وزارت صنعت، معدن و تجارت که با رای مجلس هشتم و با ادغام دو وزارتخانه «صنعت و معدن» و «بازرگانی» تشکیل شده بود، قرار است بار دیگر تفکیک و وزارت بازرگانی احیا شود.
مجلس هشتم با تشکیل وزارت صمت در تاریخ 8 تیر سال 90 با 174 رای موافقت کرد. حالا بعد از 11 سال دولت و مجلس به دنبال احیای وزارت بازرگانی هستند. دولت با طرح مجلس برای تشکیل وزارت بازرگانی موافقت دارد و اعلام کرده است پس از تصویب مجلس، وزیر بازرگانی معرفی خواهد کرد. البته دولت قبل هم به دنبال احیای وزارت بازرگانی بود که نمایندگان مجلس دهم و یازدهم با درخواست آن دولت مخالفت داشتند.
محقق نشدن اهداف تشکیل وزارت صمت از جمله سنگین شدن مسئولیت وزیر مربوطه و کم توجهی به حوزه بازرگانی از جمله دلایل تفکیک وزارت بازرگانی بیان شده است. یحیی آل اسحاق وزیر اسبق بازرگانی و رئیس فعلی اتاق بازرگانی مشترک ایران و عراق که از موافقان تفکیک وزارت بازرگانی است، می گوید:«در ۱۰ سال گذشته ما چه بهره‌ای از این ادغام برده‌ایم؟ چند وزیر صمت عوض شده اند ؟ چند نفر استیضاح شده‌اند؟ چرا در یک مدت کوتاه پنج نفر وارد این وزارتخانه شده‌اند، اما نحوه مدیریت آنها هرگز نتوانسته کسی را راضی کند؟ از سویی دیگر ما باید توجه کنیم که اقتصاد ما در شرایط جنگی است و دولت آمریکا برای ضربه زدن به ما برنامه ریزی‌های ویژه‌ای انجام می‌دهد. آیا در چنین شرایطی منطقی است که به بازرگانی به شکل ویژه و تخصصی نگاه نکنیم؟»
سید محمد حسینی معاون پارلمانی رئیس جمهور درباره ضرورت تشکیل وزارت بازرگانی گفته بود که« بسیاری از کارشناسان بر این باور هستند که از ابتدا ادغام وزارت صنایع و معادن با بازرگانی صحیح نبوده است و بار سنگینی را بر دوش وزارت صمت می گذارد و به تعبیر وزیر صمت، ۲۵ درصد اقتصاد کشور در این وزارتخانه تمرکز دارد. با توجه به نوسانات قیمت ها و ضرورت کنترل بیشتر و موثر بازار، دولت با طرح نمایندگان در زمینه تشکیل وزارت بازرگانی موافقت دارد»
علی بهادری جهرمی سخنگوی دولت تقویت و تجمیع ابزارهای نظارتی دولت بر بازار، کنترل مؤثرتر قیمت‌ها، تسهیل تجارت و رونق تجارت خارجی، سیاست‌گذاری واحد و چابکی در امور بازرگانی و حمایت جدی‌تر از مصرف‌کننده را از دلایل موافقت دولت با تفکیک وزارت بازرگانی اعلام کرد.
در این بین قالیباف رئیس مجلس هم با استیضاح وزیر صمت مخالفت کرد و به دولت دو ماه وقت داد تا وزارت بازرگانی را تشکیل دهد. رئیس مجلس در این زمینه بیان کرد:« با صحبتی که با رئیس جمهور و معاون اول ایشان و وزیر صنعت، معدن و تجارت داشتم آنها پذیرفته‌اند که مشکل ساختاری در این وزارتخانه وجود دارد. در آخرین صحبتی که با رئیس جمهور داشتم به این جمع‌بندی رسیدیم که نیازمند تجدیدنظر در ساختار این وزارتخانه بوده و باید این وزارتخانه به دو وزارت تبدیل شده و دو وزیر به مجلس شورای اسلامی معرفی شوند و قرار شد دولت به سرعت این موضوع را در قالب یک لایحه به مجلس ارائه کند.» البته بعد از این دولت اعلام کرد لایحه ای در این زمینه ارائه نکرده و با طرح مجلس برای تفکیک وزارت بازرگانی موافقت دارد.
البته تشکیل وزارت بازرگانی مخالفانی هم دارد که بزرگ شدن دولت و افزایش هزینه ها و بوروکراسی را دلیل مخالفت خود اعلام کرده اند، ولی به هر حال عزم دولت و مجلس برای احیای وزارت بازرگانی جدی است.