عوامل تاثیرگذار بر سفیدی مو

در واقع موها به رنگ «سفید» درنمی‌آیند، بلکه موهای جدید سفید شروع به رشد می‌کنند؛ پس هر زمان که موی سفیدی مشاهده کردید، بدانید که فولیکول‌های مو در حال تولید موهای جدید بدون رنگدانه هستند.

تبدیل موها به خاکستری یا سفید یک پدیده طبیعی است که معمولاً با ورود به دوران میانسالی و افزایش سن همراه می‌شود. اما چه عواملی موجب این تغییر در موها می‌شوند و چه عواملی بر این پروسه تأثیر می‌گذارند؟

طبق گزارشی از فاکس‌نیوز، موها به تدریج خاکستری می‌شوند زیرا رنگدانه‌ها در فولیکول‌های مو کاهش پیدا می‌کنند. ماده‌ای که رنگ طبیعی موها را تشکیل می‌دهد ملانین است که توسط سلول‌های تخصصی ملانوسیت تولید می‌شود. این سلول‌ها با تزریق ملانین به سلول‌های مو، رنگ‌های طبیعی قهوه‌ای، سیاه، بور یا قرمز را ایجاد می‌کنند.

با سپری شدن زمان، تعداد ملانوسیت‌ها ملانین کمتری تولید می‌کنند که به کاهش تدریجی رنگدانه مو منجر می‌شود. در نهایت، برخی از فولیکول‌های مو به طور کامل تولید ملانین را متوقف می‌کنند و این امر موجب ظهور موهای خاکستری یا سفید می‌گردد.

این فرایند پیچیده تحت تأثیر عوامل مختلفی نظیر ژنتیک، شرایط محیطی و شیوه زندگی قرار دارد. در توضیحات بیشتر، می‌توان استرس، استعمال سیگار، تغذیه نامناسب، برخی شرایط پزشکی خاص و قرار گرفتن در معرض آلاینده‌ها را نیز به عنوان عوامل مؤثر در این موضوع برشمرد.

عوامل ژنتیکی
ترکیب ارثی فرد بر سفیدی موها تأثیر دارد و می‌تواند این فرآیند را تسریع و تشدید کند. اگر در خانواده‌تان افرادی وجود دارند که با سفیدی زودرس موها مواجه هستند، احتمالاً شما هم در آینده با این مشکل روبه‌رو خواهید شد.

نژاد و تبار نیز در این خصوص نقش بسزایی ایفا می‌کند. به عنوان مثال، موهای افرادی که پوست روشن‌تری دارند، به دلیل تفاوت در تولید ملانین، سریع‌تر از افراد با پوست تیره به سفیدی تمایل پیدا می‌کند.

اضطراب
اضطراب به‌تنهایی سبب سفیدی موها نمی‌شود، اما شواهد حاکی از آن است که اضطراب مزمن می‌تواند در این پروسه مشارکت داشته باشد.

هنگامی که تحت فشار و استرس هستید، بدن شما هورمون‌هایی همچون کورتیزول ترشح می‌کند. اگر این ترشح در طولانی‌مدت ادامه یابد، بر عملکرد طبیعی بدن تأثیر منفی می‌گذارد. برخی از تحقیقات نشان می‌دهد که استرس می‌تواند سلول‌های بنیادی ملانوسیت را که مسئول تولید رنگدانه مو هستند، مختل کند. این اختلال در تولید ملانین، می‌تواند به سفیدی زودرس موها منجر شود.

سیگار کشیدن
استعمال سیگار می‌تواند باعث تسریع پیری زودرس شود که یکی از عواقب آن، سفیدی مو است.

مواد شیمیایی موجود در سیگار و سموم آزاد شده از آن بر بدن، به ویژه بر فولیکول‌های مو و تولید ملانین آسیب جدی وارد می‌کنند. ترکیبات مضر موجود در دود سیگار موجب ایجاد فشار اکسیداتیو می‌شوند و به سلول‌ها صدمه می‌زنند.

فشار اکسیداتیو می‌تواند عملکرد طبیعی ملانوسیت‌ها را مختل کرده و در نتیجه، تولید ملانین را کاهش دهد و این موضوع به تسریع سفیدی موها منجر می‌شود.

عوامل تغذیه‌ای
نقص در مواد مغذی می‌تواند روند سفیدی موها را تسریع کند. هرچند که وجود رابطه مستقیم بین کمبود برخی مواد غذایی و سفید شدن موها به خوبی ثابت نشده است.

نگهداری یک رژیم غذایی سالم و حاوی انواع ویتامین‌ها و پروتئین‌ها، برای حفظ سلامتی کلی بدن، از جمله موها ضروری است. برخی مواد مغذی در فرایند تولید ملانین نقش کلیدی ایفا می‌کنند. به عنوان مثال، کمبود ویتامین‌های دی، ب ۱۲ و ئی و همچنین مواد معدنی مانند مس و آهن بر وضعیت کلی مو تأثیرگذارند.

با این حال، باید به این نکته توجه داشت که اگرچه کمبود مواد مغذی می‌تواند بر سلامت موها تأثیر بگذارد، ولی ژنتیک، سن و دیگر عوامل نیز به مقدار زیادی در روند طبیعی سفیدی مو مؤثر هستند. نواقص تغذیه‌ای ممکن است در برخی شرایط این روند را تسریع کنند، اما تنها عامل بروز سفیدی مو نیستند.

برخی مشکلات پزشکی و بیماری‌ها نیز می‌توانند بر روند سفید شدن موها تأثیرگذار باشند که در زیر به برخی از آنان اشاره می‌کنیم.

بیماری پوستی پیسی یا برص (ویتیلایگو)ــ در این بیماری، مناطقی از پوست به صورت لکه‌های سفید دیده می‌شود که دلیل آن از دست رفتن ملانوسیت‌هاست. این بیماری ممکن است موها را نیز تحت تأثیر قرار دهد و باعث سفیدی زودرس یا سفید شدن مو در نواحی آسیب‌دیده گردد.

اختلالات خودایمنی-ـ برخی بیماری‌های خودایمنی بر واکنش‌های ایمنی بدن تأثیر می‌گذارند و به ملانوسیت‌ها آسیب می‌زنند.

اختلالات تیروئید-ـ تغییرات در سطح هورمون تیروئید، به خصوص کم‌کاری تیروئید، بر عملکرد اعضای مختلف بدن از جمله مو اثرگذار است.

آلاینده‌ها
آلاینده‌های موجود در هوا نظیر دود وسایل نقلیه، مواد شیمیایی ناشی از فعالیت‌های صنعتی، و همچنین بعضی مواد سمی به ایجاد فشار اکسیداتیو منجر می‌شوند که می‌تواند به ملانوسیت‌ها آسیب برساند. قرار گرفتن در معرض آلاینده‌ها برای مدت زمان طولانی، بر قابلیت سلول‌ها در تولید ملانین تأثیر منفی می‌گذارد و می‌تواند به زودتر خاکستری شدن موها یا به عبارتی از دست دادن رنگدانه‌هایشان منجر شود.

نکته اینجاست که واقعاً موها به رنگ «سفید» درنمی‌آیند، بلکه موهای جدید سفید شروع به رشد می‌کنند. بنابراین هر بار که موی سفیدی مشاهده کردید، بدانید که فولیکول‌های سرتان موهای جدید بدون رنگدانه تولید کرده‌اند.

برای معکوس کردن فرآیند سفیدی موها راه‌حل علمی وجود ندارد، اما با تغییر شیوه زندگی یا استفاده از رنگ مو می‌توان در کند کردن سفیدی مو یا پنهان کردن آن یاری جست.