همه ما در مراحل مختلف زندگی به احتمال زیاد با آکنه مواجه شده‌ایم. ضایعاتی که بر روی صورت یا سایر نقاط بدن ظاهر می‌شوند و هیچ کس تمایلی به وجود آنها ندارد؛ به خصوص زمانی که تأثیر منفی آن بر اعتماد به نفس و روابط اجتماعی بیشتر احساس می‌شود.
لازم به ذکر است که آکنه یک اختلال پوستی رایج است و نزدیک به ۱۰ درصد از جمعیت جهانی با آن دست به گریبانند. عوامل متعددی در بروز آکنه تأثیرگذارند، از جمله تولید سبوم و کراتین، باکتری‌های مرتبط با آکنه، تغییرات هورمونی، انسداد منافذ و التهاب.
ارتباط رژیم غذایی با آکنه همیشه موضوعی پر بحث بوده است، اما تحقیقات نوین نشان می‌دهند که نوع غذاهایی که مصرف می‌شود، می‌تواند در بروز آکنه نقشی کلیدی ایفا کند. در این مقاله به بررسی ۷ نوع ماده غذایی می‌پردازیم که ممکن است در ایجاد آکنه مؤثر باشند و درباره اهمیت کیفیت رژیم غذایی گفتگو خواهیم کرد.
۱. قند و شکر، همدستان همیشگی اختلالات پوستی
پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد افرادی که دچار آکنه هستند به اندازه بیشتری به مصرف کربوهیدرات‌ها تمایل دارند نسبت به افرادی که آکنه کمتری دارند یا اصلاً آکنه ندارند.
غذاهای غنی از کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده شامل:
– نان، کراکر، غلات یا دسرهایی که با آرد سفید تهیه می‌شوند.
– ماکارونی ساخته شده از آرد سفید
– برنج سفید و انواع رشته‌های برنجی
– نوشابه‌ها و دیگر نوشیدنی‌های قندی
– شیرین‌کننده‌هایی مانند شکر نیشکر و شربت افرا
یک مطالعه نشان داده است که افرادی که به طور مکرر قندهای اضافی مصرف می‌کنند، ۳۰٪ بیشتر در معرض خطر آکنه قرار دارند و کسانی که به طور مرتب از شیرینی‌ها و کیک‌ها استفاده می‌کنند، ۲۰٪ ریسک بیشتری برای ابتلا به آکنه دارند. این موضوع به تاثیر کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده بر قند خون و سطح انسولین مرتبط است. کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده به سرعت در خون جذب می‌شوند و باعث افزایش قند خون می‌گردند. این افزایش قند خون به نوبه خود باعث بالا رفتن سطح انسولین می‌شود که به رشد سریع‌تری سلول‌های پوستی و افزایش تولید سبوم کمک می‌کند.
۲. فراورده‌های لبنی
هنوز دقیقاً مشخص نیست که شیر چگونه ممکن است بر ایجاد آکنه تأثیر بگذارد، اما چندین فرضیه در این زمینه مطرح شده است. دو تحقیق گزارشی را منتشر کرده‌اند که نشان می‌دهد بزرگسالانی که به طور منظم شیر یا بستنی مصرف می‌کنند، چهار برابر بیشتر از سایرین دچار آکنه می‌شوند. شیر می‌تواند سطح انسولین را افزایش دهد که به نوبه خود ممکن است شدت آکنه را تشدید کند.
۳. فست فود، متهم همیشگی
هیچ یک از عوامل ذکر شده به اندازه فست فودها و سبک زندگی غربی با افزایش آمار آکنه مرتبط نیست. غذاهای فست فود مانند همبرگر، ناگت، هات داگ، سیب‌زمینی سرخ‌کرده، نوشیدنی‌های گازدار و میلک‌شیک‌ها می‌توانند خطر بروز آکنه را افزایش دهند.
۴. غذاهای غنی از چربی‌های امگا ۶
افزایش مصرف مواد غذایی سرشار از چربی‌های امگا ۶ و در عوض کاهش مصرف غذاهای حاوی امگا ۳ یکی دیگر از عواملی است که می‌تواند مسبب بروز آکنه باشد. چربی‌های اشباع از امگا ۶، همچون روغن سویا و ذرت، بدن را به سمت بروز شرایط التهابی سوق می‌دهند.
۵. شکلات
از گذشته، ارتباطی بین مصرف شکلات و افزایش بروز آکنه وجود داشته است، اما شواهد کافی در این خصوص وجود ندارد. یک تحقیق نشان داده است که مردانی که مستعد آکنه هستند و روزانه ۲۵ گرم شکلات تلخ ۹۹٪ مصرف می‌کنند، تنها بعد از دو هفته افزایش تعداد ضایعات آکنه را تجربه کرده‌اند.
۶. پودرهای مکمل بدنسازی
این محصولات منبعی غنی از اسیدهای آمینه لوسین و گلوتامین هستند که می‌توانند منجر به رشد و تقسیم سریع‌تر سلول‌های پوستی شوند و ممکن است نقش موثری در ایجاد آکنه داشته باشند.
۷. غذاهایی که به آنها حساسیت دارید
بروز آکنه ریشه در یک بیماری التهابی دارد و تمامی موادی که می‌توانند التهاب را در بدن به وجود آورند، می‌توانند زمینه‌ساز ظهور آکنه باشند. حساسیت‌های غذایی می‌توانند باعث افزایش مولکول‌های پیش‌التهابی در خون و تشدید بروز آکنه شوند.
به جای چه چیزهایی باید غذای بهتری بخوریم؟
اگرچه غذاهایی که در بالا به آنها اشاره شد ممکن است در ایجاد آکنه مؤثر باشند، اما سایر غذاها و مواد مغذی نیز وجود دارند که می‌توانند به پاکسازی پوست کمک کنند.
این مواد غذایی شامل:
– اسیدهای چرب امگا ۳: این مواد ضد التهاب هستند و مصرف منظم آنها با کاهش خطر بروز آکنه ارتباط دارد.
– پروبیوتیک‌ها: ایجاد یک روده سالم و میکروبیوم متعادل، که با کاهش سطح التهاب و خطر ابتلا به آکنه مرتبط است.
– چای سبز: حاوی پلی‌فنول‌هایی است که با کاهش التهاب و تولید سبوم در ارتباط است.
– زردچوبه: حاوی پلی‌فنول کورکومین ضد التهابی که می‌تواند به تنظیم قند خون و بهبود حساسیت به انسولین کمک کند.
– ویتامین‌های A، D، E و روی: این ویتامین‌ها نقش مهمی در سلامت پوست و ایمنی ایفا می‌کنند و ممکن است در جلوگیری از آکنه مؤثر باشند.
– رژیم‌های غذایی به سبک مدیترانه‌ای: غنی از میوه‌ها، سبزیجات، غلات سبوس‌دار، حبوبات، ماهی و روغن زیتون، که می‌تواند به کاهش شدت آکنه کمک کند.