فرآیند ثبتنام داوطلبان برای انتخابات چهاردهمین دوره ریاست جمهوری کشور از تاریخ دهم تا چهاردهم خرداد صورت گرفت و در این مدت 80 نفر اقدام به ثبتنام کردند. اکنون این افراد در انتظار نتایج ارزیابی صلاحیتها از سوی شورای نگهبان میباشند.
،، با بررسی اخبار انتخاباتی مربوط به روزهای سهشنبه و چهارشنبه – پانزدهم و شانزدهم خرداد ۱۴۰۳، موارد زیر را مشاهده میکنیم:
رئیس ستاد انتخابات کشور مجدداً اعلام کرد که اطلاعات مربوط به افراد تأیید صلاحیتشده انتخابات ریاست جمهوری در تاریخ ۲۲ خرداد بهعموم مردم ارائه خواهد شد.
در این راستا، سخنگوی شورای نگهبان با اشاره به آغاز ارزیابی صلاحیت داوطلبان از تاریخ ۱۵ خرداد، تصریح کرد: در این دوره از انتخابات ۸۰ داوطلب ثبتنام کردهاند.
هادی طحاننظیف تأکید کرد که ما تمام تلاش خود را بهکار خواهیم بست تا روند بررسی صلاحیتها با صحت و دقت بالا و نهایت سرعت صورت گیرد و مبنای ما قانون اساسی خواهد بود. شرایط ریاست جمهوری در اصل ۱۱۵ قانون اساسی قید شده است و این شرایط شامل ایرانیالاصل بودن، تابعیت ایران، ویژگیهای مدیریتی و تدبیر، حسن سابقه، امانت، تقوا، و اعتقاد به مبانی نظام و مذهب رسمی کشور میباشد. کوشش ما بر این است که این ویژگیها بهخوبی احراز شوند.
این حقوقدان شورای نگهبان از فعالان رسانهای و مجازی خواست تا نسبت به بررسی صلاحیتها هرگونه گمانهزنی کنند و خاطرنشان کرد: ارزیابی صلاحیتها به تازگی شروع شده و پروسهای دقیق و زمانبر است؛ بنابراین هرگونه حدس و گمان در این مورد بههیچ وجه مناسب نیست و فعلاً برای طرح فرضیهها نیز زود است.
در روز جاری، سرپرست ریاست جمهوری بخشنامهای انتخاباتی به مدیران دستگاههای دولتی ابلاغ کرد و اعلام نمود که هرگونه فعالیت تبلیغاتی به نفع یا ضرر نامزدهای انتخاباتی با استفاده از هرگونه امکانات رسمی دولتی ممنوع است و مصداق جرم محسوب میگردد.
محمد مخبر در جلسه هیئت وزیران اظهار داشت که بهعنوان یار رئیسجمهوری شهید، باید در دو عرصه مهم تلاش کنیم: عرصه اول برگزاری انتخابات سالم، امن و با مشارکت مردم و عرصه دوم ادامه فعالیتهای دولت به شکلی جهادی و بدون هیچگونه خلل و کاهلی است.
همچنین دستیار ویژه مخبر در یادداشتی تأکید کرد که سرپرست ریاست جمهوری در ۱۶ روز گذشته هیچگونه جلسهای با چهرههای سیاسی یا نامزدهای انتخاباتی در خصوص ترکیب کابینه چهاردهم نداشته است.
دبیر ستاد انتخابات ریاست جمهوری درباره جزئیات مناظرههای انتخابات توضیح داد: تعداد صندلیها هنوز مشخص نشده است و ما تعداد را باز گذاشتهایم تا ببینیم برای چند نفر باید فضا فراهم شود. ما آمادگی داریم که برای هر تعداد مورد تأیید شورای نگهبان، فضای مناظره را آماده کنیم. برگزاری مناظرهها قطعی شده و بهصورت زنده انجام خواهد شد. مجری آن بهزودی انتخاب میشود و در حال حاضر ۳ نفر بهعنوان گزینههای اصلی اجرای مناظرهها در نظر گرفته شدهاند.
در همین راستا، رئیس سازمان صداوسیما خاطرنشان کرد که با تلاش و جدیت همکاران ما در صداوسیما، تقریباً تمام زیرساختها برای برگزاری مناظرهها و برنامههای انتخاباتی آماده شده است، اما بهطور طبیعی هیچیک از این پیشبینیها تا قبل از اعلام نظر نهایی شورای نگهبان قطعی نیست.
وزیر کشور نیز تاریخ ۸ تیر ۱۴۰۳ را به عنوان آخرین روز برگزاری انتخابات ریاست جمهوری اعلام کرد و خاطرنشان ساخت: اگر به هر دلیلی نتیجه انتخابات در مرحله اول مشخص نشود، مرحله دوم انتخابات یک هفته بعد در تاریخ ۱۵ تیر برگزار خواهد شد.
اخبار از کاندیداها
لیست کامل نامهای ۸۰ نفری که برای کاندیداتوری در انتخابات چهاردهمین دوره ریاست جمهوری ثبتنام کردهاند، به همراه شعارها، سوابق و گرایشهای سیاسی آنها را میتوانید در این لینک مشاهده کنید.
* بر اساس حکمی از سوی محمد شریعتمداری، علیاصغر احمدی به عنوان رئیس ستاد انتخاباتی وی منصوب شد.
* محمدباقر قالیباف در صفحه شخصی خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: رئیسجمهور بلافاصله پس از انتخابات با چندین تصمیم حیاتی مواجه خواهد شد. باید توجه داشت که انتخابات فردایی نیز وجود دارد! یک تصمیم رئیسجمهور میتواند امروز و آینده یک ملت را دگرگون کند. ایدههای نسنجیده و مدیریت غیرضروری ممکن است سالها کشور را به عقب بیندازند. مشکلات را با تواناییها و تجربیات بسنجیم.
او در توییت دیگری اظهار داشت که در عرصه مدیریت کشور نهایتاً رئیسجمهور است که باید با مهارت و تجربه مسئولیت را به دوش بکشد و تلاشهای دیگران را با مسئولیتپذیری و رهبری به نتیجه برساند.
* علی لاریجانی با انتشار سوالهایی در توئیتر فعالیت انتخاباتی خود را با هشتگ «از لاریجانی بپرسید، پاسخ میدهد» آغاز کرد. وی به یک کاربر که در مورد بورس پرسید، گفت: برای بهبود وضعیت بورس نیازی به اقدام دولت و سیاستمداران نیست، بلکه باید برخی از کارها و مداخلات انجام نشود. از جمله: قیمتگذاری دستوری، عدم ثبات نرخ انرژی، وضع عوارض نابجا و سود بانکی ناپایدار. با عدم مداخله، وضعیت بورس قطعاً بهتر خواهد شد. او همچنین نوشت: «راهحل مشکلات بورس پیروی از مداخلهگری دولت به سمت زمینهسازی صحیح است.
لاریجانی در پاسخ به سوال کاربر دیگری درباره برنامهاش برای اجماعسازی در سطح ملی گفت: امروز هیچ هدفی بالاتر از توسعه و پیشرفت ایران نیست و همه مردم باید بتوانند در تصمیمسازیها مشارکت داشته باشند.
* علیرضا زاکانی از دیگر نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری در حاشیه جلسه هیئت دولت با خبرنگاران بیان کرد که اگر شورای نگهبان صلاحیتش را تأیید کند، برای رقابتهای انتخاباتی مرخصی میگیرد و در پاسخ به این سوال که اگر در انتخابات موفق نشود به شهرداری تهران بازمیگردد، تصریح کرد: امیدوارم اینگونه نشود، اما من به موفقیت در انتخابات ایمان دارم.
او همچنین در یک پیام در شبکه اجتماعی ایکس نسبت به اظهارات اسحاق جهانگیری واکنش نشان داد و نوشت: شما ۸ سال فرصت داشتید تا دیدگاههای عمیق خود را در کشور به اجرا درآورید و نتیجه آن اکنون برای مردم کاملاً مشهود است.
* سید صولت مرتصوی اعلام کرد که تا انتهای انتخابات به رقابت ادامه خواهد داد و سوالی را مطرح کرد که آیا من آمدهام تا به نفع کسی کنارهگیری کنم؟ من آمدهام که بمانم و کنارهگیری به نفع دیگران در کار نیست.
* امیرحسین قاضیزاده هاشمی و محمدرضا پورابراهیمی از داوطلبان انتخابات نیز نشستی با محسن رضایی برگزار کردند و در خصوص «اجماع نیروهای انقلاب» رایزنی کردند.
سید امیرحسین قاضیزاده هاشمی نیز تصریح کرد که خود را جزء جبهه انقلاب میداند و به هر تصمیمی که به نتیجه برسد، متعهد خواهد بود و ابراز امیدواری کرد که رقابتهای انتخاباتی به بهترین شکل اجرا شود و شایستهترین فرد انتخاب گردد.
* پس از آنکه یکی از خبرگزاریها در گزارشی به یادآوری توصیههای امام و رهبری پرداخت و از نزدیکانشان خواست تا از ورود به رقابتهای سیاسی دوری کنند، وحید حقانیان با انتشار بیانیهای به آن واکنش نشان داد و تأکید کرد: در دولت من یکی از اولین اصلاحات تغییر مسیر رسانههای وابسته به نهادهای حاکمیتی کشور خواهد بود.
* داوود منظور از دیگر نامزدها در حمایت از افزایش تعداد کاندیداها در انتخابات ۱۴۰۳ در یکی از شبکههای اجتماعی نوشت: برعکس آنچه در ابتدا به نظر میرسد، تعداد زیاد نامزدهای دولت در انتخابات ریاستجمهوری نمایانگر شخصیت جامع و گسترده شهید رئیسی است. قطعاً تمامی این افراد نماینده حقیقی خود خواهند بود و نمیتوان آنها را نماینده دولت دانست.
* عبداناصر همتی با انتشار مطلبی در شبکه اجتماعی ایکس بر لزوم تمرکز بر مسائل اقتصادی تأکید کرد و نوشت: تنها با یک تیم کارآمد و با تکیه به دانشهای روز علم اقتصاد میتوان وضعیت اقتصادی را بهبود بخشید. هماکنون مهمترین مأموریت رئیسجمهور این است که با فساد و رانتهای بیپایه و اساس که عدهای را هر روز فربهتر میکند، مقابله کند و توزیع درآمد را به نقطه بحرانی نرساند.
احزاب و تشکلها چه کارهایی انجام دادهاند؟
حزب ندای ایرانیان در نامهای به اعضای شورای نگهبان درخواست کرده است که با توجه به تنوع سلیقهها در جامعه، شرایطی برای برگزاری انتخاباتی پرشور و رقابتی ایجاد شود و امکان حضور چهرههای برجسته سیاسی از جناحهای مختلف را فراهم نماید.
در این ارتباط، سید محمد خاتمی درباره حضورش در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۳ گفت: این حقیر مـیدانم که باید در کنار مردم و برای خیر و صلاح آنان قرار داشته باشم. ضمن تایید رویکرد انتخاباتی جبهه اصلاحات، اگر پیشنهاد جبهه محقق گردد، در انتخابات شرکت میکنم.
گزارش ایسنا در مورد رویکرد اصلاحطلبان برای حضور در انتخابات ۱۴۰۳ با عنوان «مشروط به کسب قدرت؟» نیز در این لینک موجود است.
نظر شخصیتها چیست؟
* پس از عدم ثبتنام محمد مخبر از طرف دولت برای چهاردهین دوره انتخابات ریاست جمهوری، رئیس دفتر رئیسجمهور تأکید کرد که دولت مجری انتخابات ریاستجمهوری خواهد بود و نامزد خاصی ندارد.
رئیس شورای اطلاعرسانی دولت نیز در خصوص عدم اعلام کاندیداتوری سرپرست ریاستجمهوری گفت: مخبر احساس میکند که مسئولیتی سنگینی بر دوش اوست تا کارهای نیمهتمام رئیسجمهور شهید را به سرانجام برساند و ورود به رقابتهای انتخاباتی میتواند از انجام این تکلیف نسبت به مردم جلوگیری کند.
در واکنش به عدم کاندیداتوری محمد مخبر، حسین انتظامی نیز در توییتی گفت: شما ظرفیت بالایی از خود نشان دادید بهطوری که از فرصتطلبی دوری کردید و نامزد نشدید. این دولت ۲۳-۳۰ روز دیگر به شما واگذار میشود؛ اگر میخواهید نامتان به نیکی و امانت در تاریخ باقی بماند، باید از اظهارنظر مدیران دولتی به نفع یا به ضرر نامزدها پرهیز کنید.
* در پی شایعات رسانهای پیرامون ائتلافهای انتخاباتی محسن رضایی ، دفتر وی این شایعات را رد کرد و اعلام کرد: عدم حضور او با هدف کمک به اجماعسازی و وحدت نیروهای انقلاب انجام شده و شایعات منتشرشده در برخی رسانهها در این باره، مشکوک و احتمالاً با اهداف سیاسی و جریانی شکل گرفته است.
* دریابان علی شمخانی در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی ایکس از کاندیداها و هوادارانشان خواست تا به رعایت اخلاق انتخاباتی توجه نمایند و نوشت: تعداد و ترکیب نامزدهای ثبتنام شده برای انتخابات ریاست جمهوری، حاکی از شکلگیری رقابتی جدی است که هم فرصت و هم تهدید به همراه دارد. همه نامزدها و هواداران باید به یاد داشته باشند که ادب مرد به ز دولت اوست.
* حمیدرسایی نیز با انتشار توییتی انتقادی به رئیس و نایبرئیس مجلس عنوان کرد: با چه دلیل و مدرکی برای #ریاست_جمهوری ثبتنام کردهاید!؟
* محمد قوچانی در یادداشتی ذکر کرد که بهاعتقاد او، اسحاق جهانگیری نامزد اصلی جبهه اصلاحات است و طبقه سیاسی در شهرستانها نیز حمایت خود را از مسعود پزشکیان ابراز کردهاند.
* عباس عبدی تحلیل کرد که از میان ۸۰ داوطلب ریاست جمهوری، تنها حدود ۳۰ یا ۳۵ درصد مردم را نمایندگی میکنند و بیان کرد که پس از تأیید صلاحیتها، پیشبینی میکند که عدهای از نامزدها به نفع یک شخص کنار بروند.
* علیرضا معزی نسبت به کاندیداتوری مکرر قالیباف گفت که به نظر میرسد، او آنقدر تلاش کرده تا به خود و پیروانش بهگونهای توهم به وجود آورد که نظام بدیون از او یک دوره ریاست جمهوری طلبکار است.
* غلامحسین کرباسچی به موضوع ازدیاد داوطلبان ریاست جمهوری و با انتقاد از نظام انتخاباتی گفت: هر کسی به خود اجازه میدهد تحت هر شرایط و با هر سوابقی کاندیدا شود. انتخابات به هیچوجه نباید به یک شوخی تبدیل شود، زیرا نماد دموکراسی است.
* عزتالله ضرغامی به نامزدهای انتخابات توصیه کرد که بدون واهمه از شورای نگهبان درباره چالشهای کشور به گفتگو بپردازند.
* در حاشیه جلسه امروز هیئت دولت، معاون حقوقی ریاست جمهوری به یادآوری وظایف کارکنان دولت پرداخت و تأکید کرد که آنان نباید از جایگاه خود در راستای حمایت یا تخریب کاندیداها اقدام کنند و دولت باید در این فرآیند بیطرف باقی بماند.
* معاون امور زنان و خانواده ریاستجمهوری نیز تأکید کرد که رعایت اصول دینی و فرهنگی میتواند از بروز بداخلاقیها در انتخابات جلوگیری کند.
* همچنین رئیس شورای اطلاعرسانی دولت به تمامی عناصر وابسته به دولت، بهویژه رسانهها، توصیه کرد تا از اظهار نظر علیه نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری جداً پرهیز کنند.
* رئیس سازمان عقیدتی سیاسی ارتش بر اهمیت شرکت در انتخابات به عنوان یک رویداد سیاسی مهم تأکید کرد و آن را یک احتمال سرنوشتساز برای میلیونها نفر دانست.
* در جلسه شورای نگهبان، آیتالله احمد جنتی در توصیههای انتخاباتی به همگان تأکید کرد تا رفتار و اخلاق اسلامی را در تمامی فعالیتهای خود در نظر داشته باشند.
روزنامهها و فضای مجازی چه خبر هستند؟
در بسیاری از کانالهای خبری، اینفوگرافیکی با عنوان کاندیداهای مطرح ریاستجمهوری منتشر شده است.
همچنین در برخی کانالها به سومین رد صلاحیت محمود احمدینژاد اشاره شده است که او با تغییرات ظاهری و باطنی فراوان نسبت به گذشته تلاش دارد تا سال ۸۴ را دوباره تکرار کند.
مجید تفرشی، از فعالان رسانهای، با تحلیل تعدد چهرههای سیاسی در انتخابات بیان کرد که مشابه این پدیده تنها در انتخابات ۱۳۵۸ مشاهده شده بود.
یک کاربر توییتری با اشاره به نام نهمین پادشاه اشکانیان که بر ایران حکومت کرد، از کاندیداتوری مهرداد بذرپاش برای این دوره انتخابات حمایت کرد.
روزنامه جمهوری اسلامی در یادداشتی تصریح کرد که با ثبتنام برخی افراد برای نامزدی ریاست جمهوری چهاردهم، بار مسئولیتی سنگین بر دوش شورای نگهبان قرار میگیرد و این یک پیچ تاریخی است که باید با دقت و هوشیاری از آن عبور کند.
روزنامه شرق نیز در انتقاد از اصلاحطلبان نوشت که مرور تاریخ فعالیت سیاسی نشان داده که برخی گروهها در زمانهایی مورد توجه قرار گرفتهاند، اما بدلیل کاهش فعالیت آنها، در بزنگاهها درمانده شده و به مرور به فراموشی سپرده شدهاند.
روزنامه اعتماد به تفاوتهای زیاد جهانگیری و قالیباف پرداخت و بیان کرد که هر دو در روز ثبت نامهای انتخاباتی وارد وزارت کشور شدند اما داستانهای آنها خصوصیات متمایزی را نشان میدهد.
روزنامه سازندگی با اشاره به ثبتنام عباس آخوندی برای انتخابات ۸ تیر یادآوری کرده که او منتقد اصلی سیاستهای مسکن مهری احمدینژاد بود، با وجود اینکه در دوران وزارت خود نزدیک به یک میلیون مسکن ساخته بود.
جزئیات انتخابات ریاست جمهوری چهاردهم
بر طبق اصل ۱۳۱ قانون اساسی، چهاردهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری که پیشتر قرار بود در خردادماه سال ۱۴۰۴ برگزار شود، پس از شهادت رئیسجمهور و همراهانش در سانحه سقوط بالگرد در آذربایجان شرقی بهصورت زودهنگام در تاریخ ۸ تیرماه امسال برگزار خواهد شد.
در اولین جلسه سران قوا که بعدازظهر ۳۱ اردیبهشت به میزبانی معاون اول رئیسجمهور و با حضور رئیس قوه قضائیه و رئیس مجلس شورای اسلامی در محل ساختمان دولت برگزار شد، زمانبندی فرآیند انتخابات و مراحل اجرایی مورد بحث و بررسی قرار گرفت و توافق اولیه شورای نگهبان برای برگزاری انتخابات در تاریخ ۸ تیرماه ۱۴۰۳ حاصل گردید.
بر اساس تقویم مصوب انتخابات، زمان ثبتنام از داوطلبان برای روزهای ۱۰ تا ۱۴ خرداد، بررسی صلاحیتها از تاریخ ۱۵ تا ۲۱ خرداد، اعلام اسامی داوطلبان نهایی در ۲۲ خرداد و انجام فعالیتهای تبلیغاتی از ۲۳ خرداد تا ۶ تیر تعیین شده است.
طبق ماده ۳۵ قانون انتخابات ریاست جمهوری، کاندیداها باید در زمان ثبتنام، رجل مذهبی، سیاسی، ایرانیالاصل، دارای تابعیت جمهوری اسلامی، مدیر و مدبر، با حسن سابقه، امانتدار، متعهد به مبانی جمهوری اسلامی و مذهب رسمی کشور باشند. حداقل سن کاندیداها ۴۰ سال و حداکثر ۷۵ سال باید باشد. افرادی که شرایط را دارند میتوانند با در دست داشتن کارت ملی و شناسنامه در این انتخابات شرکت کنند.