ویژگی‌های یک جوان از نگاه قرآن کریم

حجت‌الاسلام مهدی یعقوبی – کارشناس مسائل دینی – به بهانه میلاد حضرت علی‌اکبر(ع) به سه ویژگی یک جوان از منظر قرآن پرداخت و گفت: دسته اول از جوانان، جوانانی هستند که از نگاه قرآن در جامعه هضم می‌شوند و مانند آب در هر ظرفی که ریخته می‌شوند به قالب همان ظرف درآمده و سریع خودشان را می‌بازند و به رنگ دیگران در می آیند.

وی با اشاره به این ضرب‌المثل « گر خواهی نشوی رسوا همرنگ جماعت شو» ادامه داد: با پذیرش این ضرب‌المثل، اگر می‌خواهیم از چشم دنیا نیفتیم، باید تن به استعمار نرم دنیا بدهیم و سبک زندگی خود را همسو با غرب و شرق عالم کنیم و نتیجه‌اش این می‌شود که وقتی از اهل جهنم می پرسند که چرا جهنمی شدید، می‌گویند «وَکُنَّا نَخُوضُ مَعَ الْخَائِضِینَ» پیوسته با اهل باطل همنشین و همصدا بودیم،(45 مدثر)

این کارشناس مسائل دینی خاطرنشان کرد: خداوند در قرآن، انسان‌ها را دعوت به اثرپذیری از «رنگ الهی» نه همرنگی با جماعت کرده است. «صِبْغَةَ اللَّهِ و مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً» رنگ خدایی (بگیرید) و چه رنگی از رنگ خدایی بهتر است؟ (۱۳۸ بقره)، با همه این تفاسیر باز عده‌ای از جماعت حداکثری تبعیت می‌کنند. «وَ إِن تُطِع أَکثَرَ مَن فِی الأَرضِ یُضِلُّوکَ عَن سَبِیلِ اللهِ‏» و اگر از بیشتر مردم روی زمین پیروی کنی تو را از راه خدا گمراه می‌کنند (انعام۱۱۶).

حجت‌الاسلام یعقوبی یادآور شد: قرآن ملاک حق را اکثریّت نمی‌داند بلکه «حقیقت» می‌داند. حال اگر در برهه‌ای از زمان اکثریت از نظر فکری و عقلی آن قدر رشد کرده باشند که توانایی درک حقایق را داشته باشند قطعاً پیروی از این اکثریّت نه تنها اشکالی ندارد بلکه بسیار پسندیده است امّا چنانچه اکثریّت از روی جهل و نادانی تصمیمی را اتّخاذ کنند هرگز تبعیت از این اکثریّت از نظر قرآن دارای توجیه نیست.

وی افزود: دسته دیگر، جوانانی هستند که در جامعه در برابر آلودگی‌ها مقاومت می‌کنند؛ مانند اصحاب کهف. خدا درباره ایشان می‌فرماید «إنَّهُمْ فِتْیةٌ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَ زِدْناهُمْ هُدیً» (۱۳کهف) اصحاب کهف جوانانی بودند که به پروردگارشان ایمان آوردند و ما بر هدایت آنها افزودیم.

این کارشناس مسائل مذهبی ابراز کرد: «فتیة» در آیه فوق جمع فتی در اصل به معنی جوان نوخاسته و شاداب است ولی گاهی به افراد صـاحـب سـن و سالی که روحی جوان و شاداب دارند نیز گفته می‌شود و معمولا این کلمه بـا یـک نـوع مـدح بـخـاطـر صـفـات جـوانـمـردی و مـقـاومـت و شـهـامـت و تسلیـم در مقابل حق همراه است.

حجت‌الاسلام یعقوبی بیان کرد: امـام صـادق(ع) از یکی از یاران خود پرسید «فتی» به چه کسی می‌گـویـنـد؟ او در پـاسـخ عـرض کـرد: بـه جوان فـتـی می‌گوئیم، امام فـرمود: آیا تو نـمی‌دانی که اصحاب کهف همگی کامل مرد بودند، اما خدا از آنها به عنوان «فتیه» نام برده چون ایمان به پروردگار داشتند. سپس اضافه فرمود «من آمن بالله و اتقی فهو الفتی» هر کس به خدا ایمان داشته باشد و تقوا پیشه کند جوانمرد است.(نور الثقلین ج ۳ ص ۲۴۴.)

وی اظهار کرد: یک انسان می‌تواند سن و سال بالا داشته باشد ولی جوان حساب شود چون مبنای جوانی، جوانمردی است و چه جوانمردی بالاتر از جوانمردی نسبت به خدا و امر خدا.

این کارشناس مسائل دینی اضافه کرد: دسته سوم، جوانانی هستند که سعی می‌کنند «جامعه» را تغییر دهند،جوانی مانند ابراهیم نبی، او جوانی بود که جامعه‌اش را تکان داد. «قَالُوا سَمِعْنَا فَتًی یَذْکُرُهُمْ یُقَالُ لَهُ إِبْرَاهِیمُ (گروهی) گفتند: «شنیدیم جوانی از (مخالفت با) بتها سخن می‌گفت که او را ابراهیم می‌گویند. (۶۰ انبیاء)

حجت‌الاسلام یعقوبی در ادامه اظهار کرد: چه ما بخواهیم و چه نخواهیم، جوانان موتور محرکه یک جامعه هستند.

نگاه ناصحیح به جوانان

وی با بیان اینکه نگاه امروزی جامعه ما به جوان و دوران جوانی نگاه صحیحی نیست، تاکید کرد: این نگاه با واقعیت‌های روحی و جسمی و توانایی‌های یک جوان به هیچ وجه سازگار نیست. اگر نگاه دین و روایات به جوانان به درستی فهمیده شود، میزان خطای جامعه امروز ما بیشتر معلوم می‌شود. دفاع مقدس خط بطلان واضحی بر نگاه سخیف جامعه امروز به جوان است.

نگاه دین به جوانان

این کارشناس مسائل مذهبی ادامه داد: نگاه دین به جوانان با نگاه رایج جامعه متفاوت است. دخترها از ۹ سالگی و پسرها از ۱۵ سالگی مکلف و در قبال اعمال خودشان مسئول می شوند. این نگاه دینی است، ولی در نگاه جامعه یک پسر ۱۴ ساله مسئول شناخته نمی‌شود.این نگاه به جوان باید کنار گذاشته شود تا «علی لندی‌» های جامعه خودشان را بروز بدهند.