توضیحاتی از سوی یک مدیر سینمایی/ تشکیل گروه «فرهنگ» به منظور پاسخ به انتقادات

به تازگی طرحی به نام گروه سینمایی فرهنگ به تصویب سازمان سینمایی رسیده است که به منظور اکران و حمایت از فیلم‌های غیرتجاری ایجاد شده و در اخبار منتشر شده، مباحثی به‌ویژه در ارتباط با همپوشانی این گروه با سینمایی هنر و تجربه مطرح شده است.

هاشم میرزاخانی – مدیرعامل موسسه سینماشهر – که در کنار محمد خزاعی (رییس سازمان سینمایی)، حبیب ایل‌بیگی (معاون نظارت و ارزیابی سازمان)، روح‌الله سهرابی (مدیرکل دفتر نظارت بر عرضه و نمایش فیلم) و مجید زین‌العابدین (مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی) از اعضای شورای گروه سینمایی فرهنگ است و مسئولیت اجرای این طرح را نیز بر عهده دارد، به تشریح جزئیات مربوط به آن پرداخت.

گروه سینمایی فرهنگ چه مفهومی دارد؟

وی در پاسخ به این سؤال که گروه سینمایی فرهنگ چیست و آیا فیلم‌های دیگر غیرفرهنگی به حساب می‌آیند که فقط این گروه فرهنگی خوانده شده و به‌طور خاص چه فیلم‌هایی را در بر می‌گیرد، گفت: ما درباره حمایت از آثاری که عمدتاً جنبه تجاری کمتری دارند، واژه فرهنگی را به کار می‌بریم. البته باید ذکر شود که کل سینما جزو فرهنگ به شمار می‌رود ولی بسیاری از آثار به‌طور خاص برای تأمین نیازهای بازار و گیشه طراحی و تولید می‌شوند. بنابراین، این گروه و نامگذاری آن به هیچ وجه نافی فعالیت‌های سایر همکاران و آثار آنها نیست. برخی از فیلم‌هایی که در سینماها به نمایش درمی‌آیند، فروش بالایی ندارند و به‌طوری که شایسته است، در چهار هفته ابتدایی اکران – که بر اساس قراردادها مشخص می‌شود – نمی‌توانند عملکرد خوبی داشته باشند، در حالی که قابل تحسین هستند. لذا این فیلم‌ها همواره تحت سایه فیلم‌های کمدی و پرفروش باقی می‌مانند. به همین دلیل، همواره بحثی وجود داشته مبنی بر تسلط فیلم‌های کمدی بر گیشه و ضرورت یافتن راهکارهایی برای ارائه فرصت‌های بهتر به تمامی فیلم‌های باارزش. در این راستا، طرحی پیشنهاد شد که سینماهایی با بیش از پنج سالن، بتوانند از اکران فیلم‌های مذکور حمایت کنند.

وی ادامه داد: طی امسال، حداکثر ۱۴ هفته برای اکران فیلم‌ها در نظر گرفته شده است، زیرا در سال گذشته، طولانی شدن اکران برخی فیلم‌ها منجر به بروز اعتراضاتی شد. به همین خاطر، امسال سقف اکران ۱۴ هفته تعیین شده و در نظر گرفته شده که اگر اکران فیلم‌های تجاری ادامه پیدا کند، سینمادارها ملزم به کنار گذاشتن سالن‌هایی برای نمایش فیلم‌های فرهنگی و اندیشه خواهند شد. به‌عنوان مثال، فیلمی همچون «آسمان غرب» که تعداد سالن‌هایش به زیر ۵۰ کاهش یافته، ولی همچنان قابلیت نمایش دارد، می‌تواند اکرانش را ادامه دهد.

بنابراین، توافقاتی با پردیس‌های سینمایی بیش از پنج سالن صورت گرفته است که یکی از سالن‌های خود را به نمایش آثار فرهنگی اختصاص دهند تا اکران این فیلم‌ها پس از گذر از چهار هفته (نقطه پایانی فروش) ادامه یابد و از مزایای پنج هفته نمایش فیلم‌های تجاری بهره‌مند شوند؛ به این معنا که با اکران فیلم‌های پر فروش، فیلم‌های فرهنگی که عمدتاً در گیشه موفقیتی نداشته‌اند، همچنان فرصتی برای نمایش در سینماهای بزرگ به دست خواهند آورد. این تصمیم به نفع سازندگان آثار تجاری و نیز مروجان آثار فرهنگی خواهد بود تا در فضای پردیس‌های بزرگ کشور، فرصت نمایش بیشتری داشته باشند.

اختلافات میان گروه سینمایی فرهنگ و هنر و تجربه

میرزاخانی در پاسخ به این پرسش که این شرایط چه تفاوت‌های اساسی با آنچه در گروه هنر و تجربه رخ می‌دهد دارد، با توجه به اینکه بسیاری از فیلم‌های غیرمستند فقط به دلیل عدم رقابت مناسب با فیلم‌های کمدی و رسیدن به کف فروش، به اکران هنر و تجربه منتقل می‌شوند، گفت: بله، این مسأله در مورد برخی فیلم‌ها صحیح است و به نظرم اکنون تولیدکنندگان و صاحبان آثار می‌توانند از این روش برای اکران گسترده‌تر فیلم‌ها بهره‌برداری کنند. برنامه‌ریزی ما به گونه‌ای طراحی شده که پنج هفته، معادل روزانه پنج سانس، به گروه سینمایی فرهنگ اختصاص یابد و در نشستی که به‌زودی با حضور اعضای این شورا برگزار خواهد شد، نام فیلم‌ها مشخص خواهد شد. اما در گروه هنر و تجربه، غالباً برنامه‌ریزی‌ها به‌شکل تک سانس و در چند سینمای محدود صورت می‌گیرد، یعنی معمولاً تنها یک یا دو سانس در هفته ارائه می‌شود. در حالی‌که آنچه برای گروه سینمایی فرهنگ پیش‌بینی شده این امکان را به برخی آثار هنر و تجربه که دغدغه اکران دارند، می‌دهد تا فضای دو ماهه نمایش در سالن‌های بیشتری را به دست آورند.