۱۰ روند مهم فناوری که باید چشم‌انتظارشان باشیم

از سوی ایسنا، کارشناسان شرکت آمریکایی تحقیق و مشاوره «گارتنر»(Gartner) لیستی از ۱۰ روند کلیدی فناوری در سال ۲۰۲۵ را منتشر کرده‌اند که به‌طور تمام و کمال تحت تأثیر هوش مصنوعی قرار دارد.

به نقل از تک نیوز ورد، «جین آلوارز»(Gene Alvarez)، تحلیل‌گر این سازمان بیان کرد که تکنولوژی‌های برتر در سال آینده شامل الزامات و خطرات مرتبط با هوش مصنوعی، اکتشافات جدید در محاسبات و تعاملات انسان-ماشین است. تجزیه‌وتحلیل این روندها به مدیران فناوری اطلاعات یاری می‌رساند تا با رویکردی نوآورانه و اخلاقی، آینده‌ی سازمان خود را ترسیم کنند.

هوش مصنوعی عاملی

در بالای این لیست، سیستم‌های «هوش مصنوعی عاملی»(Agentic AI) قرار دارند که قادرند اقدامات را به‌طور خودمختار بر اساس هدف‌های تعیین‌شده توسط کاربر برنامه‌ریزی و پیاده‌سازی کنند. شرکت پیش‌بینی کرده که تا سال ۲۰۲۸، حداقل ۱۵ درصد از تصمیمات روزمره کاری به‌طور مستقل و از طریق این نوع هوش مصنوعی صورت خواهند گرفت، در حالی که این عدد در سال جاری برابر با صفر بود.

«آمبوج کومار»(Ambuj Kumar)، موسس شرکت «سیمبین»(Simbian) که در زمینه ارائه راهکارهای هوش مصنوعی مستقل برای امنیت سایبری فعالیت می‌کند، اظهار کرد: هوش مصنوعی عاملی بدون شک آئینه‌ای از آینده نیروی کار در سازمان‌ها خواهد بود.

با این حال، برای اینکه فناوری هوش مصنوعی عاملی به نفوذ مورد انتظار گارتنر دست یابد، باید با چندین چالش روبه‌رو شود. «سندی بسن»(Sandi Besen) پژوهشگر هوش مصنوعی در شرکت‌های «آی‌بی‌ام»(IBM) و «نودزیک»(Neudesic) توضیح داد که طراحی سیستم‌های هوش مصنوعی عاملی هنوز در مراحل آزمایش است. به مرور زمان، به‌واسطه اصلاح روش‌های کار توسط مهندسان، این حوزه به تکامل خود ادامه خواهد داد.

پلتفرم‌های مدیریت هوش مصنوعی

در این فهرست، گارتنر به سازمان‌ها توصیه کرده است تا پلتفرم‌های مدیریت هوش مصنوعی را مد نظر قرار دهند. این پلتفرم‌ها قابلیت ایجاد، مدیریت و اجرای سیاست‌هایی برای استفاده اخلاقی از هوش مصنوعی را دارند و به وضوح عملکرد سیستم‌های هوش مصنوعی را توضیح می‌دهند و شفافیتی را به وجود می‌آورند که موجب ارتقای اعتماد و مسئولیت‌پذیری می‌گردد.

پیش‌بینی می‌شود که تا سال ۲۰۲۸، سازمان‌هایی که پلتفرم‌های مدیریت هوش مصنوعی جامع را به کار می‌برند، حدود ۴۰ درصد کمتر با حوادث اخلاقی مرتبط با هوش مصنوعی مواجه شوند، در مقایسه با آن دسته از سازمان‌ها که از چنین سیستم‌هایی بی‌بهره‌اند.

«مارک ونا»(Mark Vena) رئیس و تحلیل‌گر اصلی در شرکت «اسمارت‌تک ریسرچ»(SmartTech Research) تصریح کرد که بی‌شک، مدیریت هوش مصنوعی برای کاهش حوادث اخلاقی بسیار حیاتی است، چرا که چارچوب‌های ساختاری را برای نظارت و پاسخگویی در توسعه و استقرار هوش مصنوعی ارائه می‌دهد. سازمان‌ها می‌توانند با پیاده‌سازی چارچوب‌های شفاف، اطمینان حاصل کنند که سیستم‌های هوش مصنوعی همخوانی لازم با استانداردهای اخلاقی همچون انصاف، شفافیت و عدم تعصب را دارند.

مقابله با دروغ‌رسانی

به گزارش گارتنر، پیش‌بینی می‌شود که سرمایه‌گذاری بیشتری در زمینه امنیت در برابر دروغ‌رسانی صورت خواهد گرفت. انتظار می‌رود تا سال ۲۰۲۸، قریب به ۵۰ درصد از شرکت‌ها آغاز به استفاده از محصولات، خدمات یا ویژگی‌هایی نمایند که به‌طور خاص برای مقابله با موارد دروغ‌رسانی طراحی شده‌اند؛ در حالی که در حال حاضر این رقم به کمتر از ۵ درصد می‌رسد.

«راب اندرل»(Rob Enderle) رئیس و تحلیل‌گر اصلی در شرکت «اندرل گروپ»(Enderle Group) بیان کرد: دروغ‌رسانی منجر به تصمیم‌گیری‌های نادرست می‌شود و به‌طور خاص برای هوش مصنوعی چالش‌ساز است. هوش مصنوعی، با سرعت بیشتری درباره چنین اطلاعات نادرستی قضاوت می‌کند. بنابراین، حل مشکلات مرتبط با دروغ‌رسانی برای هوش مصنوعی حتی از برطرف کردن آن‌ها برای انسان‌ها حیاتی‌تر خواهد بود.

رمزنگاری پساکوانتوم

علاوه بر این، پیش‌بینی می‌شود که مفهوم رمزنگاری پساکوانتومی در سال ۲۰۲۵ به دقت مورد توجه سازمان‌ها قرار گیرد. گارتنر خاطرنشان کرده که انتظار می‌رود پیشرفت‌های مربوط به محاسبات کوانتومی، به برخی از تکنیک‌های رمزنگاری رایج کنونی پایان دهند. پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که تا سال ۲۰۲۹، پیشرفت‌های کوانتومی، بسیاری از شیوه‌های معمول رمزنگاری را ناامن خواهند ساخت.

«فلوریان نوکارت»(Florian Neukart) مدیر ارشد محصولات در شرکت «ترا کوانتوم»(Terra Quantum) به‌وضوح حمایت خود را از بیانیه گارتنر ابراز کرد و گفت: روش‌های رمزنگاری مرسوم در برابر حملات کوانتومی آسیب‌پذیر هستند، لذا سازمان‌ها باید هر چه سریع‌تر به سوی راه‌حل‌های رمزنگاری پساکوانتومی حرکت کنند. تغییر خط‌مشی‌های رمزنگاری به زمان زیادی نیاز دارد تا اطمینان حاصل شود که داده‌های حساس در دنیای آینده کوانتومی محافظت می‌شوند.

تقویت عصبی

یکی از دیگر فناوری‌های استراتژیکی که مورد شناسایی گارتنر قرار گرفته، تقویت عصبی است. گارتنر بر این باور است که این تکنولوژی در سه حوزه دارای پتانسیل بالایی خواهد بود: تقویت مهارت‌های انسانی، بازارابی نسل بعد و بهبود عملکرد. تقویت عصبی به افزایش توانایی‌های شناختی کمک می‌کند، برندها را قادر می‌سازد تا از افکار و احساسات مصرف‌کنندگان آگاه شوند و قابلیت‌های عصبی انسان را برای بهبود نتایج افزایش می‌دهد.

پیش‌بینی شده که تا سال ۲۰۳۰، حدود ۳۰ درصد از کارکنان با استفاده از تکنولوژی‌هایی مشابه رابط‌های دوطرفه مغز و ماشین تقویت خواهند شد و به این تکنولوژی وابسته خواهند شد. البرل به این پیش‌بینی گارتنر انتقاد کرد و افزود: فناوری در حال حاضر از محدودیت‌هایی برخوردار است و برای خواندن مغز نیاز به مراحل آموزش خاصی دارد که مقیاس‌پذیر نیست. برگرداندن اطلاعات به مغز هنوز به حدی نرسیده که به‌صورت عمومی در دسترس باشد. با توجه به عدم پیشرفت در این حوزه، من معتقدم پیش‌بینی گارتنر برای سال ۲۰۳۰ چندان معتبر نیست.

دیگر فناوری‌های کلیدی که در کانون توجه گارتنر قرار دارند، شامل موارد زیر است:

• گسترش استفاده از «هوش محیطی»(Ambient intelligence) از طریق برچسب‌های سرآمد هوشمند و بسیار کم‌هزینه و حسگرها، که ادغام عمیق‌تری از حس و هوش را در زندگی روزمره ممکن می‌سازد.
• افزایش کارایی محاسبات انرژی با انتظار ظهور چندین فناوری نوین computیون در اوایل دهه ۲۰۲۰، مانند شتاب‌دهنده‌های نوری که با مصرف انرژی کمتر برای کارهای خاص کارکرد خواهند داشت.
• افزایش استفاده از محاسبات ترکیبی برای ایجاد محیط‌های نوآورانه و تغییرآفرین با کفاءتی بیشتر نسبت به محیط‌های مرسوم خواهد بود.
• توسعه «محاسبات فضایی»(Spatial computing) به‌منظور ارتقاء دنیای فیزیکی با واقعیت افزوده و واقعیت مجازی و تبدیل به بازاری به ارزش ۱.۷ تریلیون دلار تا سال ۲۰۳۳.
• گسترش ربات‌های چندکاره که امکان انجام چندین کار به‌طور همزمان را دارند؛ به‌طوری‌که احتمال دارد تا سال ۲۰۳۰، ۸۰ درصد از انسان‌ها به‌صورت روزانه با یک ربات هوشمند تعامل داشته باشند.

پایان پیام