طبق آیین‌نامه «چتر ایمنی رفاه اجتماعی»، وظیفه وزارت رفاه این است که در نیمه اول هر سال، درآمد مربوط به خط فقر مطلق را با استفاده از اطلاعات موجود از مرکز آمار ایران و بانک مرکزی محاسبه کرده و نتیجه آن پس از تأیید شورای عالی رفاه و تأمین اجتماعی به اطلاع عموم برساند. به همین دلیل، معاون وزیر رفاه گزارشی را منتشر کرده که نشان می‌دهد تعداد افراد زیر خط فقر در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال ۱۴۰۰ به میزان حدود ۲۰۰ هزار نفر کاهش یافته است.
با استناد به تبصره ۴ ماده ۲ از آیین‌نامه «چتر ایمنی رفاه اجتماعی»، وزارت رفاه در نیمه اول هر سال موظف به محاسبه معادل درآمدی خط فقر مطلق از طریق آمارهای مرکز آمار ایران و بانک مرکزی می‌باشد و نتایج بعد از تأیید شورای عالی رفاه و تأمین اجتماعی باید به عنوان مبنای اجرا قرار گیرد.
علیرضا عسگریان، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ، در این خصوص بیان کرد: بر اساس تکلیف مقرر در آیین‌نامه چتر ایمنی رفاه اجتماعی، این وزارتخانه مشابه سال‌های قبل در سال جاری نیز پس از انتشار اطلاعات هزینه و درآمد خانوارهای مرکز آمار، خط فقر مطلق و خط فقر شدید برای سال ۱۴۰۱ را محاسبه کرده و برآوردی از سال ۱۴۰۲ را نیز در قالب گزارشی کامل به هیئت دولت و وزرا ارسال نموده است. همچنین، امسال برای نخستین بار براساس اطلاعات ثبت‌شده در پایگاه اطلاعات رفاه ایرانیان، فقرای جامعه را شناسایی کرده و به گروه‌های آسیب‌پذیر اولویت داده است.
کاهش ۲۰۰هزارنفری جمعیت «زیر خط فقر»
او به این نکته اشاره کرد که در سال ۱۴۰۱ نیز مانند سال ۱۴۰۰، تعداد افرادی که زیر خط فقر قرار داشته‌اند، کاهش یافته است. به‌طوری‌که بر اساس آمارهای پایش فقر این وزارتخانه، با وجود فشارهای تورمی که در سال‌های اخیر وجود داشته، شمار افراد زیر خط فقر در سال ۱۴۰۱ از سال ۱۴۰۰ به میزان تقریباً ۲۰۰ هزار نفر پایین آمده است.
عسگریان همچنین خاطرنشان کرد که در تعیین خط فقر شدید، حداقل درآمد مورد نیاز خانوار برای تأمین ۲۱۰۰ کیلوکالری در روز مدنظر قرار گرفته است و در این خصوص محاسبه خط فقر شدید غذایی با کمک کمیته امداد و وزارت بهداشت انجام داده‌اند.
افزایش ۵۲ درصدی قیمت خوراکی‌ها برای روستاییان و شهرنشینان طی سال گذشته
معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید کرد: در پی افزایش تورم در دهه گذشته در کشور، میزان کالری دریافتی خانوارها کاهش یافته است. به‌طوری‌که جریان مصرف کالری در سال ۱۴۰۰ نسبت به سال ۱۳۹۰ معادل ۱۹.۱ درصد و در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال ۱۴۰۰ معادل ۴.۶ درصد افت داشته است. اطلاعات منتشر شده از مرکز آمار ایران نیز نشان‌دهنده این امر است که قیمت اقلام خوراکی و دخانی برای خانوارهای شهری به میزان ۵۲.۸ درصد و برای خانوارهای روستایی ۵۲.۷ درصد در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال ۱۴۰۰ افزایش یافته است.
تأمین حداقل کالری موردنیاز خانوارها با حمایت از مادران باردار و شیرده و طرح ارتقای امنیت غذایی کودکان
او همچنین افزود: با توجه به این تحلیل و در راستای تأمین حداقل کالری مورد نیاز خانوارها، معاونت رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی، سیاست‌های حمایتی را از طریق طرح کالابرگ الکترونیک و به‌ویژه برای گروه‌های خاص و آسیب‌پذیر به مرحله اجرا درآورده است. به‌ویژه می‌توان به طرح یسنا (حمایت از مادران شیرده و دارای فرزند زیر دو سال در دهک یک درآمدی در هشت استان کم‌برخوردار به عنوان پایلوت) و طرح ارتقای امنیت غذایی کودکان ۵ تا ۵۹ ماه در دهک‌های درآمدی ۱ تا ۷ با ارائه بسته‌های رایگان اشاره کرد.
ارسال برنامه رفع فقر شدید به وزارتخانه‌ها
تأثیر طرح کالابرگ الکترونیک بر معیشت مردم
عسگریان در ادامه گفت: از اوایل سال جاری، طرح کالابرگ الکترونیک به مرحله اجرا درآمده است. اگرچه در حال حاضر نمی‌توان به‌طور دقیق تأثیر کمی این طرح را مورد بررسی قرار داد، اما استقبال عمومی از این طرح نشان‌دهنده آن است که این اقدام توانسته تأثیر مثبتی بر معیشت مردم داشته باشد و می‌توان اثرات آن را در سال آینده با دقت بیشتری ارزیابی کرد. نکته مهم این است که کاهش میزان کالری دریافتی، تنها ناشی از عدم توان مالی خانوارها نیست و تغییرات در فرهنگ، سلیقه‌های غذایی و موضوعات مرتبط به سلامت نیز در این تغییرات نقش بسزایی دارند.
معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با تأکید بر اینکه در گام بعدی، برای نخستین بار برنامه‌ای برای رفع فقر مطلق با شناسایی فقرا و اولویت‌دهی به گروه‌های آسیب‌پذیر تدوین شده است، تصریح کرد که این برنامه به تمامی وزارتخانه‌ها و نهادهای مرتبط درخصوص رفع فقر با رعایت محرمانگی ارسال شده است. امید است که در سال آینده منابع لازم برای اجرای این برنامه تأمین و شاهد کاهش فقر شدید در کشور باشیم.