در این پیوند، جمهوری اسلامی ایران، روسیه و چین با توجه به اشتراک نظر درباره لزوم چندجانبه گرایی در نظم بین المللی، بیش از پیش با مخالفت های مدافعان و ذینفعان نظم موجود و کارشکنی آنها در قالب تحریم و دیگر ابزارها روبرو هستند.
مروری بر مباحث مطرح شده در دیدارهای جداگانه علی اکبر احمدیان دبیر شورای عالی امنیت ملی با رئیسجمهور روسیه و وزیر امور خارجه چین، گزاره های دقیقی درباره سطح کنونی روابط تهران با مسکو و پکن را یادآوری میکند.
پوتین: خصلت روابط ایران و روسیه آن است که ما متحدیم
از آنجمله، این عبارت از سخنان پوتین جالب توجه است که گفته است: خصلت روابط ایران و روسیه آن است که ما متحدیم.
در هنگامهای که دشمنان ملتهای ایران و روسیه با طرح مطالب حاشیهای و نسبت دادن آن به مسکو، سعی در فاصله افکنی بین دو کشور دارند، مقامات روس در دیدارهای خود با احمدیان، اطمینان بخشی مناسبی به افکار عمومی را در پیش گرفتند.
رفع شبهات درباره موضع روسیه
از اینمنظر، این سخن مخابره شده از رئیسجمهور روسیه که «از مسیر مواصلاتی ایران حمایت میکنیم»، هرچند کوتاه بود اما آب پاکی بر روی تلاشهایی بود که برای تیره شدن روابط و القای اتخاذ موضع ضدایرانی مسکو صورت گرفته بود.
پوتین همچنین با ابراز خرسندی از اینکه همکاری با روسیه برای رئیس جمهور جدید ایران نیز یک اولویت است، توسعه کریدور شمال-جنوب را از پروژه های دارای اولویت دو کشور خواند.
پیش از این نیز، سرگئی شایگو دبیر شورای امنیت ملی روسیه در دیدار با احمدیان دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان ، بر سیاست قطعی و ثابت کشورش در مورد زنگزور تاکید کرد.
شایگو در این دیدار که روز سهشنبه در حاشیه اجلاس مقامات بلندپایه امنیتی گروه بریکس در سن پترزبورگ برگزار شد، افزود: روسیه بر توافقات پیشین با تهران درخصوص زنگزور پایبند است و سیاست مسکو در زمینه هیچگونه تغییری نکرده است.
دبیر شورای امنیت ملی روسیه افزود : مسکو در مورد جزایر سهگانه ایرانی ، از حق حاکمیت و تمامیت ارضی جمهوری اسلامی ایران حمایت میکند.
یادآوری قدرت منطقهای ایران
اجلاس مقامات بلندپایه امنیتی کشورهای عضو گروه بریکس در حالی پنجشنبه پایان یافت که اذعان به قدرت منطقهای جمهوری اسلامی و لزوم اتحاد قدرتهایی همچون ایران، روسیه و چین در برابر تلاشهای غرب برای ادامه روند یکجانبه گرایی با بهره گیری از ابزار زور و تحریم از کلیدواژه های آن بود.
از آن جمله، وانگ یی وزیر امور خارجه چین در دیدار با احمدیان در سنپترزبورگ اظهار داشت: جمهوری اسلامی ایران، یک قدرت بزرگ منطقهای است.
وی اظهار داشت: روابط پکن-تهران متاثر از دیگر کشورها نخواهد بود و ما از تمامیت ارضی و حاکمیت ایران حمایت میکنیم.
دشمنان مشترک، دلیلی برای اتحاد ایران، روسیه و چین
وزیر امور خارجه چین تاکید کرد: پکن و تهران چالشها و تهدیدهای یکسانی دارند و از این رو، باید با یکدیگر همکاری کنند و تلاش های آمریکا علیه ایران، روسیه و چین را ناکام بگذاریم.
سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه نیز تیرماه ۱۴۰۳ در دهمین نشست بینالمللی خوانشهای پریماکوف در مسکو به این واقعیت اشاره کرد: آرزوها و روندهایی که در سیاستهای عملی دولت بایدن (رئیسجمهوری آمریکا) میبینیم، موضوع جدیدی نیست، از جمله تمایل آنها برای مهار همزمان روسیه، چین و جمهوری اسلامی ایران که سادهلوحانه است.
حرکت در مسیر توافق جامع بلندمدت
مجموعه دیدارهای دبیر شورای عالی امنیت ملی در سنپترزبورگ روسیه گویای آن است که ایران، روسیه خود را برای ارتقای مناسبات به سطحی بالاتر مهیا کردهاند و این رویکرد با پشتوانه نگاه دوراندیشانه رهبران دو کشور در حال تحقق است و ایران و روسیه، به عنوان دو کشور همسایه به دنبال طرحی نو هستند.
احمدیان در دیدار با پوتین رئیس جمهور روسیه با اشاره به آغاز به کار دولت جدید در کشورمان تاکید کرد که رویکرد توسعه مناسبات دوجانبه جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه در دولت آقای مسعود پزشکیان نیز ادامه خواهد داشت.
رئیس جمهوری روسیه نیز در این دیدار، روابط دو جانبه این کشور با جمهوری اسلامی ایران را راهبردی توصیف کردو افزود: باید توجه داشته باشم که در سال های اخیر روابط دوستانه روسیه و ایران پویایی بیشتری پیدا کرده است.
وی افزود: همه این پیشرفت ها در مناسبات، عمدتاً با حمایت رهبر جمهوری اسلامی، آیت الله آقای سیدعلی خامنه ای اتفاق می افتد. از شما می خواهم بهترین و مهربان ترین آرزوهای من را به ایشان برسانید.
رئیس جمهوری روسیه با اشاره به برگزاری نشست آتی سران گروه بریکس طی روزهای اول تا سوم آبان ۱۴۰۳ افزود: روسیه منتظر رئیس جمهوری جدید ایران در نشست بریکس در کازان خواهد بود.
وی ادامهداد: در جریان نشست بریکس در کازان با رئیس جمهوری ایران دیدار جداگانه ای خواهم داشت.
رئیس جمهوری روسیه با اشاره به روند تدوین موافقت نامه همکاری های جامع بلندمدت دو کشور اظهار داشت: روسیه منتظر سفر جداگانه رئیس جمهور ایران برای امضای توافقنامه جدید مشارکت راهبردی است.
دبیر شورای عالی امنیت ملی پیش از این روز سهشنبه ۲۰ شهریور ۱۴۰۳ با هدف شرکت در نشست مقامات عالی رتبه امنیتی کشورهای عضو بریکس به نمایندگی از جمهوری اسلامی ایران به سنپترزبورگ روسیه سفر کرده بود.
احمدیان در مدت سه روز حضور در سن پترزبورگ، مواضع و پیشنهادهای جمهوری اسلامی ایران در راستای تقویت امنیت در ابعاد مختلف را در نشست های جداگانه با کشورهای بریکس و نشست مشترک این گروه و کشورهای جنوب تبیین کرد.
دبیر شورای عالی امنیت ملی روز سهشنبه ۲۰ شهریور در نخستین روز سفر خود با دبیر شورای امنیت ملی روسیه، دستیار ویژه پوتین در همکاریهای بینالمللی، معاون نخستوزیر صربستان و وزیر ریاست جمهوری آفریقای جنوبی درباره ارتقای همکاریهای دوجانبه و چندجانبه در سطح بینالمللی گفت و گو کرد.
وی همچنین روز چهارشنبه با دستیار ویژه رئیسجمهور برزیل و همچنین مشاور امنیت ملی هندوستان به صورت دوجانبه دیدار داشت.
احمدیان همچنین پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۴۰۳ در سومین و آخرین روز سفر به مسکو با وزیر امور خارجه چین و دبیرکل شورای ملی دفاعی ونزوئلا به صورت جداگانه ملاقات کرد.
ملاقات با ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه ، پایان بخش برنامههای سفر وی به سنپترزبورگ روسیه بود.
دبیر شورای عالی امنیت ملی شامگاه پنجشنبه به دعوت رسمی همتای خود از سن پترزبورگ به مینسک سفر کرد. احمدیان روز جمعه ۲۳ شهریورماه دیدارهایی با الکساندر لوکاشنکو رئیسجمهور روسیه و الکساندر ولفوویچ دبیر شورای امنیت این کشور داشت.