خوراکی‌های سالم برای شب یلدا چه مواردی هستند؟ / از زیاده‌روی جلوگیری کنید

 شب یلدا یکی از جشن‌های باستانی ایرانیان به شمار می‌آید که هدف آن اهمیت دادن به گرمای دوستی و نزدیکی میان اعضای خانواده و دوستان است. در این شب، خانواده‌ها و دوستان غالباً در منزل بزرگ‌ترها گرد هم می‌آیند تا ضمن تجدید دیدار و تقویت روابط، با تنوعی از خوراکی‌ها پذیرایی شوند.

میهمان‌نوازی بخشی از فرهنگ غنی ایرانی‌ها است و در شب یلدا نیز این نکته مورد توجه قرار می‌گیرد، اما مهم است که این پذیرایی با ارائه غذاهای سالم انجام گیرد.

احمد اسماعیل‌زاده، مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، در خصوص نکات مهم تغذیه‌ای در شب یلدا خاطرنشان کرد: برای پیشگیری و کنترل مشکلاتی نظیر چاقی، اضافه وزن، دیابت، فشار خون، انواع سرطان‌ها و بیماری‌های قلبی و عروقی، مهم است که به میزان مصرف مواد قندی و شیرین، غذاهای پرنمک و پرچرب دقت کنیم و به ویژه در شب یلدا احتیاط لازم را داشته باشیم.

او تاکید کرد: قندها، خوراکی‌های چرب و شور، که سه عامل خطرناک برای چاقی، دیابت و فشار خون به حساب می‌آیند، بایستی به ویژه در این شب به طور محدود مصرف شوند؛ همچنین از خرید آجیل‌های شور بپرهیزید و به جای آن از آجیل‌های خام و تفت‌نداده نشده و به مقدار کم استفاده نمایید.

اسماعیل‌زاده در ادامه افزود: در میان آجیل‌ها، چربی‌ها به گونه‌ای هستند که ضرری ندارند، ولی به دلیل کالری بالای آن‌ها، رعایت اعتدال در مصرف‌شان اهمیت دارد.

وی به افراد دیابتی توصیه کرد که در شب یلدا به جای توت، کشمش و انجیر از نوعی مغز دانه‌ها مانند گردو، فندق، پسته و بادام زمینی بهره‌برداری کنند. همچنین بیماران مبتلا به فشار خون باید از مصرف آجیل‌های نمکی خودداری نمایند.

اسماعیل‌زاده همچنین تصریح کرد: مبتلایان به فشار خون نباید از میوه‌های شب یلدا نظیر هندوانه، خرمالو و انار غافل شوند، زیرا این میوه‌ها سرشار از پتاسیم هستند که به کنترل و کاهش فشار خون کمک می‌کند.

به مضمون او، یکی از تنقلات محبوب شب یلدا میوه‌های خشک است که غنی از ویتامین‌های گروه B و A و همچنین املاحی چون کلسیم، آهن، منیزیم، فسفر، پتاسیم، سدیم، مس و منگنز بوده و می‌توانند از بروز چاقی، دیابت و چربی خون بالا جلوگیری کنند.

اسماعیل‌زاده اشاره کرد: لبو سرشار از آنتی‌اکسیدان است که به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک می‌کند و فیبر موجود در آن نیز می‌تواند سطح کلسترول خون را کاهش داده و خطر سکته را در بیماران قلبی کم کند.

وی به‌ویژه بر خودداری از مصرف شیرینی‌های بزرگ، به خصوص شیرینی‌های خامه‌ای، تاکید کرده و توصیه نمود که در صورت تمایل به مصرف، شیرینی‌های خشک با اندازه کوچک انتخاب شود و از زیاده‌روی در مصرف آن‌ها پرهیز گردد.

گزارش‌ها نشان می‌دهند که ۷۶ درصد علل مرگ و میرها ناشی از بیماری‌های غیر واگیری مانند سرطان‌ها، دیابت نوع ۲ و بیماری‌های قلبی و عروقی است و یکی از عوامل اصلی بروز این بیماری‌ها، اضافه وزن و چاقی محسوب می‌شود.

آمار نشان می‌دهد که ۵۲ درصد علل مرگ و میرها به چهار بیماری شایع یعنی سرطان‌ها، دیابت نوع ۲، بیماری‌های قلبی و عروقی و بیماری‌های مزمن تنفسی مربوط می‌شود که علت اصلی ابتلا به این چهار بیماری مهم، اضافه وزن و چاقی است.

در حال حاضر، شیوع چاقی و اضافه وزن در ایران به ۲۴.۴۸ درصد رسیده که این وضعیت ناشی از الگوی تغذیه نامناسب است. این الگو به دلیل عواملی نظیر مصرف بالای چربی، قند و نمک و همچنین مصرف کم میوه‌ها و سبزیجات شکل گرفته است.

طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی، مصرف بیش از ۲ گرم سدیم در روز یا بیش از ۵ گرم نمک در روز و مصرف ناکافی پتاسیم (کمتر از ۵.۳ گرم در روز) با افزایش فشار خون و خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و سکته قلبی مرتبط است.