از دیرباز، طراحان هواگرد آرزوی ساخت وسیله نقلیهای را داشتند که قادر باشد بهصورت همزمان در فواصل طولانی با سرعت بالا حرکت کند و بارهای سنگین را منتقل نماید، در عین حال توانایی بلند شدن، شناور شدن و فرود آمدن مشابه هلیکوپتر را نیز داشته باشد. چنین هواگردی میتواند انعطافپذیری لازم برای انجام طیف گستردهای از مأموریتهای نظامی، عملیات جنگی و فعالیتهای غیرنظامی و تجاری را فراهم آورد. وی-۲۲ آسپری نمونهای از این نوع هواگرد است.
بر اساس گزارش اقتصاد24، بل بوئینگ این وسیله چندمنظوره را برای ارتش آمریکا طراحی کرده است. آسپری با استفاده از روتورهای شیبدار توان این را دارد که همانند یک هلیکوپتر بلند و فرود آمده و در حین پرواز به یک هواپیمای توربوپراپ تبدیل شود.
توسعه وی-۲۲ آسپری
آسپری نوعی هواگرد با قابلیت برخاست و فرود عمود است که از طراحی روتور شیبدار برخوردار میباشد. ایدهٔ برخاست و فرود عمود بخشی از تاریخ نیروی هوایی آلمان بوده و به پایان جنگ جهانی دوم باز میگردد.
پس از پایان جنگ، نیروی دریایی ایالات متحده دو هواپیمای experimental به نامهای پوگو و سالمون را در راستای توسعه فناوری برخاست و فرود عمود طراحی کرد، اما این برنامه به دلیل وجود مشکلات فنی لغو گردید.
در سال ۱۹۵۸، نیروی هوایی ایالات متحده بل XV-۳ را معرفی کرد که توانست اولین برخاست و فرود عمود موفق را انجام دهد. بعد از اثبات کارایی مفهوم چرخش روتور در این برنامه، بل روتور شیبدار XV-۱۵ را طراحی کرد که توسط ناسا آزمایشهای مختلفی بر روی آن صورت گرفت.
در ژوئیه ۱۹۷۹، XV-۱۵ به عنوان نخستین هواگردی شناخته شد که قادر به تبدیل از حالت هلیکوپتر به هواپیما و بالعکس بود. این هواگرد همچنین میتوانست در حالت هواپیما به سرعت ۳۴۶ مایل در ساعت (۵۵۷ کیلومتر در ساعت) برسد. نتایج موفق آزمایشها باعث گسترش این برنامه گردید که در ادامه به نام وی-۲۲ آسپری شناخته شد.
سه نوع آسپری با توجه به کاربردهای مختلف طراحی شدهاند: عملیات جستجو و نجات، حمله میانبرد یا عملیات ویژه دوربرد. برای نیروی دریایی، وظایف اصلی این وسیله شامل جابجایی و انتقال لوازم و محمولهها است.
طبق اطلاعات اقتصاد۲۴، سه شاخه نیروهای مسلح ایالات متحده – تفنگداران دریایی، نیروی دریایی و نیروی هوایی – از آسپری بهرهبرداری میکنند یا قبلاً استفاده کردهاند و بل نیز در حال بررسی استفادههای غیرنظامی احتمالی برای این طراحی است.
نیروی هوایی و وی-۲۲ آسپری
فرماندهی عملیات ویژه نیروی هوایی، اولین آسپری عملیاتی خود با نام CV-۲۲ را در ژانویه ۲۰۰۷ به کار گرفت و در سال ۲۰۰۹ به توانایی عملیاتی اولیه دست یافت.
مزایای آسپری
آسپری مجهز به دو روتور بزرگ است که هر کدام دارای سه پره بوده و در جهت مخالف یکدیگر میچرخند و به این ترتیب نیروی بالابر لازم برای پرواز را تأمین میکنند. به دلیل چرخش روتورها بهصورت معکوس، نیازی به وجود روتور دم جهت ایجاد ثبات مانند هلیکوپتر وجود ندارد.
در حالتهای پروازی، بالها میتوانند این روتورها را به راحتی بین حالت هواپیما و هلیکوپتر تغییر دهند و در صورتی که در حالت هواپیما باشند، نیروی بالابر قابلتوجهی تولید میکنند. این هواگرد قادر است در کمتر از ۱۲ ثانیه از حالت هلیکوپتر به وضعیت هواپیما انتقال یابد.
آسپری مزایای عمدهای در مقایسه با هلیکوپترها دارد که شامل موارد زیر است:
برد طولانیتر: برد عملیاتی آسپری بین ۴۵۳ تا ۹۳۳ کیلومتر پشتیبانی میشود.
سرعت بیشتر: حداکثر سرعت آسپری به ۵۰۷ کیلومتر در ساعت میرسد که دو برابر سرعت حداکثر یک هلیکوپتر است.
ظرفیت بالای بار: آسپری میتواند تا ۴۵۳۶ کیلوگرم بار یا ۲۴ سرباز را حمل نماید.
نیروی محرکه
آسپری دارای دو روتور با ملخهای سه پره به ابعاد ۳۸ فوتی (۱۱.۶ متری) میباشد. برای هر ملخ، یک موتور توربوشفت آلیسون AE ۱۱۰۷C قرار دارد که قادر به تولید بیش از ۶۰۰۰ اسب بخار قدرت است.
در مواقع اضطراری و خرابی موتور، آسپری میتواند با یک موتور نیز به کار ادامه دهد. در این صورت، نیروی موتور باقیمانده، از طریق یک محور محرک به دو روتور منتقل میشود.
این هواگرد دارای ۱۶ مخزن سوخت است که شامل ۱۰ مخزن در بالها و شش مخزن در بدنه میباشد. این مخازن مستقیماً سوخت را به موتورها تأمین کرده و فرآیند انتقال سوخت بهطور خودکار انجام میشود.
زمانی که سوخت از مخازن خارج میشود، گاز نیتروژن تحت فشار درون مخازن بهکار میرود تا ریسک آتشسوزی کاهش یابد. بسته به نوع آسپری، حجم نگهداری سوخت آن بین ۵۴۸۹ تا ۱۳۷۷۹ لیتر متغیر است.
کابین خلبان آسپری گنجایش یک خلبان و یک کمکخلبان را دارد و به علاوه یک صندلی تاشو در مرکز پشت خلبانها برای مهندس پرواز تعبیه شده است.
پنلهای کنترل در این کابین شبیه به کابین شیشهای جدید شاتل فضایی طراحی شده و دارای نمایشگرهای چندمنظوره هستند که اطلاعات مربوط به موتور (همچون فشار روغن، دما و فشار هیدرولیک) و جزئیات پروازی (از جمله اطلاعات سوخت، وضعیت و عملکرد موتور) را در اختیار خلبان قرار میدهند.
ظرفیت ترابری
هواگرد آسپری توانایی حمل حداکثر ۲۴ سرباز و بارگزاری تا ۹۰۷۲ کیلوگرم در محفظه بار خود را دارد، که ابعاد آن ۵.۷ فوت عرض، ۵.۵ فوت ارتفاع و ۲۰.۸ فوت طول است.
محفظه بار به صندلیهای تاشو در امتداد دیوارها و سطح شیبداری برای جابجایی یا استقرار محموله و پرسنل تجهیز شده است. مأموریت استقرار میتواند بهوسیله چتر نجات و در حین پرواز انجام شود.
علاوه بر ظرفیت بار ۲۰۰۰۰ پوندی که در محفظه بار جای میگیرد، آسپری همچنین دارای یک سیستم قلاب و وینچ خارجی است که به آن این امکان را میدهد تا تا ۶۸۰۳ کیلوگرم بار اضافی را نیز حمل کند.
ارتباطات
آسپری مجهز به رادیوهای چند باند (AM، FM، UHF، VHF) برای ارسال و دریافت صدا است و همچنین دارای سیستم چراغهای ناوبری، رادار ارتفاعسنج و یک سیستم ارتباطی داخلی/رادیویی برای برقراری ارتباط میان خدمه و نیروهای مستقر در داخل هواگرد میباشد.
