکز کهکشان‌ها و همچنین در حومه‌های کهکشانی که سیاه‌چاله‌های پرجرم را در خود دارند، نرسیده‌اند.
مشاهدات آتی نه تنها ممکن است به حل این معما کمک کنند، بلکه می‌توانند روشن سازند که آیا مخازن گاز این کهکشان‌ها به طور کامل از هیدروژن اولیه شکل گرفته‌اند یا این که از تجزیه عناصر سنگین‌تر ناشی شده‌اند.
گابریل برامر، محقق در مرکز سپیده‌دم کیهانی و یکی از نویسندگان این پژوهش، تصریح کرد: «این فرآیندی است که ما به بررسی بیشتر آن ادامه خواهیم داد، تا زمانی که بتوانیم بخش‌های بیشتری از این پازل را کنار هم بیاوریم.»
وی با تأکید بر نقش تلسکوپ جیمز وب در ثبت این فرآیند بیان کرد: «تصاویر و داده‌های مربوط به این کهکشان‌های دوردست قبل از این پروژه غیرممکن بود.»
نتایج پژوهش‌های جدید در نشریه علمی «Science» منتشر گردیده است.
منبع: یورونیوز