جمهوری آذربایجان، قزاقستان و ازبکستان یک تفاهم‌نامه را در راستای صادرات برق به اتحادیه اروپا با تکیه بر انرژی‌های بادی و خورشیدی به امضا رسانده‌اند.
تلاش‌ها برای ایجاد هم‌پیوندی اقتصادی میان کشورهای حوزه خزر و آسیای مرکزی، شدت گرفته است. جمهوری آذربایجان، قزاقستان و ازبکستان در حال تدوین یک برنامه انرژی سبز به منظور اتصال شبکه‌های برق خود و در نهایت صادرات برق به اتحادیه اروپا هستند.
وزیران نیرو در این سه کشور از امضای یک تفاهم‌نامه در اوایل ماه مه خبر داده‌اند که هدف آن، شناسایی ظرفیت‌های مشترک برای صادرات برق از طریق انرژی‌های بادی و خورشیدی است. همچنین قزاقستان به‌دنبال افزایش ظرفیت تولید برق آبی خود می‌باشد. این تفاهم‌نامه سه‌جانبه، احداث یک کابل فشار قوی در بستر دریای خزر را نیز پیش‌بینی کرده است. به گفته الماسدام ساتکالیف، وزیر نیرو قزاقستان، طرح‌های فنی مربوط به این خط انتقال قبلاً طراحی شده‌اند.
وزارت نیروی قزاقستان در بیانیه‌ای از قول وزیر این کشور اعلام کرد: یک مدل کسب و کار پیشنهادی به‌منظور توسعه کریدورهای انتقال بین‌المللی (شامل تأمین مالی، جریان درآمد و مالکیت) و جهت فروش انرژی سبز به کشورهای اتحادیه اروپا طراحی شده است.
این سه کشور در راستای پیگیری این برنامه به سرعت عمل کرده‌اند. وزیر نیروی قزاقستان در دهم مه بیان داشت: مطالعات امکان‌سنجی در حال حاضر در حال انجام است. اتحادیه اروپا تمایل خود را برای خرید برق پاک ابراز کرده است. در این مطالعات، جزئیات مالی و نحوه ساخت پروژه مورد بررسی قرار خواهد گرفت و برآورد اولیه هزینه‌ها تا پایان سال آماده می‌شود. هنوز برای تخمین زدن هزینه این پروژه یا حجم برق صادراتی مقداری زمان لازم است. با این حال، وزیر نیروی قزاقستان ابراز داشت که ما در مورد یک حجم بالای سرمایه‌گذاری صحبت می‌کنیم.
هدف از صادرات برق به اتحادیه اروپا کاملاً در راستای برنامه‌های اعلام شده توسط این سه کشور برای توسعه ظرفیت تولید انرژی تجدیدپذیر در سال‌های آینده قرار دارد.
ازبکستان به عنوان محور اصلی صادرات برق به شمار می‌آید و به دنبال تولید ۲۰ گیگاوات برق از منابع تجدیدپذیر تا سال ۲۰۳۰ است. دستیابی به این هدف، ظرفیت تولید نیروی تجدیدپذیر این کشور را به ۲۷ گیگاوات خواهد رساند. تا ماه آوریل، دولت این کشور قراردادهایی را برای توسعه تأسیسات بادی و خورشیدی امضا کرده است که انتظار می‌رود ۱۲ گیگاوات برق تولید کنند. همچنین، در ماه مه، قراردادهایی به منظور ایجاد ۶ گیگاوات دیگر به امضا رسید.
به نظر می‌رسد که قزاقستان و جمهوری آذربایجان عمدتاً نقش تسهیل‌کننده در زمینه صادرات برق را ایفا می‌کنند. با توجه به عدم کمبود سوخت‌های فسیلی، اهداف تجدیدپذیر قزاقستان نسبت به ازبکستان آسان‌تر به نظر می‌رسد. بر اساس گفته‌های ساتکالیف، قزاقستان در حال حاضر حدود ۲.۹ گیگاوات برق را از طریق منابع تجدیدپذیر تولید می‌کند و امیدوار است که تا سال ۲۰۳۰ حداقل پنج گیگاوات برق دیگر به این رقم اضافه کند. با این حال، بخشی از این ظرفیت ممکن است در داخل کشور نیاز باشد، چرا که قزاقستان با کمبود برق مواجه است که موجب تبدیل این کشور به یک واردکننده بزرگ برق در سال ۲۰۲۳ شده است.
طبق گزارشی از اویل پرایس، جمهوری آذربایجان هدف‌گذاری کرده است که تا سال ۲۰۳۰، پنج گیگاوات انرژی خورشیدی و بادی تولید کند. تفاهم‌نامه باکو با قزاقستان و ازبکستان به طور بالقوه بر اساس توافقنامه ۲۰۲۳ شکل گرفته است که جمهوری آذربایجان با کشورهای اتحادیه اروپا از جمله مجارستان و رومانی منعقد کرده است تا انرژی برق را از طریق یک کابل زیرآبی با ظرفیت ۱۰۰۰ مگاوات که از دریای سیاه عبور می‌کند، صادر کند. بررسی امکان‌سنجی این پروژه قبل از شروع حمله نظامی روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ انجام شد و در نتیجه سؤال‌هایی در خصوص امکان‌پذیری آن در شرایط جنگی به وجود آمده است.