یکی از اعضای هیئت مدیره انجمن طراحان لباس با ابراز نگرانی از نبود برنامه ریزی منسجم برای برگزاری جشنواره مد و لباس فجر اظهار داشت: نمی توان جشنواره را هر زمان دلخواه در طول سال برگزار کرد و با تغییر مستمر در سیاست ها، ارزش اصلی جشنواره را به سطح یک گزارش ساده عملکردی تقلیل داد.
سیامک ناظمی در خصوص چالش های برگزاری جشنواره مد و لباس فجر گفت: برای برگزاری این جشنواره و هر موضوع دیگری باید هدف و چشم انداز خود را تعیین کنیم و میزان پیشرفت به آن را بسنجیم. به نظرم چالشی که در جشنواره مد و لباس فجر وجود دارد، فقدان یک هدف شفاف است و به نظر می آید که هدف از برگزاری، تنها ارائه گزارشی از فعالیت ها به سطوح بالاتر باشد که از طریق آمار شرکت کنندگان و تعداد آثار، این گزارش تهیه می شود. به همین دلیل، اهدافی مانند شناسایی استعداد و ارتقای کیفیت آثار با گذشت زمان کمرنگ تر شده اند.
نازمانی نامشخص و سردرگمی برای شرکت کنندگان
او در مورد دیگر مسائل نیز گفت: یکی دیگر از مشکلات، عدم برنامه ریزی منسجم برای برگزاری جشنواره است. نمی توان جشنواره را هر زمان که بخواهیم برگزار کنیم و باید زمان برگزاری، حتی به طور تقریبی مشخص باشد. اگر قصد داریم جشنواره مد و لباس فجر را در کنار دیگر جشنواره های بین المللی قرار دهیم، باید توجه کنیم که این جشنواره ها همگی زمان مشخصی دارند و از یک سال قبل برای آن ها برنامه ریزی می شود و سیاست ها و استانداردهای شرکت در این رویدادها معلوم است. این در حالی است که متأسفانه در جشنواره مد و لباس فجر، شاهد نظم و هماهنگی نیستیم و زمان و استانداردها به طور مکرر تغییر می کند و شرکت کنندگان در مورد نحوه برگزاری و معیارهای ارزیابی آثار دچار سردرگمی هستند.
آسیب های عدم اطلاع رسانی
این استاد دانشگاه با تأکید بر جدیت کمبود شفافیت در زمینه مدیریت، در ارتباط با نقش کارگروه ساماندهی مد و لباس در برگزاری جشنواره، خاطرنشان کرد: بعضی از فعالیت ها بدون اطلاع رسانی مناسب انجام می شوند که شامل برگزاری جشنواره مد و لباس فجر و سایر موارد مبهم است. این عدم اطلاع رسانی در تمام چرخه مد و لباس مشهود است. از طرفی، ناپایداری مدیریتی و تغییرات مکرر مدیران علاوه بر مشکلات موجود، بر سیاست گذاری ها نیز تأثیرگذار است و در نهایت، ارزش اصلی هدف را به سطح ارائه یک گزارش کمی تقلیل می دهد.
چگونه به دغدغه ها پاسخ دهیم؟
او درباره این که آیا به اعتقاد او دولت برای مد و لباس دغدغه ای دارد یا خیر، اظهار کرد: ممکن است دغدغه ای وجود داشته باشد، اما باید دید ابزارهای لازم برای پاسخگویی به این دغدغه چیست؟ در حوزه پوشاک، دو بُعد اقتصادی و فرهنگی وجود دارد؛ بسیاری از کشورها مانند ترکیه، چین، بنگلادش و… تولیدکننده پوشاک هستند، اما بُعد فرهنگی به خصوص در پایتخت های مد جهانی شکل می گیرد. باید ساختار در کشور ما چگونه باشد و توانایی ما برای ورود به کدام حوزه ها چیست؟ با توجه به شرایط کنونی در ایران که در زمینه ابزارهای ترویج فرهنگی مد با محدودیت هایی روبرو هستیم و نمی توانیم ترندهای مد را تغییر دهیم و طراحان غالباً از مدل های خارجی الهام می گیرند، بهترین راهکار این است که به تولید لباس بپردازیم.
نقاط ضعف چرخه فرهنگی مد در ایران
عضو هیئت مدیره انجمن طراحان لباس با اشاره به اینکه مد یک فرآیند فرهنگی دارد، ادامه داد: عکاسی مد، رسانه های مد، خبرنگاران مد، برگزاری هفته های مد، اینفلوئنسرهای مد و… همگی با سطوح متفاوتی از تأثیر، به این چرخه مرتبط هستند؛ چرخه ای که در ایران ناقص به نظر می رسد و نمی توان کار فرهنگی مؤثری در آن شکل داد و به همین دلیل نمی توان ترندهای مد و لباس را تغییر داد. با این حال، ما می توانیم به تولید لباس نیز بپردازیم.
تخصصی بودن، در هر دو بخش خصوصی و دولتی ضرورت دارد
او در خصوص مسائل مربوط به کاهش جذابیت جشنواره مد و لباس فجر در مقایسه با جشنواره های خصوصی و دانشگاهی گفت: هر اقدامی باید به صورت تخصصی انجام شود و اگر متخصصان در برگزاری جشنواره مد و لباس فجر کمک نکنند، مشکلاتی به وجود خواهد آمد. اینکه جشنواره به صورت خصوصی یا دولتی برگزار شود، اهمیت کمتری دارد؛ آنچه مهم است برپایی جشنواره به صورت تخصصی و با هدف مشخص است. نمی توان مدیری از یک رشته دیگر که هیچ تخصص و دغدغه ای در زمینه مد و لباس ندارد، به منظور برگزاری جشنواره وارد این حوزه شود.
این طراح لباس با بیان مخالفت خود نسبت به افزایش تعداد جشنواره های مد و لباس گفت: رشد تعداد جشنواره ها بدون هیچ نتیجه ای شایسته پذیرش نیست و این امر می تواند پیامدهای منفی به همراه داشته باشد. اگر در کشورهایی دیگر جشنواره های دوره ای برگزار می شود، هرکدام به صورت تخصصی به موضوعاتی مانند مد عفیفانه یا اسلامی، مد پایدار و… می پردازند. اگر قرار است ما هم جشنواره های متفاوت مد و لباس داشته باشیم، بهتر است به سمت این موضوعات برویم. در این راستا، باید به عواملی که ما را از سایر کشورها متمایز می کند، توجه کنیم. به خصوص فرهنگ ملی و باستانی خود را مدنظر قرار دهیم؛ مشابه شیوه ای که ژاپنی ها در هفته مد توکیو اعمال کردند.
اثر سلیقه داور در کنار استانداردها
او درباره انتقاداتی که نسبت به نحوه داوری آثار ارسالی به جشنواره مد و لباس فجر مطرح می شود، گفت: معمولاً در داوری قوانین و استانداردهایی تعیین می شود، اما این که داور تا چه حد بر اساس این استانداردها قضاوت می کند، قابل بررسی است. متأسفانه یک مشکل رایج در هنر این است که نظر سلیقه داور تصمیم گیرنده می شود. باید استانداردها قبل از شروع جشنواره تعیین شده باشند، اما متأسفانه چنین چیزی مشاهده نمی شود و این یکی از دلایل عدم شفافیت است.
عضو هیئت مدیره انجمن طراحان لباس در پاسخ به این سؤال که آیا جشنواره مد و لباس فجر فضایی برای ارائه لباس های کاربردی است یا باید لباس های فاخر و تزئین شده در آن ارائه شود، گفت: ابتدا باید مشخص شود هدف از برگزاری جشنواره چیست؟ در برخی جشنواره های خارجی که صرفاً مد هنری در نظر است، لباس هایی نمایش داده می شوند که کارکردی ندارند و در کنار آن در بعضی جشنواره ها فقط لباس های کاربردی طراحی و ارائه می شوند. ما نیز باید جشنواره ای بر اساس این مفاهیم در ایران برگزار کنیم تا مخاطب تخصصی در هر حیطه بداند باید به کجا مراجعه کند. توصیه من این است که با توجه به تغییرات مدیریتی که مانع تصمیم گیری های بلندمدت درباره موضوعات می شود، افراد متخصص باید تلاش کنند جشنواره های تخصصی را برگزار کنند.