مطالعهای جدید نشان میدهد افرادی که بهطور منظم بیش از ۸.۵ ساعت در شب میخوابند، ممکن است سطح بالاتری از یکی از نشانگرهای زیستی بیماری آلزایمر را در خون خود داشته باشند. با این حال، پژوهشگران تأکید میکنند که این ارتباط به معنای آن نیست که خواب طولانی باعث ابتلا به آلزایمر میشود.
بهگزارشانتخابو به نقل از انلی مای هلث، بسیاری از افراد تصور میکنند هرچه بیشتر بخوابند، برای سلامتی مفیدتر است. اگرچه خواب کافی و باکیفیت نقش مهمی در حفظ سلامت مغز دارد، اما نتایج یک مطالعه تازه که در مجله Alzheimer’s & Dementia منتشر شده، نشان میدهد خوابیدن بیش از ۸.۵ ساعت در شب ممکن است در برخی افراد نشانهای از تغییرات اولیه مرتبط با بیماری آلزایمر باشد.
محققان چه چیزی کشف کردند؟
در این پژوهش، اطلاعات بیش از ۲۴۰۰ سالمند بررسی شد. پژوهشگران مدت زمان معمول خواب شرکتکنندگان را با میزان پروتئین p-tau181 در خون آنها مقایسه کردند؛ پروتئینی که یکی از مهمترین نشانگرهای زیستی بیماری آلزایمر محسوب میشود.
نتایج نشان داد افرادی که معمولاً بین ۸.۵ تا ۹ ساعت یا بیشتر در شب میخوابند، سطح بالاتری از این پروتئین دارند. این ارتباط در افرادی که بیش از ۱۰ ساعت در شب میخوابیدند، حتی قویتر بود.
به گفته پژوهشگران، خواب طولانی ممکن است یکی از نشانههای اولیه تغییراتی باشد که در مغز آغاز شده است، نه عاملی که این تغییرات را ایجاد میکند.
آیا خواب زیاد باعث آلزایمر میشود؟
خیر.
این مطالعه تنها وجود یک ارتباط آماری را نشان میدهد و ثابت نمیکند که خواب طولانیمدت موجب بروز آلزایمر میشود.
متخصصان معتقدند ممکن است تغییرات اولیه مغز که سالها پیش از بروز علائم بیماری آغاز میشوند، باعث شوند فرد احساس خوابآلودگی بیشتری داشته باشد یا به خواب طولانیتری نیاز پیدا کند.
به بیان دیگر، خواب بیش از حد میتواند یکی از علائم اولیه بیماری باشد، نه علت آن. برای روشن شدن این رابطه، تحقیقات بیشتری لازم است.
چرا خواب برای سلامت مغز اهمیت دارد؟
هنگام خواب، مغز فرآیندهای مهمی را انجام میدهد؛ از جمله:
* تثبیت و پردازش خاطرات
* ترمیم سلولهای مغزی
* پاکسازی مواد زائدی که در طول روز در مغز تجمع پیدا میکنند
پژوهشهای پیشین نیز نشان دادهاند که خواب بیکیفیت با افزایش خطر بیماریهای قلبی، دیابت و کاهش عملکرد شناختی ارتباط دارد. اکنون دانشمندان در حال بررسی این موضوع هستند که آیا خواب بیش از حد نیز میتواند نشانهای از مشکلات مغزی باشد.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر پس از بیماری، سفر یا چند شب کمخوابی، گاهی بیش از ۹ ساعت بخوابید، معمولاً جای نگرانی نیست.
اما اگر بدون دلیل مشخص، برای مدت طولانی به خواب بیشتری نسبت به گذشته نیاز پیدا کردهاید یا این تغییر با علائمی مانند اختلال حافظه، گیجی یا دشواری در انجام فعالیتهای روزمره همراه است، بهتر است با پزشک مشورت کنید.
همچنین خواب طولانی ممکن است ناشی از مشکلات دیگری مانند افسردگی، آپنه خواب، عوارض برخی داروها یا سایر بیماریها باشد که نیاز به بررسی و درمان دارند.
جمعبندی
بر اساس این مطالعه، خوابیدن بیش از ۸.۵ ساعت در شب ممکن است با تغییرات اولیه مرتبط با آلزایمر ارتباط داشته باشد، اما این یافته به معنای آن نیست که خواب زیاد باعث ابتلا به این بیماری میشود. پژوهشگران معتقدند خواب طولانی میتواند یکی از نخستین نشانههای تغییرات مغزی باشد. بنابراین، اگر بهطور مداوم متوجه افزایش غیرعادی نیاز به خواب یا بروز مشکلات حافظه شدید، بهتر است برای بررسی دقیقتر به پزشک مراجعه کنید.