در حال حاضر، وضعیت سدهای کشور که منابع اصلی آب سطحی به شمار می‌آیند، به تنها ۳۶ درصد پرشدگی رسیده است. در این میان، بارش های سال آبی از ابتدای ۱۴۰۳ تا پایان شهریور ۱۴۰۴ نیز با افت ۴۰ درصدی مواجه شده است.
این وضعیت پنجمین سال آبی خشک را برای کشور ما رقم می‌زند و به تازگی نیز سازمان هواشناسی اعلام کرده که پاییز امسال نیز خشک خواهد بود.
به همین خاطر، طبق اعلام وزارت نیرو، محمدرضا کاویان‌پور، رئیس موسسه تحقیقات آب، تاکید کرده است که موضوع کاهش بارش و طولانی شدن دوره‌های خشکسالی به حدی جدی است که با برنامه‌ریزی‌های کوتاه‌مدت یک یا دو ساله نمی‌توان آن را بهبود بخشید.
نواحی شمالی کشور با کم‌آبی بیشتری مواجه خواهند شد
وی با اشاره به پیش‌بینی‌های کاهش بارش‌ها در کشور افزود: با توجه به اینکه وضعیت بارش‌ها در مقایسه با سال‌های گذشته چندان رضایت‌بخش نیست و گزارشی از موسسه تحقیقات آب نیز نشان‌دهنده کاهش بارش‌ها به ویژه در نواحی غرب کشور است، پیش‌بینی می‌شود بارش‌های فصل پاییز نسبت به وضعیت عادی کمتر خواهد بود.
کاویان‌پور به یادآور شد که در گذشته بیشترین بارش‌ها در غرب و شمال ایران اتفاق می‌افتاد، اما اکنون میزان کاهش بارش در برخی نقاط کلیدی کشور مانند نواحی شمالی بیشتر خواهد بود.
خشکسالی نیاز به زمان بیشتری برای حل دارد
رئیس موسسه تحقیقات آب در مورد طرح‌ها و برنامه‌های وزارت نیرو برای مدیریت منابع آبی اظهار داشت: همواره براساس پیش‌بینی‌های موسسه تحقیقات آب و سازمان هواشناسی برنامه‌هایی برای مدیریت منابع آبی تدوین می‌شود، اما باید توجه داشت که مشکلات ناشی از کاهش بارش و طولانی شدن خشکسالی به قدری عمیق است که نمی‌توان با طرح‌های کوتاه مدت به حل آن پرداخت.
ضرورت تغییر رویکرد در کشاورزی و صنعت
کاویان‌پور همچنین اشاره کرد: با در نظر داشتن این که تحقیقات نشان می‌دهد احتمال ادامه خشکسالی در دهه‌های آینده وجود دارد، توجه به مدیریت بهتر منابع، کاهش مصرف و افزایش بهره‌وری کارآمدتر خواهد بود. باید به سمت تولید محصولاتی با ارزش افزوده بالاتر رفته و همچنین الگوی مصرف آب را در مصارف شخصی و فضای سبز مدیریت کنیم تا با چالش‌های جدی‌تری مواجه نشویم.
وی بیان کرد: مردم، کشاورزان و صنایع باید برای این شرایط آماده باشند. در این راستا، نیاز به تغییر رویکرد و استفاده از فناوری‌های نوین در کشاورزی و صنعت وجود دارد.
الزام به کاهش مصرف آب در بخش خانگی
رئیس موسسه تحقیقات آب اضافه کرد: در بهینه‌سازی مصارف خانگی نیز ضروری است که با معرفی ابزارهای کاهنده مصرف، مردم را یاری کنیم. به طور کلی، برای کاهش اثرات نامطلوب خشکسالی و کمبود آب، نیاز به یک برنامه جامع، مدیریتی و فکری داریم و در غیر این صورت، چالش‌های این وضعیت برای مردم سخت خواهد بود.
شرایط سخت‌تری پیش رو است
کاویان‌پور تاکید کرد: آخرین گزارش‌ها نشان می‌دهد که ذخایر آبی امسال حدود ۴۰ درصد نسبت به سال گذشته کاهش یافته است. این کاهش نشان‌دهنده خشکسالی قابل توجهی در کشور است و بنابراین باید قوانین و مقررات سختگیرانه‌تری در این زمینه پیاده‌سازی شود.
وی همچنین یادآور شد: سال آبی گذشته با چالش‌های زیادی همراه بود و امیدی به بهبود کوتاه‌مدت وضعیت نداریم، بنابراین باید انتظار شرایط سخت‌تری را داشته باشیم.