بیماری سیروز کبدی عمدتاً به دلیل مصرف طولانی مدت الکل یا ابتلا به عفونتهای ویروسی خطرناک مانند هپاتیت به وجود میآید.
کبد به عنوان یکی از ارکان ضروری و حیاتی بدن، در قسمت راست شکم و پایین دندهها قرار دارد. وظایف اساسی کبد شامل موارد زیر است:
تولید صفرا برای جذب و ذخیره چربیها، کلسترول و سایر مواد مغذی، ذخیره قند و ویتامینها برای استفاده در طولانیمدت، تصفیه خون و حذف سموم از بدن، مانند الکل و باکتریها، تولید پروتئین و همچنین کمک به فرآیند لخته شدن خون در مواقع لازم.
زمانی که سیروز کبدی رخ میدهد، بافت سالم کبد تحت تأثیر قرار گرفته و با بافت زخم و اسکار جایگزین میشود و این فرآیند به صورت مداوم ادامه مییابد. این بافت زخمی به عنوان اسکار عمل کرده و مانع از عملکرد صحیح کبد میشود.
به دنبال تغییر بافت کبد به بافت اسکار، جریان خون به کبد با اختلالاتی مواجه میشود و در نتیحه فرآیندهای متعددی از جمله پردازش مواد مختلف، کنترل هورمونها، تصفیه مواد سمی، تولید پروتئین و دیگر فعالیتهای ضروری کبد به تدریج به کندی انجام میگیرد و این میتواند سبب بروز مشکلات جدی برای بدن شود. بهگونهای که متاسفانه در مراحل پایانی سیروز کبدی، این بیماری به وضوح تهدیدی برای زندگی فرد به حساب میآید!
علل بروز سیروز کبدی
همانطور که پیشتر ذکر شد، مصرف مشروبات الکلی و ابتلا به بیماری هپاتیت از رایجترین علل ایجاد سیروز کبدی محسوب میشوند. علاوه بر این، عواملی همچون چاقی مفرط، ابتلا به دیابت، بیماریهای کبدی دیگر مانند کبد چرب غیرالکلی و استفاده نادرست از چندین داروی گیاهی یا شیمیایی همزمان، که میتوانند به کبد آسیب برسانند، از دیگر دلایل ایجاد این بیماری به شمار میآیند.
علائم بیماری سیروز کبد
نشانههای این بیماری مزمن به شدت و مرحله آن بستگی دارد. به طوری که برخی از افرادی که در مراحل اولیه بیماری هستند، ممکن است هیچ نشانه خاصی را احساس نکنند. شایعترین علائم اولیه سیروز کبدی شامل:
کاهش اشتها، احساس خستگی و ضعف شدید، خونریزی بینی، حالت تهوع و استفراغ، تب و کاهش وزن ناگهانی است.
با پیشرفت بیماری و تشدید وضعیت کبد، عوارض وخیمتری بروز خواهد کرد. علائم این مرحله شامل موارد زیر است:
کبودی سریع و خونریزی آسان، زردی پوست و چشمها، خارش پوست، تورم در نواحی پا مانند مچ و ساق، تجمع مایعات در حفره شکم، ادرار به رنگ قهوهای یا نارنجی، مدفوع رنگ روشن، کاهش کارایی ذهن و ظهور مشکلاتی در تمرکز و حافظه، وجود خون در مدفوع، تغییر فرم عروق خونی و به اصطلاح عنکبوتیشدن آنها، کاهش میل جنسی، افزایش حجم سینهها و کوچک شدن بیضهها در مردان و یائسگی زودرس در زنان.
توجه داشته باشید که در صورت مشاهده هر یک از این علائم و عوارض در هر مرحلهای، ضروری است که به سرعت به پزشک مراجعه کرده و تحت درمان قرار گیرید تا بتوانید این بیماری را کنترل کنید و خطر مرگ و میر ناشی از آن را کاهش دهید.
