یک کارشناس در زمینه تغذیه و رژیم درمانی توضیح داد: وسواس لاغری یا Anorexia به عنوان یک اختلال روانی شناخته میشود که بیشتر در جوامع پیشرفته به چشم میخورد. این بیماری از زمره مشکلات ساده نیست و در برخی موارد میتواند به مرگ فرد بینجامد.
دکتر فاطمه میرزایی ادامه داد: آیا تا به حال به دلیلی احساس بیاشتهایی کردهاید؟ این احساس برای شما چقدر ادامهدار بود؟ تجربه ضعف ناشی از گرسنگی را پس از چه مدتی از بیاشتهایی حس کردهاید؟ فردی که به وسواس لاغری مبتلاست، همواره از بیاشتهایی رنج میبرد؛ حتی زمانی که احساس گرسنگی میکند و این احساس ضعف، بر ادراک بینایی او تأثیر منفی میگذارد.
وی توضیح داد: فردی که به این اختلال دچار است، از غذا خوردن بیزار است و مقدار غذایی که مصرف میکند هیچ تناسبی با سن و ابعاد جسمانی او ندارد. بسیاری از این افراد پس از صرف غذا، به عمد آن را بالا میآورند، زیرا نگراناند که با خوردن غذا، وزنشان افزایش یابد!
میرزایی افزود: این بیماری اغلب در افرادی شروع میشود که رژیمهای غذایی سادهای را آغاز کرده و پس از مدت کوتاهی احساس میکنند که به اندازه کافی لاغر نشدهاند. متأسفانه باید اذعان کرد که شیوع این اختلال عموماً ناشی از فشارهای مدرنیته است. معرفی الگوهای نادرست و القای این تصور که «تنها در صورت لاغری میتوان به زیبایی دست یافت» سبب شده که این بیماری به سرعت گسترش یابد.
این متخصص تغذیه بر این موضوع تأکید کرد: اصلیترین نشانه این اختلال، ترس بیاندازه از افزایش وزن است. بیمار مبتلا به وسواس لاغری در روز چندین بار خود را وزن میکند و حتی با افزایش وزن اندک نیز به شدت دچار افسردگی میشود و برای فرار از این احساس، از خوردن غذا خودداری میکند.
وی افزود: نه فقط برای یک وعده، بلکه برای چند روز بیغذا میماند! این افراد ممکن است در طول یک هفته تنها چند قاشق غذا مصرف کنند و در فواصل زمانی طولانی، وعدهای کامل نداشته باشند. چنین بیاشتهایی موجب بروز یبوستهای مزمن میشود. با تحلیل چربی زیر پوست، مقاومت بدن در برابر سرما به شدت کاهش مییابد. علاوه بر این، عملکرد طبیعی بدن مختل میشود و در برخی موارد، زنان مبتلا به این اختلال دچار مشکلات جدی در قاعدگی میگردند.
میرزایی گفت: بسیاری از افراد به دلیل تأخیر در دریافت مواد غذایی دچار ضعف عصبی میشوند و اگر به وسواس لاغری مبتلا شوند، وضعیت آنها بسیار وخیم خواهد شد. در مراحل کمتر وخیم، میتوان از ابتلا به پوکی استخوان به عنوان یکی از عواقب این بیماری نام برد. اختلالات الکترولیتی و بیاشتهایی مزمن عصبی نیز از دیگر عوارض رایج در این اختلال به حساب میآیند.
این کارشناس تغذیه تصریح کرد: وسواس لاغری به عنوان یک اختلال روانی شناخته میشود و باید بهگونهای با آن برخورد شود که شایسته یک بیماری روانی است. درمان قطعی برای این اختلال وجود ندارد و نیازمند ترکیبی از مشاوره و دارو میباشد. نکته کلیدی در درمان این آسیبشناسی، شکستن مقاومت بیمار در برابر فرایند درمان است. این کار به زمان زیادی احتیاج دارد و نباید انتظار داشت که به سادگی حل گردد. هدف اصلی، بازگردانی بیمار به روال طبیعی زندگی و تثبیت عادات غذایی صحیح در او است، با وجود این که بیمار ممکن است حتی پس از درمان به ترسها و فشارهای قبلی خود بازگردد.
وی افزود: در صورتی که بیمار مدت زمان قابل توجهی از این بیماری را سپری کرده باشد، همراه با داروهای روانپزشکی، نیاز است که مکملها، ویتامینها و املاح معدنی برای بازگرداندن وضعیت فیزیکی بیمار به حالت نرمال تجویز گردد.
میرزایی تأکید کرد: مراقبت از فرد مبتلا به وسواس لاغری مستلزم رعایت نکات مهمی است. این بیماران باید از هر گونه محیطی که باعث القای احساس چاقی در آنها میشود دوری کنند. هر گونه فعالیتی که برای آنها استرسزا باشد، میتواند وضعیت آنها را حادتر کند. اگر بیمار قبلاً دچار اضافه وزن بوده است، باید به طور ویژه مراقب او بود.
این متخصص تغذیه و رژیم درمانی بیان کرد: شغل بیمار نیز اهمیت دارد و اگر شغل او به گونهای باشد که با ظاهر و وزن او در ارتباط است، ضروری است که وی از آن حوزه خارج شود. برای نمونه، مدلها بیشتر از سایر گروهها در معرض ابتلا به این اختلال هستند.
