گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم ـ سی و دومین شماره از پادکست «در عمق» که به تحلیل و بررسی تحولات و روندهای مهم در غرب آسیا اختصاص دارد، روز یک شنبه 5 اسفند ماه 1403 ضبط و منتشر گردید. در این قسمت، «علیرضا مجیدی» به ارزیابی کارنامه رهبری سید حسن نصرالله در حزب الله لبنان می پردازد.
جنگ داخلی لبنان از سال 1975 آغاز شد و تنها چهار سال بعد، یعنی در سال 1979، نیروی های نیابتی رژیم صهیونیستی تحت عنوان «ارتش جنوب لبنان»، متشکل از مسیحیان افراطی، در جنوب این کشور شروع به فعالیت کردند. این گروه زمینه ساز هجوم ارتش اسرائیل به بیروت شدند. پیش از این، اسرائیل به جنوب لبنان ورود پیدا کرده بود، اما با تشکیل ارتش جنوب لبنان، به سمت بیروت پیشروی کرد و در نهایت پایتخت لبنان را نیز اشغال نمود.
در این عملیات، بیش از 500 اسرائیلی جان خود را از دست دادند، اما در واکنش، علاوه بر هزاران نیروی مقاومت لبنانی، حداقل 1985 شهروند غیرنظامی لبنانی نیز به شهادت رسیدند. خسارت وارده به ساختمان ها، تأسیسات و ادارات دولتی لبنان به 980 میلیون لیر تخمین زده می شد. همچنین، آسیب های واردشده به بخش کشاورزی لبنان 160 میلیون لیر و خسارت به بخش دامداری 24 میلیون لیر برآورد گردید. این هزینه ها فشار اقتصادی زیادی به لبنان وارد کرد.
در این شرایط، اعتراضات در داخل اسرائیل علیه دولت وقت افزایش یافت، چرا که جامعه اسرائیلی مرگ بیش از 500 نفر را به سادگی نمی پذیرفت. در این زمان، رونالد ریگان، رئیس جمهور وقت آمریکا، فردی از نژاد عرب به نام «فیلیپ حبیب» را به عنوان نماینده ویژه خود در امور لبنان منصوب کرد. فیلیپ حبیب طرز العملی پیشنهاد کرد که نه تنها به منافع اسرائیل توجه داشت، بلکه ارتش اسرائیل را نیز از بیروت خارج می کرد.
در برابر این طرح، «الیاس سرکیس»، رئیس جمهور لبنان، هیئتی پنج نفره تشکیل داد تا به نمایندگی از لبنان با فیلیپ حبیب گفتگو کنند. یکی از اعضای این هیئت، «بشیر جمیل»، پسر پیر جمیل و نماینده واقعی منافع اسرائیل در هیئت بود. دیگر عضو آن، «ولید جنبلاط»، متحد اصلی فلسطینی ها و پسر «کمال جنبلاط»، رهبر جناح چپ لبنان به شمار می رفت. جناح چپ و سوسیالیست لبنان در آن زمان نزدیک ترین نماینده به فلسطینی ها محسوب می شدند. سه عضو دیگر این هیئت موضعی میانه داشتند که یکی از آنها «نبیه بری»، رئیس کنونی پارلمان لبنان بود.
این هیئت پنج نفره در مذاکرات خود با فیلیپ حبیب به توافقاتی دست یافت که شامل خروج تدریجی تمام نیروهای فلسطینی از خاک لبنان بود. پس از نهایی شدن این توافق، اعتراضات به شدت افزایش یافت. بخشی از این اعتراضات از میان طایفه شیعه، بخشی از طایفه سنی و عده ای از مسیحیان شعله ور شد. در میان مسیحیان، رهبر آنها ولید جنبلاط بود که با انتشار یک بیانیه تند از این هیئت کناره گیری کرد و تنها فردی بود که توافق نهایی را با فیلیپ حبیب امضا نکرد.