دو هشدار کلیدی درباره سرطان

شاید برای شما نیز پیش آمده باشد که ناگهان متوجه تغییر رنگ در مدفوع خود شده یا خون را در آن مشاهده کنید. این قضیه ممکن است موجب احساس نگرانی و اضطراب شود، اما باید بدانید که وجود خون در مدفوع یا تغییر رنگ آن می‌تواند ناشی از عوامل متفاوتی باشد که ممکن است جدی یا ساده به نظر برسند. در هر صورت، مدفوعی که حاوی خون یا رنگ تیره است، یک نشانه هشداردهنده است و باید فوراً به دنبال علت آن باشید.

سرطان روده بزرگ یکی از انواع سرطان‌هایی است که ممکن است بدون علامت باشد و در مراحل اولیه، فرد هیچ نشانه‌ای از بیماری را احساس نکند. در واقع، فاصله میان بروز نشانه‌ها و تشخیص بیماری می‌تواند طولانی باشد و این امر می‌تواند به گسترش سرطان و کاهش شانس بهبودی فرد منجر شود. در ادامه، به بررسی مهم‌ترین نشانه‌ها و علائم سرطان روده بزرگ که اغلب به راحتی نادیده گرفته می‌شوند، خواهیم پرداخت.

زیرهای مهم سرطان روده بزرگ

مدفوعی با رنگ سیاه و قیری، اسهال، یبوست، کاهش ناگهانی وزن و کاهش اشتها از نشانه‌های اساسی سرطان روده بزرگ به شمار می‌روند. فراموش نکنید که وجود هر یک از این علائم به معنای ابتلا به سرطان نیست! اما تغییر رنگ مدفوع و وجود خون در آن، اگر ناشی از مصرف غذاهای خاصی نباشد، طبیعی نبوده و باید جدی گرفته شود.

علائم سرطان روده بزرگ به دو دسته تقسیم می‌شوند: موضعی و سیستمیک. در ادامه به بررسی علائم موضعی که تأثیر مستقیم بر روی روده و اجابت مزاج فرد دارند، خواهیم پرداخت. علائم سیستمیک نیز به نشانه‌هایی اشاره دارد که تأثیرات کلی بر کل بدن دارند.

علائم موضعی سرطان روده بزرگ

• رنگ و قوام مدفوع ممکن است تغییر کند: این تغییرات ممکن است در افراد مختلف متفاوت باشد، اما هر فرد دارای یک روال خاص خود است که پزشکان معمولاً به آن توجه می‌کنند. به عنوان مثال، فردی که به طور مرتب مدفوع شل و قهوه‌ای رنگ دارد، اگر بدون دلیل خاصی متوجه سفتی و تیرگی مدفوع خود شد، باید علت آن را بررسی کند.
• تغییر در دفعات اجابت مزاج نیز نشانه‌ای است که نیاز به بررسی دارد. به عنوان مثال، فردی که معمولاً در روز سه بار به دستشویی می‌رود، اگر تنها روزی یک بار اجابت مزاج داشته باشد یا بالعکس، باید به این تغییر توجه کند.
• تغییر در شکل مدفوع و باریک شدن آن می‌تواند یکی دیگر از نشانه‌های سرطان روده بزرگ باشد. در واقع، به علت انسداد روده بزرگ توسط تومور سرطانی، روده تنگ شده و مدفوع به فرم باریک و کم قطر از بدن خارج می‌شود.
• وجود خون در مدفوع ناشی از خونریزی روده بزرگ است که منجر به مشاهده خون قرمز روشن یا تیره در مدفوع می‌شود.

بیشتر اوقات، خون در مدفوع ناشی از بواسیر (هموروئید) است، به ویژه هنگامی که خون قرمز روشن و تازه باشد. بواسیرها در واقع به دلیل ایجاد التهاب و آسیب در رگ‌های خونی مقعد شکل می‌گیرند، و این رگ‌ها به راحتی می‌توانند در حین اجابت مزاج دچار آسیب شده و خونریزی ناچیزی ایجاد کنند.

• عدم تخلیه کامل مدفوع و بروز احساس دائمی نیاز به اجابت مزاج.
• درد مداوم و گرفتگی در ناحیه شکم.
• اسهال و یبوست دو علامت دیگری هستند که بسیاری از بیماران مبتلا به سرطان روده بزرگ با آن مواجه می‌شوند و به صورت دوره‌ای به مدت معینی دچار اسهال و بعد از آن یبوست می‌شوند.
• گاز معده و نفخ، اگرچه در بسیاری از موارد به دلیل عوامل دیگری نظیر مصرف غذاهای نفاخ یا بیماری‌های التهابی روده است، اما می‌تواند نشانه‌ای هشداردهنده برای سرطان روده باشد. این علامت معمولاً در مراحل نهایی سرطان که روده به طور کامل توسط تومور مسدود شده است، بروز می‌کند.

هر یک از این علائم به تنهایی ممکن است به علت مشکلات دیگری غیر از سرطان باشد. به عنوان مثال، تهوع و استفراغ به تنهایی نشانه‌ای از سرطان نیستند، اما اگر همراه با دیگر علائم نظیر درد شکمی و یبوست دیده شوند، احتمال ابتلا به سرطان افزایش خواهد یافت.

علائم سیستمیک سرطان روده بزرگ

• کاهش وزن ناگهانی بدون دلیل: کاهش وزن بدون فعالیت ورزشی و رژیم غذایی و بخصوص بدون اراده فرد، یکی از نشانه‌های مهم این بیماری به حساب می‌آید. دلیل این امر این است که تومورها مواد مغذی و خون بدن را برای رشد خود مصرف می‌کنند، و برخی از آنها نیز موادی را آزاد می‌کنند که موجب افزایش متابولیسم شده و در نتیجه باعث کاهش وزن می‌شود.

اگر در مدت ۶ ماه تا یک سال، بدون علت مشخص حداقل ۵ کیلو یا ۵% از وزن بدنتان را از دست دادید، باید به دنبال تشخیص علت آن باشید.

• این مورد ممکن است به دلیل کاهش اشتها نیز باشد. کاهش اشتها از دیگر علائم سرطان روده بزرگ در مراحل پیشرفته به شمار می‌رود.
  خستگی دائمی و بی‌وقفه که حتی با استراحت برطرف نمی‌شود و با خستگی متعارف تفاوت دارد.
• کم‌خونی ناشی از فقر آهن: سرطان روده بزرگ می‌تواند منجر به خونریزی مزمن شود که به مرور زمان ممکن است منجر به کم‌خونی و فقر آهن گردد. علائم کم‌خونی شامل خستگی، ضعف و رنگ‌پریدگی پوست است.

در پایان لازم به ذکر است که هر فردی با مشاهده خون در مدفوع یا دیگر نشانه‌های مشابه، نباید به سرعت نتیجه‌گیری کند که به سرطان مبتلا است، زیرا این علائم ممکن است نشانگر مشکلات گوارشی دیگری نیز باشند. اما در صورت مشاهده هرگونه تغییر در عادات روده‌ای و دیگر نشانه‌ها، بهتر است به پزشک مراجعه نمایید. تشخیص به موقع می‌تواند اثر بسزایی در موفقیت روند درمان داشته باشد.

عوامل خطر شامل چاقی و اضافه وزن، استعمال سیگار و الکل، مصرف بیش از حد گوشت قرمز و کم‌تحرکی می‌باشند که می‌توانند احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش دهند.

لینک منبع خارجی: