عزت‌الله ضرغامی به چالش‌های مرتبط با انجمن خیرین میراث فرهنگی کشور اشاره کرد و بیان کرد که به دلیل نظام اداری، که او آن را «فشل»، «ناکارآمد» و «عین بختک» توصیف کرد، زمان زیادی به راه‌اندازی این انجمن اختصاص یافت. او همچنین از عدم تخصیص ۱۵۰۰ میلیارد تومان بودجه عمرانی وزارت میراث فرهنگی برای حوزه‌های گردشگری و صنایع دستی ابراز نارضایتی کرد.
، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در مراسم آغاز به کار انجمن میراث فرهنگی و در جمع مفاخر، خیرین و سرمایه‌گذاران، با زبانی توأم با لطیفه و شوخی، گفت: «می‌خواستم خودم ابتدایی‌ترین چراغ این انجمن را روشن کنم، به همین دلیل با حاج خانم صحبتی داشتم که در نهایت به توافق بر سر مبلغ ۱۰ میلیون تومان رسیدیم». او همچنین اشاره کرد که در این گفتگو، حاج خانم از او سؤال کرد که آیا با این مبلغ ایران قابل نجات است؟
ضرغامی افزود: «اصطلاحی به نام «میکرو قدرت‌ها» داریم؛ به این معنا که قدرت‌های کوچک وقتی تجمیع شوند، می‌توانند به یک جریان قوی تبدیل شوند. این مطلب مصداقی از بیتی از سعدی است: «مورچگان را چو بود اتفاق/ شیر ژیان را بدرانند پوست». بایستی مردم را به مشارکت در پروژه‌های بزرگ تشویق کنیم و این امر به حضور و همکاری بزرگان به عنوان پیشران‌های جریان مردمی نیاز دارد.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به اهمیت نشست نمادین انجمن خیرین میراث فرهنگی اشاره کرد و تصریح کرد: این نشست شروع یک حرکت بزرگ در تاریخ ایران به شمار می‌رود. میراث فرهنگی یکی از ارکان حیاتی برای انسجام ملی به شمار می‌آید و امروز بیش از هر زمان دیگری به وحدت و پیوستگی ملی نیاز داریم.
در ادامه، ضرغامی به قطبی‌سازی‌ها پرداخت و گفت: در مدت دو سال حضورم در وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تلاش کردم تا بین دو طرف آشتی برقرار کنم. متاسفانه در حوزه میراث فرهنگی، دو قطبی‌هایی ایجاد شده بود. زمانی که در مجلس درباره ایران باستان، کوروش و داریوش صحبت کردم، برخی از نمایندگان باتجربه و انقلابی از شنیدن این بحث‌ها ابراز تعجب کردند و احساس می‌کردند اگر درباره ایران باستان صحبت کنند، به مشکل برخواهند خورد.
او افزود: در دو سال گذشته، یکی از مسائلی که همواره به آن پرداخته‌ام، شادی بوده است. از داریوش در کتیبه‌ای که در گنجنامه موجود است، آمده است «به نام خداوندی که شادی را آفرید». یکی از گمشده‌های جامعه ما پس از انقلاب، شادی است، در حالی که این نیز بخشی از میراث فرهنگی ما به شمار می‌آید.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی سپس به معضل کمبود منابع مالی در این حوزه اشاره کرده و گفت: یکی از مشکلات تاریخی که سال‌ها انباشت شده و حتی از زمان پیش از انقلاب به ما رسیده، کم توجهی و محدودیت اعتبارات برای حفاظت از میراث فرهنگی است. این یادگاری از گذشته به ما رسیده و حدود ۳۵ هزار اثر ملی به ثبت رسیده که میانگین بودجه حفاظت از هر اثر روزانه حدود ۳۰۰ هزار تومان است. سال جاری، ۱۵۰۰ میلیارد تومان بودجه عمرانی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در نظر گرفته شده که بخشی از آن به مرمت اختصاص دارد، اما متأسفانه هیچ مبلغی از این بودجه تا کنون به وزارت ما تخصیص نیافته و امیدواریم بعداً شاهد تخصیص آن باشیم، اما سال به پایان رسیده است.
ضرغامی به ضرورت یافتن راهکارهایی در این شرایط نابسامان مالی اشاره و افزود: با چنین وضعیتی، میراث تمدنی و فرهنگی ما در حال نابودی است. البته برخی مسائل را با سفرهای خود به شهرها پیگیری می‌کنم. من در این دو سال به ۱۹۰ شهر سفر کرده‌ام و تعداد زیادی روستا را نیز دیدم. برخی شهرها دارای تا ۲۰ اثر تاریخی هستند که برخی از مشکلات را می‌توان به‌طور حضوری حل کرد. ما تنها با چالش‌هایی از قبیل دستگاه‌های اوقاف مواجه هستیم و یا تعدادی از این املاک کثیرالمالک‌اند؛ این موضوعات را باید حضوری پیگیری کرده و حل کنیم، اما همکاری مردم نیز الزامیست.
او افزود: البته در کشورهای دیگر، با اینکه به‌طور فراوان به آنها سفر نکرده‌ام و زمانم را بیشتر به شهرهای داخلی اختصاص داده‌ام، اما هر جا که می‌روم به‌طور اجمالی مشکلات مشابهی را می‌بینم، اما وضعیت ما نسبت به بسیاری از کشورهای دیگر بهتر است، به‌ویژه در زمینه دانش مرمت.
ضرغامی سپس به برخی چالش‌های موجود در تأسیس انجمن خیرین میراث فرهنگی اشاره کرد و افزود: آقای دارابی ـ معاون میراث فرهنگی ـ یک سال برای تأسیس این انجمن تلاش کرد و نظام اداری ما به قدری ناکارآمد و فشل است که به نظر می‌رسید عین بختک باشد؛ این مسئله همچنین مورد قبول ریاست‌جمهوری نیز قرار دارد. در این نظام اداری ناکارآمد که نزدیک به یک صد سال است بر ما سایه انداخته، باید تغییراتی ایجاد شود. تنها یک سال طول کشید تا موارد قانونی این انجمن حل و فصل شود.
در پایان، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با زبانی شوخی‌آمیز به موضوع حاشیه‌ها و بدفهمی‌های گاه‌به‌گاه موجود در رسانه‌ها اشاره کرد و بیان کرد: «در یک برنامه تلویزیونی گفته بودم که حضرت ابراهیم (ع) یک شب به بحث با ستاره‌پرستان، یک شب با ماه‌پرستان و یک شب نیز با خورشیدپرستان نشسته بود. اگر امروزه چنین حوادثی رخ می‌داد، دستگاه‌های نظارتی احتمالاً پرونده‌ای برای او ترتیب می‌دادند که نام نبوّت او به‌کلی فراموش می‌شد».