معاون تعالی دفتر طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت با اشاره به رویکرد پیشگیری در طب ایرانی، نکات تغذیهای موثری را برای فصل تابستان ارائه نمود.
، دکتر سید مهدی میرغضنفری تأکید کرد: در طب ایرانی، اولویت با پیشگیری است و به همین دلیل، آگاهی از موادغذایی مصرفی در تابستان برای حفظ سلامتی اهمیت بسیاری دارد.
وی افزود: در این فصل، افرادی که دارای مزاج گرم و خشک هستند، بیشتر در معرض آسیب قرار میگیرند. به دلیل ویژگیهای مزاج این افراد و همچنین گرمای فصل تابستان، باید از خوراکیها و نوشیدنیهایی که سبب افزایش حرارت بدن و خشکی میشوند، به ویژه مواد غذایی تند نظیر فلفل، زنجبیل، دارچین، زعفران، سسهای تند و سبزیجات مثل سیر، پیاز، ترخون، نعنا، تره، شاهی و شوید، به شدت پرهیز کنند. همچنین مصرف مواد شور و شیرین نیز باید محدود شود.
وی ادامه داد: بهتر است افراد از غذاهای گیاهی ساده، چه خام چه بخارپز شده، بدون ادویههای قوی بهره ببرند.
معاون تعالی دفتر طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت اضافه کرد: افرادی با مزاج گرم باید مراقب مصرف نمک و غذاهای شور و تنقلات نظیر چیپس شور و آجیل باشند، به ویژه در فصل تابستان.
میرغضنفری توضیح داد که بسیاری از مغزها از مزاج گرم و خشک برخوردارند و به همین دلیل، به ویژه کسانی که مزاجشان گرم و خشک است، نمیتوانند در ازای مصرف آنها زیادهروی کنند. همچنین سرخ کردن، بو دادن و تفت دادن مواد غذایی نیز اثر گرم و خشکی بر مزاج میگذارد. بنابراین توصیه میشود غذاها به صورت ساده یا در صورت امکان خام و پخته تهیه شوند.
معاون پژوهشی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ارتش همچنین خاطرنشان کرد: قند و شیرینیجات نیز گرمازا میباشند، لذا بهتر است از مصرف بیش از حد آنها، از جمله شکلاتها و شیرینیهای طبیعی مانند عسل، کشمش، مویز و میوههای شیرین مانند انجیر، نارگیل، موز، خربزه و آناناس در تابستان خودداری شود.
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ارتش توصیه کرد در فصل تابستان از مصرف گوشتهای قرمز به دلیل گرم بودن آنها، به ویژه گوشت پرندگانی مانند کبک و بلدرچین که حرارت واحد بیشتری دارند، خودداری شود. همچنین گوشت شتر نیز به دلیل آثار حرارتی و خشکیاش، نباید به طور معمول مصرف شود.
میرغضنفری بر لزوم پرهیز از مصرف غذاهای گرم مزاج مانند فسنجان و گردو تأکید کرد و پیشنهاد داد که در فصل تابستان استفاده از خنکیجاتی نظیر آب دوغ خیار، ماست، خیار و کمی نان، و سبزیجات خنکی مثل خیار، کاهو، کدو خورشتی و گشنیز مفید خواهد بود.
وی ادامه داد: غذاهایی که در تابستان باید استفاده شوند، باید ترجیحاً پخته یا آبپز باشند و شیوههای کبابی و سرخکردنی به شدت کم شود، مانند آش، سوپ و خورشهای سبزیجاتی که سبزیهایشان سرخ نشدهاند. همچنین این غذاها باید به طور نسبی کمی ترش باشند، مانند تهیه با غوره، آبغوره، آبلیمو، لیمو و نارنج.
علاوه بر این، مصرف مرکبات و میوههای ملس نظیر زرشک و آب زرشک، شاه توت، تمشک، سیب ترش، آلبالو، گوجه سبز، انار، شوید، هلو، زردآلو، هندوانه و گریپفروت به عنوان گزینههای مناسب در این فصل محسوب میشوند و استفاده از سالادهایی شامل کاهو، خیار و آبلیمو نیز توصیه میگردد؛ چراکه این ترکیبات مزاج سرد و تر دارند. همچنین مصرف ترشیجات با نگهداشتن در لحاظ عدم تندی، به حرارت آنها افزوده نخواهد شد.
به نقل از وزارت بهداشت، وی در پایان بر اهمیت مصرف مناسب آب و لبنیات در فصل تابستان تأکید کرد و گفت: مصرف روزانه لیموترش، به ویژه برای افرادی با مزاج گرم در فصلهای گرم، توصیه میشود. این میوه میتواند به کاهش حرارت و رطوبت بدن و التهابات کبد کمک کند؛ بعلاوه، به رقیق شدن خون و تسهیل هضم غذاهای چرب و شیرین یاری میرساند.
میرغضنفری در پایان، به این نکته اشاره کرد که به طور کلی گوشتهای سفید، همچون مرغ و ماهی، گزینههای مناسبتری برای این فصل بوده و به خاطر مزاج سرد و تر ماهی، باید در تهیه غذاها از سرخ شدن این گوشتها و اضافه شدن ادویههای تند به آنها پرهیز کرد.