مهر: یک ماما گفت: رفلاکس معده در بارداری ناشی از فشار رحم و تغییرات هورمونی است که با پرهیز از درازکشی بعد از غذا و خوابیدن به پهلوی چپ قابل کنترل است.
فاطمه غیاثی، ماما درباره علل فیزیولوژیک رفلاکس در بارداری، اظهار کرد: رفلاکس معده در بارداری دو دلیل اصلی دارد. اولین دلیل فشار مکانیکی است یعنی با بزرگشدن رحم، فشار مستقیمی به معده وارد میشود که باعث بازگشت اسید معده به مری میگردد و دومین دلیل تغییرات هورمونی است. هورمونهای بارداری باعث شلشدگی دریچه مری (اسفنکتر تحتانی مری) میشوند، که این امر اجازه میدهد اسید معده راحتتر به بالا برگردد.
اصول رژیم غذایی و عادات خوراکی
غیاثی برای کاهش علائم رفلاکس معده، رعایت نکاتی را ضروری عنوان کرد و افزود: اولین مورد غذاهای محرک است. مصرف ادویهجات، غذاهای چرب، فستفود و غذاهای تند باید به شدت کاهش یابد. مورد بعدی این است که نوشیدن حجم زیاد آب بلافاصله بعد از غذا میتواند معده را بیش از حد پر کرده و رفلاکس را تشدید کند. بهتر است مایعات را بین وعدههای غذایی مصرف کنید.
وی ادامه داد: جویدن آدامس بدون قند میتواند با افزایش ترشح بزاق (که خاصیت خنثیکنندگی دارد)، به کاهش اسید معده کمک کند. و پوشیدن لباسهای تنگ در ناحیه شکم و کمر، فشار اضافی به معده وارد کرده و رفلاکس را بدتر میکند.
داروهای مجاز و درمانهای گیاهی
این ماما در خصوص انتخاب داروهای ایمن توضیح داد: داروهای ضد اسید مانند فاموتیدین و شربتهای آمینیاسید (مانند آلومینیوم امجی) ایمن هستند. در موارد شدیدتر، داروهایی مانند پانتوپرازول نیز تحت نظر پزشک تجویز میشوند.
وی ادامه داد: مصرف زنجبیل چه به صورت قرص و چه دمنوش ملایم میتواند هم به کاهش حالت تهوع کمک کند و هم سوزش سر دل را تسکین دهد.
غیاثی اضافه کرد: مصرف مکملهای آهن ممکن است در برخی افراد رفلاکس را تشدید کند؛ در این صورت زمان مصرف یا نوع مکمل باید با پزشک مشورت شود.
این ماما راهکارهایی را برای بهبود وضعیت در شب پیشنهاد داد و گفت: استفاده از چند بالش برای بالا نگه داشتن سر و سینه هنگام خواب، با استفاده از نیرو جاذبه، از بازگشت اسید جلوگیری میکند و برای اکثر افراد مؤثر است. همچنین خوابیدن به پهلوی چپ نه تنها برای گردش خون جنین مفید است، بلکه با کاهش فشار بر معده و دریچه مری، به کاهش رفلاکس کمک میکند.
وی تصریح کرد: پرهیز از دراز کشیدن بلافاصله بعد از غذا، کلیدیترین راهکار برای پیشگیری از رفلاکس است.
غیاثی در خصوص زمان مراجعه به پزشک بیان کرد: اگر رفلاکس باعث سرفههای شبانه شود، یا اگر آنقدر شدید باشد که در تغذیه مادر اختلال ایجاد کند یا خواب او را مختل نماید، باید به پزشک مراجعه کرد تا داروهای قویتر (مانند پانتوپرازول) تجویز شود.
وی در خصوص تفاوت شدت رفلاکس در بارداریهای مختلف افزود: شدت رفلاکس معمولاً در بارداری اول و دوم تفاوت بنیادینی ندارد و بیشتر به فیزیولوژی بدن مادر بستگی دارد تا شماره بارداری.
این ماما درباره دوره پس از زایمان توضیح داد: رفلاکس معمولاً پس از زایمان به سرعت بهبود مییابد، زیرا با کوچکشدن رحم، فشار از روی معده برداشته میشود. با این حال، ممکن است تا زمانی که سطح هورمونها به حالت عادی برمیگردد (چند روز تا چند هفته پس از زایمان)، علائم خفیف ادامه داشته باشد. اما در اکثر موارد، با بازگشت آناتومی به حالت قبل، رفلاکس کاملاً برطرف میشود.