شیر خام، یعنی شیری که پاستوریزه نشده است، ممکن است حاوی میکروب‌هایی باشد که به‌ویژه برای کودکان خردسال و زنان باردار خطرناک‌اند. متخصصان اطفال هشدار می‌دهند که مصرف این شیر و فرآورده‌های تهیه‌شده از آن می‌تواند به بیماری‌های جدی منجر شود.
به گزارش انتخاب و به نقل از هلث‌دی؛ آکادمی اطفال آمریکا در دستورالعمل جدید خود تأکید کرده است که خانواده‌ها برای حفظ سلامت کودکان، شیر و محصولات لبنی پاستوریزه را انتخاب کنند.
چرا شیر خام خطرناک است؟
پاستوریزاسیون فرایندی است که طی آن شیر برای مدت مشخصی در دمای معینی گرم می‌شود تا باکتری‌ها، ویروس‌ها و انگل‌های بیماری‌زا از بین بروند. این فرایند ارزش غذایی شیر را کاهش نمی‌دهد و شیر پاستوریزه همان پروتئین، چربی و ویتامین‌های شیر خام را در اختیار بدن قرار می‌دهد.
برخلاف باور برخی افراد، شواهدی وجود ندارد که نشان دهد شیر خام سالم‌تر است یا احتمال بروز حساسیت را کاهش می‌دهد.
بر اساس گزارش آکادمی اطفال آمریکا، موارد شیوع بیماری‌های مرتبط با مصرف شیر خام طی دو دهه گذشته افزایش یافته است و کودکان نزدیک به نیمی از افراد مبتلا در این موارد را تشکیل می‌دهند.
شیر خام ممکن است به میکروب‌هایی مانند سالمونلا، لیستریا، کمپیلوباکتر و نوعی باکتری ای‌کولای آلوده باشد. این عوامل می‌توانند بیماری‌های گوارشی شدید ایجاد کنند و در برخی موارد به عوارض جدی مانند نارسایی کلیه یا حتی مرگ منجر شوند.
نوزادان، کودکان خردسال، زنان باردار و افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیشتر در معرض خطر هستند.
خطر شیر خام در دوران بارداری
مصرف لبنیات خام در دوران بارداری می‌تواند مادر و جنین را در معرض عفونت‌های خطرناکی مانند لیستریوز و توکسوپلاسموز قرار دهد.
عفونت لیستریا ممکن است باعث سقط جنین یا بیماری شدید و حتی مرگ نوزاد شود. نکته مهم این است که گاهی عفونت می‌تواند به جنین آسیب برساند، حتی اگر مادر هیچ علامتی نداشته باشد.
آیا شیر خام ممکن است ویروس آنفلوانزای پرندگان داشته باشد؟
نگرانی دیگری که متخصصان مطرح کرده‌اند، احتمال آلودگی شیر خام به ویروس آنفلوانزای پرندگان از نوع H5N1 است. در سال ۲۰۲۴، هم‌زمان با گسترش این ویروس در میان گاوهای شیری، ویروس در نمونه‌هایی از شیر خام نیز شناسایی شد و برخی کارگران دامداری پس از تماس شغلی با آن بیمار شدند.
تاکنون موارد بیماری ناشی از نوشیدن شیر آلوده در حیوانات مشاهده شده است، اما احتمال انتقال ویروس از طریق شیر خام به انسان همچنان یکی از نگرانی‌های متخصصان است.
چگونه از مصرف لبنیات آلوده جلوگیری کنیم؟
متخصصان توصیه می‌کنند هنگام خرید شیر و محصولات لبنی، برچسب محصول را بررسی کنید و مطمئن شوید عبارت «پاستوریزه» روی آن درج شده است.
در بازارهای محلی و فروشگاه‌های محصولات روستایی نیز از خرید شیر، پنیر و سایر فرآورده‌های لبنی خودداری کنید، مگر اینکه فروشنده بتواند پاستوریزه بودن آن‌ها را تأیید کند.
اگر پس از مصرف لبنیات خام دچار علائم بیماری شدید، به پزشک مراجعه کنید. زنان بارداری که احتمال می‌دهند لبنیات خام مصرف کرده‌اند نیز باید برای دریافت راهنمایی پزشکی با پزشک خود تماس بگیرند.
این توصیه‌ها با هدف کاهش خطر عفونت‌های غذایی و محافظت از سلامت کودکان و سایر افراد آسیب‌پذیر ارائه شده‌اند.