محسن جاهد، تهیهکننده سینما در خصوص چالشهای فیلمسازی پیرامون راهپیمایی اربعین اظهار داشت: بخش خصوصی بهطور عمده تمایلی به تولید آثار مرتبط با اربعین یا زمینههای سینمای دینی ندارد؛ زیرا بر اساس تجربه، این نوع تولیدات کمتر مورد حمایت قرار میگیرند و بدینترتیب ترجیح میدهند به سراغ مضامین دیگری بروند.
وی همچنین افزود: از سوی دیگر، فرهنگسازی لازم میان مخاطبان انجام نشده است تا آنها به تماشای فیلمهای دینی بپردازند. در حالی که ما در یک جامعه دینی زندگی میکنیم، اما تلاش کافی برای ترغیب مردم به تماشای فیلمهای دینی صورت نگرفته است. آیا فیلمی بهتر از «محمد رسول الله(ص)» سراغ دارید؟ اما فروش آن نسبت به هزینه تولیدش چقدر بوده است؟ ما هیچگونه فرهنگسازی مؤثری برای جذب مخاطب نداشتهایم. در حقیقت، در جامعهای با مبانی دینی، هنوز نتوانستهایم بین مردم رغبت به تماشای این گونه فیلمها ایجاد کنیم.
این تهیهکننده در پاسخ به سوالی درباره راهکارهای لازم برای بازگشت فیلمسازان به عرصه تولید در این زمینه، ادامه داد: بایستی از فیلمسازان کاربلد در حوزه تولید، ساخت و اکران حمایت کنیم تا آثار باکیفیتی به تولید برسد. سریال «شب دهم» مثالی از آثاری است که اگر در قالب سینما ارائه میشد، موفقیت خوبی را تجربه میکرد.
حمایت نهادها باید هماکنون مالی و هم محتوایی باشد.
او در ادامه بیان کرد: فیلمسازان نیاز به حمایت یک نهاد خاص ندارند. ممکن است یک فیلم با هزینه ۲۰ میلیارد تومان ساخته شود، اما نهادها برآورد میکنند که تولید آن ۸۰ میلیارد تومان هزینه دارد. همین امر باعث میشود تهیهکننده بدون هیچ زحمتی ۲۰ میلیارد سود کند و دیگر نگرانی برای تولید اثر یا اکران آن در مضامین خاص دینی باقی نماند.
جاهد گفت: بنابراین، اگر یک تهیهکننده مستقل دارای منابع مالی باشد، ریسک کرده و سعی میکند فیلمی بسازد که قابلیت فروش داشته باشد و هزینه تولید بهنوعی بازگردانی شود.
وی افزود: تولید فیلم مرتبط با اربعین در حال حاضر دغدغهای برای ما نیست. چند سال است که این راهپیمایی بهطور با شکوهی برگزار میشود؟ نهادهایی که برای تولید فیلمها سرمایهگذاری میکنند، به خوبی میدانند که هیچ حرکت مذهبی در سطح جهانی همچون این اربعین بازتابی اینچنینی ندارد، اما چرا هنوز دغدغهای برای تولید آثار سینمایی در این زمینه وجود ندارد؟ حتی میشد از برخی فیلمسازان نظیر آقای صدرعاملی خواسته شود تا در این موضوع فعالیت کنند.
وی تأکید کرد: حمایت میتواند ابعاد متعددی داشته باشد و یکی از این ابعاد همین است. اگر نهادها یک فراخوان برای تولید فیلمی در مورد اربعین صادر کنند، به احتمال زیاد با استقبال بینظیری مواجه خواهند شد. سازندگان فیلم نیز از اینکه به این موضوع بپردازند، افتخار میکنند.
آثاری که تا بهحال تولید شدهاند، از تیزر و آنونس فراتر نمیروند.
وی درباره فیلم «ناسپاس» و تجربه اکران آن توضیح داد: به دلیل همزمانی با ماه رمضان، قرار بود این فیلم را در طرح اذان تا اذان به نمایش بگذاریم. پس از اکران برخی افراد گفتند: چرا مردم در فاصله بین دو اذان به جای مسجد به سینما مراجعه کنند؟ فیلم اکران خود را آغاز کرده بود و متوقف کردن آن ممکن نبود. پس از اکران «ناسپاس» در طرح اذان تا اذان، عدهای ماجرای مشابهی را مطرح کردند و بیان کردند: چرا مردم در این زمان به سینما میروند به جای اینکه به مسجد بروند؟ این مسأله به محل اصلی خود باز میگردد.
جاهد با اشاره به اینکه بازگشت هزینه این گونه فیلمها نیازمند حمایت نهادهاست، افزود: یک تهیهکننده از پیمان قاسمخانی میخواهد فیلمنامهای کمدی بنویسد و برای آن یک میلیارد تومان هزینه میکند، اما چرا از او یا آقای محلوجی و دیگران نمیخواهند که با هزینههای بیشتر، فیلمی در مورد اربعین بنویسند؟ با اینکه این هزینهها در مقایسه با تولید یک فیلم چندان زیاد نیست، اما تهیهکننده به تنهایی قادر به تأمین آن نیست و بنابراین حمایت نیاز است.
این تهیهکننده با اشاره به محتوایی که تا به امروز درباره اربعین تولید شده است، خاطر نشان کرد: در این سالها برخی فیلمسازان و مردم بهطور مستقل و با دوربین به راهپیمایی اربعین رفته و آن را در حد توان خود ثبت کردهاند. این امر نشاندهنده وجود انگیزه در بین مردم و فیلمسازان است. هرچند این انگیزه زیاد است، ولی به دلیل عدم حمایت مالی کافی در حد و اندازه تولید یک فیلم سینمایی، نتیجه کارها به صرف آثار موبایلی، تیزرها یا کلیپها محدود میشود.
