احمد دستمالچیان سفیر سابق ایران در اردن و لبنان در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، در خصوص اختلافات داخلی امارات در پاسخ به این سوال که تا چه اندازهای میتوانیم ادعاهای مطرحشده درباره اختلاف میان ابوظبی، دبی و شارجه را جدی بگیریم؟ توییتی که اخیراً محمد بنزاید منتشر کرد را باید صرفاً یک پیام داخلی بدانیم یا نشانهای از نگرانیهای واقعی درباره شکاف در ساختار فدرال امارات، گفت: اختلافات از قدیم در بین امیرنشینهای مختلف در امارات، بوده است، اما اینکه این اختلافات تاکنون مدیریت شده؛ به خاطر حفظ منافع و مصالح جمعی بوده است.
محمد بنزاید دچار توهم قدرت شده است
وی ادامه داد: آن چیزی که درحال حاضر برخی از امیرنشینهای امارات به ویژه دبی و شارجه را نگران کرده، سیاستی است که محمد بن زاید در نزدیکی هرچه بیشتر با اسرائیل و همچنین سیاستهای تنشزا در منطقه، چه با ایران، چه با عربستان، چه دخالتهای بیش از حدی که در قاره آفریقا یا کشورهای دیگر انجام میدهد، دنبال میکند؛ در حقیقت محمد بنزاید دچار یک توهم قدرت شده که میخواهد بلندپروازی کند. سایر امارتیها هم نسبت به این سیاست معترض هستند و معتقدند که باعث ناامنیها و جلوگیری از پیشرفت و توسعه شده است.
سفیر پیشین ایران در اردن و لبنان در پاسخ به این سوال که آیا در تاریخ امارات سابقه اختلافات جدی میان امیرنشینها وجود داشته که بتواند برای تحلیل شرایط امروز مبنا قرار گیرد؟ گفت: اختلافات بوده اما با حفظ مصالح امارتها این اختلافات مدیریت شده است اما امروزه به دلیل سیاستهای افراطی و بیش از حدِ یکجانبهگرایی بن زاید، دوباره این اختلافات در حال بروز و ظهور است. اگرچه تاکنون مدیریت شده، ولی در آینده ممکن است که بیش از پیش این سیاستها دچار تنش شود.
امنیت چیزی نیست که از بیرون وارد محیط منطقه شود
دستمالچیان در پاسخ به این سوال که جنگ اخیر ایران چه تغییری در محاسبات امنیتی امارات ایجاد کرده است؟ آیا میتوان گفت تصویر «پناهگاه امن اقتصادی» که امارات طی دهههای اخیر ساخته بود، در اثر این تحولات آسیب دیده است؟ تصریح کرد: همیشه معتقد بودم و هستم که تا وقتی تکلیف نظام امنیتی در منطقه مشخص نشود، هر نوع رشد و توسعه یکجانبه یک مفهوم انتزاعی دارد. یعنی اگر بنا باشد امنیت در منطقه تکلیف روشن نداشته باشد، بهراحتی این توسعه و پیشرفتی که شده یا زیرساختهایی که ساخته شده، از بین رفتنی است.
وی ادامه داد: حالا این چیزی است که امارات بیش از حد در این رابطه افراط به خرج داد و فکر کرد که با حمایت اسرائیل یا آمریکا میتواند سیاست یکجانبه را به پیش ببرد، در حالی که امروز مفهوم امنیت ـ به نظر من ـ در کل کشورهای عربی خلیج فارس عوض شده است. ما بارها تأکید میکردیم که امنیت خریدنی نیست؛ امنیت چیزی نیست که از بیرون وارد محیط منطقه شود.
سفیر پیشین ایران در اردن و لبنان تاکید کرد: به طور کل این مفهوم عوض میشود و آن چیزی که جمهوری اسلامی ایران از گذشته میگفت، درست بود، یعنی اینکه امنیت در منطقه برآیند همکاریهای دستهجمعی در منطقه است و برای ثبات و امنیت منطقه باید این همکاری شکل بگیرد تا توسعه، پیشرفت و رشد در منطقه انجام شود.
بیشتر اختلافات امیرنشینها در امارات نوع جهتگیری سیاسی است که ابوظبی اتخاذ کرده
دستمالچیان درباره اینکه تا چه اندازه نگرانی از کشیده شدن تنشهای منطقهای به خاک امارات، عامل بروز اختلاف میان امیرنشینها شده است؟ و اینکه آیا میتوان اینطور گفت که دبی و شارجه، به دلیل وابستگی بیشترشان به تجارت منطقهای، رویکرد محتاطانهتری نسبت به تنش با ایران دارند تا ابوظبی؟ گفت: ابوظبی به دلیل اینکه بیش از حد خود را به صهیونیستها آلوده کرده و براساس نظام صهیونیسم بین الملل آن را مدیریت میکند، بیشتر در معرض خطر است تا سایرین امیرنشینها، چراکه سایر امارتها به ویژه دبی سیاست معقولی را اجرایی میکنند و در هر تحول آینده به نظر میرسد که خود ابوظبی بیش از همه امارتهای دیگر در معرض خطر خواهد بود.
وی درباره اینکه اختلافاتی که در بین امیرنشینها ایجاد شده، بیشتر سیاسی، امنیتی است یا ریشه اقتصادی و رقابت بر سر منابع و نفوذ هم وجود دارد، گفت: بیشتر این اختلافات نوع جهتگیری سیاسی است که ابوظبی به سمت سیاست یکجانبهگرایی افراطی در همکاری با رژیم صهیونیستی اتخاذ کرده به طوری که حتی عربستان هم آن را برنمیتابد و معتقد است که باز کردن پای اسرائیل یک سیاست کاملاً ضدامنیتی است سایر کشورها، مانند قطر و عمان هم نسبت به این سیاست معترض هستند.
سفیر پیشین ایران در پاسخ به این سوال که آیا اختلافات ایجاد شده بین امیرنشینها آنقدر عمق دارد که احتمال سناریوی جدایی بین شارجه وجود داشته باشد، آیا اساساً در ساختار حقوقی و سیاسی امارات، امکان جدایی یک امیرنشین مانند شارجه وجود دارد، گفت: نه، فعلاً در این مرحله خیلی بعید است که چنین اتفاقی بیفتد، ولی این آتش زیر خاکستری است که بالفعل وجود دارد.
امارات میخواهد لقمههایی بردارد که حجم آن بیش از دهانش است
دستمالچیان همچنین در پاسخ به این سوال که خط لوله فجیره تا چه اندازه برای راهبرد انرژی امارات حیاتی است؟ اگر اختلافات داخلی تشدید شود، این پروژه چه پیامدهایی برای امنیت انرژی امارات خواهد داشت؟ گفت: خط لوله فجیره، جایی است که در خارج از گلوگاه تنگه هرمز قرار گرفته و میتواند تولیدات امارات را به آنجا منتقل و صادر کند. این خط لوله یک خط لوله استراتژیک است که جمهوری اسلامی ایران با توسعه منطقه نفوذ امنیتی خود، فجیره را جزء منطقه جنگی اعلام کرده و الان دچار مشکل است. بندر فجیره یکی از بزرگترین بنادر صادرکننده نفت در منطقه است.
وی درباره اینکه آیا تلاش امارات برای دور زدن تنگه هرمز را باید بخشی از راهبرد مقابله با اهرم ژئوپلیتیکی ایران دانست؟ خاطرنشان کرد: بله. جمهوری اسلامی ایران آمادگی داشته و دارد که همیشه یک سیاست برادرانه با کشورهای منطقه داشته باشد، ولی متأسفانه بعضی از کشورها از اول تا به امروز همیشه با جمهوری اسلامی ایران سیاستهای خصمانه داشتند و راه دیگری انتخاب کردند. مهم/ ترین آنها همین کشور امارات است؛ چه زمانی که ادعای ارضی نسبت به جمهوری اسلامی اعلام کردند و چه کارشکنیهای مختلفی که در محافل بینالمللی داشتند، چه اینکه الان رسماً پایگاه به آمریکا و اسرائیل در منطقه میدهند که علیه جمهوری اسلامی اقدام کنند.
سفیر پیشین ایران در اردن و لبنان گفت: این در حقیقت یک موضعگیری خصمانه علیه جمهوری اسلامی است که از دید تیز جمهوری اسلامی ایران هم دور نیست.
وی درباره نقش آمریکا و اسرائیل در تشدید یا مدیریت اختلافات داخلی امارات گفت: آمریکا و رژیم صهیونیسیتی خواهان نزدیکی هر چه بیشتر با امارات هستند تا بتوانند ریشه نفاق و اختلاف را در منطقه از این طریق اجرا کنند. الان امارات با عربستان اختلاف دارد، امارات با قطر اختلافات دارد امارات با ایران و عمان اختلاف دارد و امارات با پاکستان هم اختلاف دارد. امارات با دشمن پاکستان یعنی هند قرارداد امنیتی منعقد میکند و این اقداماتی کاملاً مغایر با جهتگیری کلی امنیتی در منطقه است و نشان میدهد که امارات میخواهد یکجانبه اقدام کند و این گامهایی و لقمههایی است که حجم آن بیش از دهان امارات است و در واقع که بیش از نان خود برمیدارد و دچار مشکلات بزرگی خواهد شد.
صهیونیستها زمام کنترل سیاست در ابوظبی را به دست دارند
وی درباره اینکه آیا ممکن است ابوظبی برای حفظ انسجام فدرال، ناچار به تجدیدنظر شود یا همین روند ادامه پیدا خواهد کرد، گفت: متاسفانه بن زاید خودش را بیش از حد آلوده کرده و راه بازگشت را برای خودش بسته است. چون صهیونیستها زمام کنترل سیاست در ابوظبی را به دست دارند و بازگشت بن زیاد بسیار سخت است، ولی به نفع بن زاید است که از این سیاست دشمنی با مردم منطقه و ملتهای منطقه برگردد در غیر این صورت میتواند برای امارات شرایط نامناسبی را ایجاد کند و مشکلات عدیدهای را به وجود بیاورد.
/