مشکلات حسی دیگر نظیر بینایی، شنوایی و حس لامسه نیز میتوانند به عنوان نشانههایی از زوال عقل شناخته شوند، اما نقص بویایی بهعنوان برجستهترین علامت حسی مرتبط با این اختلال به شمار میآید.
به گزارش سایکولوژی، سایر نشانههای اولیه زوال عقل شامل تغییرات در حس شوخطبعی، افزایش بیتفاوتی، اختلالات حافظه و عدم آگاهی از این مشکلات حافظه، ناتوانی در درک و مشکلات خواب است.
دکتر ویلا برنوویتز، محقق این پژوهش، بیان کرد: اختلالات حسی ممکن است ناشی از تخریب عصبی اصلی یا فرآیندهای بیماریزا مانند سکته باشد که بر شناخت کاربران تأثیر میگذارد.
از سوی دیگر، اختلالات حسی، به ویژه مشکل در شنوایی و بینایی، ممکن است باعث سرعت بخشیدن به زوال شناختی شود یا بهطور مستقیم تاثیر بر شناخت داشته باشد و یا بهطور غیرمستقیم با افزایش انزوایی اجتماعی، کاهش تحرک بدنی و مشکلات سلامت روان همراه گردد.
این مطالعه شامل نزدیک به ۱۸۰۰ فرد در سن ۷۰ سالگی بود که به مدت ۱۰ سال تحت نظر قرار گرفتند. در این مدت، از هر پنج نفر، یک نفر به زوال عقل مبتلا شد.
یافتهها نشان دادند که افرادی که دچار ضعف حسی هستند، دو برابر بیشتر از دیگران در معرض خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند. در حالی که تحقیقات قبلی بیشتر بر روی بویایی متمرکز بودند، این پژوهش به بررسی اثرات تمامی حواس بهطور همزمان پرداخته است.
دکتر برنوویتز ادامه داد: پیاز بویایی، که برای حس بویایی ضروری است، معمولاً در مراحل ابتدایی بیماری تحت تاثیر قرار میگیرد. تصور میشود که تغییر در حس بویایی میتواند نشاندهنده وضعیت پیش بالینی زوال عقل باشد؛ در حالی که ضعف شنوایی و بینایی ممکن است نقش بیشتری در تسریع زوال عقل ایفا کنند.
نتایج این پژوهش نشان داد افرادی که حس بویاییشان ۱۰ درصد کاهش پیدا کرده، ۱۹ درصد بیشتر نسبت به دیگران در معرض خطر زوال عقل هستند. کاهش قدرت شنوایی و بینایی نیز با افزایش خطر ابتلا به این بیماری به میزان یک تا سه درصد مرتبط بوده است.
دکتر کریستین یافه، یکی از پژوهشگران این تحقیق بیان کرد: ما دریافتیم که با افت عملکرد چندحسی، خطر زوال شناختی بهصورت متناسب افزایش مییابد.
حتی اختلالات حسی خفیف یا متوسط در چندین حوزه با افزایش خطر زوال عقل همبسته بود که نشان میدهد افرادی که عملکرد چندحسی ضعیفی دارند، یک گروه پرخطر محسوب میشوند که میتوانند پیش از بروز زوال عقل تحت مداخلات هدفمند قرار گیرند.
نتایج این مطالعه در مجله Alzheimer’s and Dementia منتشر شده است.
