قوه قضاییه اعلام کرده است که به اجرا درآوردن قانون الزامی ثبت رسمی معاملات املاک غیرمنقول، گامی مهم در جهت نابودی دلالی در این معاملات به شمار میآید و آغاز به فعالیت سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی نیز به معنای پایان دوره اسناد دستنویس خواهد بود.
قوه قضاییه اشاره کرد که برای مقابله با دلالی و سایر تخلفات و جرایم مرتبط، همچنین جریان پروندههای قضایی چگونه میتوان باید از معاملات زمین، مسکن و ویلا غلبه کرد؟ اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، یکی از اقدامات اساسی در این راستاست.
در راستای تحقق این قانون، قوه قضاییه به همراه سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، وزارت صمت، وزارت راه و مسکن و شهرسازی، وزارت ارتباطات، وزارت اقتصاد و دارایی، وزارت کشور و چندین سازمان اجرایی دیگر یک شبکه عملیاتی گسترده به وجود آوردند تا این پروژه به جلو برود و منافع این قانون نوین به تمامی شهروندان کشور برسد.
بر اساس این قانون، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور موظف به ایجاد سامانهای برای ساماندهی اسناد غیررسمی است. این سامانه پس از سالها، نقطه پایانی بر اسناد غیررسمی و دستنویس خواهد گذاشت.
ایجاد این سامانه، شامل چهار هدف و کاربرد به شرح زیر میباشد: ثبت ادعای مالکیت اعیان، ثبت ادعای مالکیت منافع اعیانی که بیش از دو سال طول میکشد، ثبت ادعای مالکیت حق انتفاع اعیان و ثبت ادعای مالکیت حقوق ارتفاق مرتبط با اموال غیرمنقول و مدارک مربوط به آن.
«حق ارتفاق» بدین معناست که فرد به منظور استفاده از ملک خود، میتواند از ملکی که متعلق به شخص دیگری است نیز بهره ببرد؛ مثلاً برای دسترسی به زمین کشاورزی خود، حق عبور از مزرعه شخصی دیگر را داریم.
کدام اسناد و قراردادها بایستی در سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی ثبت شوند؟ نخستین مورد، انتقال مالکیت اموالی نظیر خانه، زمین و ویلا؛ دومین مورد، انتقال مالکیت حق انتفاع اموال غیرمنقول که باید مدتدار بوده و حداقل بیش از دو سال باشد. سومین مورد، انتقال مالکیت حق ارتفاق اموال غیرمنقول؛ چهارمین، وقف اموال غیرمنقول؛ پنجمین، رهن اموال غیرمنقول؛ ششمین، انعقاد قرارداد انتقال منافع اموال غیرمنقول برای مدت بیش از دو سال؛ هفتمین، اجاره به شرط تملیک اموال غیرمنقول و هشتمین، قراردادهای پیشفروش ساختمان.